TEZKİRE-İ NEVVÂB (NEVVÂB)

Name: TEZKİRE-İ NEVVÂB (NEVVÂB)
Author: Nevvâb, Mir Möhsün (d. 1249/1833 - ö. 1337/1919)

İsim	TEZKİRE-İ NEVVÂB (NEVVÂB)
Yazar	Nevvâb, Mir Möhsün (d. 1249/1833 - ö. 1337/1919)
Basım Tarihi:	08/01/2022
Konu	Yazılı Edebiyat / Divan Edebiyatı - tezkire
Tür	Kitap
Dil	Farsça
Dijital	Hayır
Yazma	Hayır
Kütüphane:	Türk Edebiyatı Eserler Sözlüğü
Kayıt Numarası	tezkire-i-nevvab-nevvab
Tarih	1309/1891
Notlar	Şair, tezkireci, ressam, nakkaş, hattat, astronom, eğitimci olarak tanınmış Mir Möhsün Nevvâb’ın eseri. Tezkiredeki biyografiler Farsça, şiir örnekleri ise hem Farsça hem de Türkçedir. Karabağ şairlerini ihtiva eden ve mahalli özellik taşıyan bu eser, belli ölçüde düzensiz bir şekilde tertip edilmiştir (Musalı 2012). Nevvâb, tezkirenin yazılma sebebini açıklarken din kardeşlerinin isteği üzerine Karabağ şairlerinin aziz isimlerinin, onların hayat yolunun toplanarak tezkire tertip edilmesini rica ettiklerini eserin ön sözünde belirtmiştir (Nəvvab 1980).Tezkireci, eserini üç bölüme ayırmıştır. Birinci kısımda hayatta olmayan 35 şairden bahsedilmektedir -“Merhum Karabağ şairlerinin hayatı ve şiirlerinden ihtisarla verilmiş parçalar”. Tezkirenin ikinci kısmında hayatta olan 56 şairin biyografisi ve eserlerinden örnekleri ihtiva ediyor - “1309 yılına kadar hayatta olan Karabağ şairlerinin hayatı ve şiirleridir”. Eserin üçüncü kısmı kitabın hatimesini teşkil ediyor. Tezkirenin bu bölümüne mizahi şiirler ve bazı sebepler dolayısıyla önceki bölümlerde isimleri yer almayan 14 Karabağ şairi hakkında çok kısa bilgi eklenmiştir. Bunun yanı sıra buraya Kafkas şairlerinin biyografileri (54 şair) ilave edilmiştir.Nevvâb, “Kafkas şehirlerindeki şairlerin hayatta olup olmamaları fark etmeksizin, isimleri, mahlası ve bulundukları yerin ismi” başlığı altında açıklamada bulunmaktadır: “... Karabağ şairlerinin ahvali ve şiirlerini topladıktan sonra Kafkas şairlerinin de ahvali, nesebi ve şiirlerini toplamak istediğini, bu tezkireye dâhil ederek zamane ariflerinin ve devran şairlerinin huzuruna iletmek istemiştir. Fakat bazı engeller yüzünden kendi amacına ulaşamadığını dile getirmiştir (Nəvvab 1980: 1048). Tezkirenin bu kısmında Şamahı (21), Gence (12), İrevan (6), Ordubad (3), Derbend (3), Bakü (2), Kuba (1), Lahıc (1), Lenkeran (1) şairleri hakkında bilgiler aktarılmıştır.1891 yılında tamamlananTezkire-i Nevvab’ın müellif nüshası Azerbaycan Milli Bilimler Akademisi Elyazmaları Enstitüsünde (M – 67) bulunmaktadır. Eser 1913 senesinde Bakü’de yayınlanmıştır. Tezkire, Nasreddin Karayev tarafından Fars dilinden Azerbaycan Türkçesine tercüme edilmiştir. Bu tercüme Elyazmaları Enstitüsünde Nasreddin Karayev’in şahsi arşivinde muhafaza edilmektedir (Nəvvab 1980).Yazarın biyografisi için bk. "Nevvâb, Mir Möhsün".Türk Edebiyatı İsimler Sözllüğü.
ISBN	978-9944-237-87-1
Madde Yazarı	Prof. Dr. Vüsale MUSALI
Alfabesi	Arap
Yapısı	Manzum-Mensur
Niteliği	Telif
Kaynakça	Nevvâb, Mir Möhsün (1913).Tezkire-i Nevvab. Bakü: Orucov kardeşleri. Nəvvab Mir Möhsün Ağamirzadeyi-Qarabaği (1980).Təzkireyi-Nəvvab. Tərcümə edəni: Nəsrəddin Qarayev // AMEA Əlyazmalar İnstitutu elmi arxiv. N.Qarayevin şəxsi arxivi. Qovluq 175, 176, 152,153, 154, 155. Qarayev, Nəsrəddin (2012).XIX əsr Azərbaycan ədəbi məclisləri.Bakı, Elm və təhsil. Musalı, Vüsalə (2012).Azərbaycan təzkiərçilik tarixi. Bakı: Elm və Təhsil.
Atıf Bilgileri	MUSALI, Vüsale. "TEZKİRE-İ NEVVÂB (NEVVÂB)".Türk Edebiyatı Eserler Sözlüğü,http://tees.yesevi.edu.tr/madde-detay/tezkire-i-nevvab-nevvab. [Erişim Tarihi: 25 Ağustos 2025].

Kaynağa git Türk Edebiyatı Eserler Sözlüğü

Türk Edebiyatı Eserler Sözlüğü

TEZKİRE-İ NEVVÂB (NEVVÂB)

Yazar Nevvâb, Mir Möhsün (d. 1249/1833 - ö. 1337/1919)

Basım Tarihi 08/01/2022

Konu Yazılı Edebiyat / Divan Edebiyatı - tezkire

Tür Kitap

Dil Farsça

Dijital Hayır

Yazma Hayır

Kütüphane Türk Edebiyatı Eserler Sözlüğü

Kayıt Numarası tezkire-i-nevvab-nevvab

Tarih 1309/1891

Notlar Şair, tezkireci, ressam, nakkaş, hattat, astronom, eğitimci olarak tanınmış Mir Möhsün Nevvâb’ın eseri. Tezkiredeki biyografiler Farsça, şiir örnekleri ise hem Farsça hem de Türkçedir. Karabağ şairlerini ihtiva eden ve mahalli özellik taşıyan bu eser, belli ölçüde düzensiz bir şekilde tertip edilmiştir (Musalı 2012). Nevvâb, tezkirenin yazılma sebebini açıklarken din kardeşlerinin isteği üzerine Karabağ şairlerinin aziz isimlerinin, onların hayat yolunun toplanarak tezkire tertip edilmesini rica ettiklerini eserin ön sözünde belirtmiştir (Nəvvab 1980).Tezkireci, eserini üç bölüme ayırmıştır. Birinci kısımda hayatta olmayan 35 şairden bahsedilmektedir -“Merhum Karabağ şairlerinin hayatı ve şiirlerinden ihtisarla verilmiş parçalar”. Tezkirenin ikinci kısmında hayatta olan 56 şairin biyografisi ve eserlerinden örnekleri ihtiva ediyor - “1309 yılına kadar hayatta olan Karabağ şairlerinin hayatı ve şiirleridir”. Eserin üçüncü kısmı kitabın hatimesini teşkil ediyor. Tezkirenin bu bölümüne mizahi şiirler ve bazı sebepler dolayısıyla önceki bölümlerde isimleri yer almayan 14 Karabağ şairi hakkında çok kısa bilgi eklenmiştir. Bunun yanı sıra buraya Kafkas şairlerinin biyografileri (54 şair) ilave edilmiştir.Nevvâb, “Kafkas şehirlerindeki şairlerin hayatta olup olmamaları fark etmeksizin, isimleri, mahlası ve bulundukları yerin ismi” başlığı altında açıklamada bulunmaktadır: “... Karabağ şairlerinin ahvali ve şiirlerini topladıktan sonra Kafkas şairlerinin de ahvali, nesebi ve şiirlerini toplamak istediğini, bu tezkireye dâhil ederek zamane ariflerinin ve devran şairlerinin huzuruna iletmek istemiştir. Fakat bazı engeller yüzünden kendi amacına ulaşamadığını dile getirmiştir (Nəvvab 1980: 1048). Tezkirenin bu kısmında Şamahı (21), Gence (12), İrevan (6), Ordubad (3), Derbend (3), Bakü (2), Kuba (1), Lahıc (1), Lenkeran (1) şairleri hakkında bilgiler aktarılmıştır.1891 yılında tamamlananTezkire-i Nevvab’ın müellif nüshası Azerbaycan Milli Bilimler Akademisi Elyazmaları Enstitüsünde (M – 67) bulunmaktadır. Eser 1913 senesinde Bakü’de yayınlanmıştır. Tezkire, Nasreddin Karayev tarafından Fars dilinden Azerbaycan Türkçesine tercüme edilmiştir. Bu tercüme Elyazmaları Enstitüsünde Nasreddin Karayev’in şahsi arşivinde muhafaza edilmektedir (Nəvvab 1980).Yazarın biyografisi için bk. "Nevvâb, Mir Möhsün".Türk Edebiyatı İsimler Sözllüğü.

ISBN 978-9944-237-87-1

Madde Yazarı Prof. Dr. Vüsale MUSALI

Alfabesi Arap

Yapısı Manzum-Mensur

Niteliği Telif

Kaynakça Nevvâb, Mir Möhsün (1913).Tezkire-i Nevvab. Bakü: Orucov kardeşleri. Nəvvab Mir Möhsün Ağamirzadeyi-Qarabaği (1980).Təzkireyi-Nəvvab. Tərcümə edəni: Nəsrəddin Qarayev // AMEA Əlyazmalar İnstitutu elmi arxiv. N.Qarayevin şəxsi arxivi. Qovluq 175, 176, 152,153, 154, 155. Qarayev, Nəsrəddin (2012).XIX əsr Azərbaycan ədəbi məclisləri.Bakı, Elm və təhsil. Musalı, Vüsalə (2012).Azərbaycan təzkiərçilik tarixi. Bakı: Elm və Təhsil.

Atıf Bilgileri MUSALI, Vüsale. "TEZKİRE-İ NEVVÂB (NEVVÂB)".Türk Edebiyatı Eserler Sözlüğü,http://tees.yesevi.edu.tr/madde-detay/tezkire-i-nevvab-nevvab. [Erişim Tarihi: 25 Ağustos 2025].