Şerh’i İbarat : Mevlevilik, Musiki ve Sema

Name: Şerh’i İbarat : Mevlevilik, Musiki ve Sema
Author: Müstakimzade Süleyman Sa’deddin

İsim	Şerh’i İbarat : Mevlevilik, Musiki ve Sema
Yazar	Müstakimzade Süleyman Sa’deddin
Basım Tarihi:	30.09.2019
Basım Yeri	İstanbul - Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı Yayınları
Konu	Tasavvuf - OsmanlıSemaMevlevilik
Tür	Kitap
Dil	ota,tur
Dijital	Hayır
Yazma	Hayır
Fiziksel Boyutlar	283 s. ; 25 cm.
Kütüphane:	Atatürk Üniversitesi
Demirbaş Numarası	0219098
Kayıt Numarası	962020
Lokasyon	MERKEZ KÜTÜPHANE \| M. MUHTAR KARAHANOĞLU SALONU
Tarih	2019
Notlar	Kaynakça ve dizin var İslâmiyet’in ilk devirlerinden itibaren sûfîlerin icra ettikleri mûsikî, semâ‘, devrân ve raksın meşruiyeti tartışılagelen bir konu olmuştur. Bir kısım âlimler bunların caiz olduğunu savunmuş bir kısmı da bunların icra edilmesini pek hoş karşılamamıştır. Hatta mûsikî, semâ‘ ve devrânla iştigal edenler tekfirle dahi itham edilmişlerdir. Özellikle 17. yüzyıl İstanbul’unda ortaya çıkan ve dine sonradan girdiği söylenen bid‘at ve hurâfeleri ortadan kaldırmayı kendilerine düstur edindiklerini iddia eden Kadızâdeli hareketiyle meydana gelen fikrî çekişme kendisini çatışmaya bırakmıştır. Hazret-i Mevlânâ’nın izinden giden ve onun tasavvuf anlayışını kendilerine rehber edinen Mevlevîler ise mûsîkî ve semâ‘ ile iştigal etmelerinden dolayı bu tartışmaların merkezinde kalmışlardır. Bu dönemde birçok âlim mûsikînin ve semâ‘ın caiz olduğunu ispat için eserler kaleme almış ve sûfîleri savunmuşlardır. XVII. yüzyıldan sonra da birtakım eserlerin telifi gerçekleşmiştir. İşte bunlardan bir tanesi de devrinin büyük âlim ve sûfîlerinden olan Abdülganî en-Nablusî’ye (ö. 1731) aittir. el-Ukûdü’l-Lü’lü’iyye fî Tarîki’s-Sâdeti’l-Mevleviyye adını verdiği eserini Nablusî, Mevlevîler özelinde sûfîleri savunmak ve mûsîki, semâ‘, devrân gibi zikir ve ritüellerin caiz olduğunu ispat için kaleme almıştır. Aynı şekilde 18. yüzyılın en velûd âlimlerinden Müstakîmzâde de bu eseri tercüme/şerh ederek Mevlevîler’i savunmuş ve bu konu hakkındaki tutumunu ortaya koymuştur. Yazma Eser Uzmanı Ensar Karagöz tarafından Süleymaniye Kütüphanesi’nde yer alan iki nüshaya (Pertev Paşa 427, Lala İsmail 179) dayanılarak hazırlanan çalışmada Nablusî’nin Arapça el-Ukûdü’l-Lü’lü’iyye fî Tarîki’s-Sâdeti’l-Mevleviyye adlı eserine Müstakîmzâde’nin yaptığı Şerh-i İbârât adlı tercüme/şerhin tenkitli metni ilim âleminin istifadesine sunulmuştur. Ayrıca eserin Giriş’inde Kadızâdeli hareketi ve mûsikî ile semâ‘ın yasaklanma hadisesi genel hatlarıyla irdelenmiş, Nablusî ve Müstakîmzâde’nin Mevlevîlikle olan irtibatları izah edilmeye çalışılmıştır.
Sorumlular	Müstakimzade Süleyman Sa’deddin ; Hazırlayan Ensar Karagöz
Dizi Kaydı	Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı Yayınları ; 116. Edebiyat ve Sanat Serisi ; 27.
Öz/Özet/İçindekiler	İÇİNDEKİLER TAKDİM 4 KISALTMALAR 9 ÖNSÖZ 11 GİRİŞ 15 17. Yüzyılın Molla Kasımları: Kadızâdeüler 17 Mehmed Vanî ve Semâ'ın Yasaklanması 22 Mevlevi Müdafii İki NakşI: Nablusî ve Müstakîmzâde 23 Nablusî ve Mevlevilik 30 Müstakîmzâde ve Mevlevilik 33 İNCELEME 43 el-Ukûdu’l-Lüdü4yye fi Tarlki’s-Sâdeti’l-Mevleviyye 43 Eser Üzerine Yapılan Çalışmalar 44 Neşir ve Tahkikler 44 Tercüme ve Şerhler 45 Şerh-i İbârât 47 Şerhin Nüshaları 54 Tahkikli Metni Oluşturan Nüshaların Seçimi 63 Metnin Oluşturulmasında Kullanılan Yöntem 64 TENKİTLİ METİN 65 İmâm Hanbel’in İstikrahına Sebeb 82 İmâm Şâfi‘^1 Tegannl-i Câriyesini İstima’ı ve Cevâbı 83 İmâm Mâlik’in Nağmeyi Ta'^llmi 84 İmâm-ı A'^zam Konşu Nağmesini İstimâ“ı 85 Fukahânın Murâdlan 87 Lu'^b İle Emr-i Şerifleri, Fark-ı Lehv ü Lu'b 88 el-Faslu 1-Ewel Cemâ'^atle Namâz 99 el-Faslu’s-Sânl [Kurbân ve Hadis Kırâ’eti] 129 el-Faslu s-Sâlis [Va'z ve Sohbet] 144 el-Faslu’r-Râbh [Mesnevi Kırâ’eti] 151 el-Faslu’l-Hâmis [Mûsikî ve Semâ’] 161 el-Faslu s-Sâdis [Tevâcüd ve Devrân] 182 el-Faslu s-SâbF [İnhina ve Selâm] 198 el-Faslu s-Sâmin [Du'â] 214 el-Faslu t-Tâsi*^ [Enbiyâ ve Evliyânın Anılması ile Medhi] 220 el-Faslu l-'^Âşir [Fiüsn-i Niyyet] 229 Hâtime-i Terceme 238 EKLER 249 KAYNAKÇA 257 DİZİN 273
ISBN	9789751741431
Şekil	Basılı
Ortam	Kağıt
Demirbaş	0219098
Durum	Rafta
Sınıflama yer bilgisi	BP 190.5/M783 2019 k.1

Kaynağa git Atatürk Üniversitesi

Aramaya Dön

Atatürk Üniversitesi

Kaynağa git

Şerh’i İbarat : Mevlevilik, Musiki ve Sema

Yazar Müstakimzade Süleyman Sa’deddin

Basım Tarihi 30.09.2019

Basım Yeri İstanbul - Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı Yayınları

Konu Tasavvuf - OsmanlıSemaMevlevilik

Tür Kitap

Dil ota,tur

Dijital Hayır

Yazma Hayır

Fiziksel Boyutlar 283 s. ; 25 cm.

Kütüphane Atatürk Üniversitesi

Demirbaş Numarası 0219098

Kayıt Numarası 962020

Lokasyon MERKEZ KÜTÜPHANE | M. MUHTAR KARAHANOĞLU SALONU

Tarih 2019

Notlar Kaynakça ve dizin var İslâmiyet’in ilk devirlerinden itibaren sûfîlerin icra ettikleri mûsikî, semâ‘, devrân ve raksın meşruiyeti tartışılagelen bir konu olmuştur. Bir kısım âlimler bunların caiz olduğunu savunmuş bir kısmı da bunların icra edilmesini pek hoş karşılamamıştır. Hatta mûsikî, semâ‘ ve devrânla iştigal edenler tekfirle dahi itham edilmişlerdir. Özellikle 17. yüzyıl İstanbul’unda ortaya çıkan ve dine sonradan girdiği söylenen bid‘at ve hurâfeleri ortadan kaldırmayı kendilerine düstur edindiklerini iddia eden Kadızâdeli hareketiyle meydana gelen fikrî çekişme kendisini çatışmaya bırakmıştır. Hazret-i Mevlânâ’nın izinden giden ve onun tasavvuf anlayışını kendilerine rehber edinen Mevlevîler ise mûsîkî ve semâ‘ ile iştigal etmelerinden dolayı bu tartışmaların merkezinde kalmışlardır. Bu dönemde birçok âlim mûsikînin ve semâ‘ın caiz olduğunu ispat için eserler kaleme almış ve sûfîleri savunmuşlardır. XVII. yüzyıldan sonra da birtakım eserlerin telifi gerçekleşmiştir. İşte bunlardan bir tanesi de devrinin büyük âlim ve sûfîlerinden olan Abdülganî en-Nablusî’ye (ö. 1731) aittir. el-Ukûdü’l-Lü’lü’iyye fî Tarîki’s-Sâdeti’l-Mevleviyye adını verdiği eserini Nablusî, Mevlevîler özelinde sûfîleri savunmak ve mûsîki, semâ‘, devrân gibi zikir ve ritüellerin caiz olduğunu ispat için kaleme almıştır. Aynı şekilde 18. yüzyılın en velûd âlimlerinden Müstakîmzâde de bu eseri tercüme/şerh ederek Mevlevîler’i savunmuş ve bu konu hakkındaki tutumunu ortaya koymuştur. Yazma Eser Uzmanı Ensar Karagöz tarafından Süleymaniye Kütüphanesi’nde yer alan iki nüshaya (Pertev Paşa 427, Lala İsmail 179) dayanılarak hazırlanan çalışmada Nablusî’nin Arapça el-Ukûdü’l-Lü’lü’iyye fî Tarîki’s-Sâdeti’l-Mevleviyye adlı eserine Müstakîmzâde’nin yaptığı Şerh-i İbârât adlı tercüme/şerhin tenkitli metni ilim âleminin istifadesine sunulmuştur. Ayrıca eserin Giriş’inde Kadızâdeli hareketi ve mûsikî ile semâ‘ın yasaklanma hadisesi genel hatlarıyla irdelenmiş, Nablusî ve Müstakîmzâde’nin Mevlevîlikle olan irtibatları izah edilmeye çalışılmıştır.

Sorumlular Müstakimzade Süleyman Sa’deddin ; Hazırlayan Ensar Karagöz

Dizi Kaydı Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı Yayınları ; 116. Edebiyat ve Sanat Serisi ; 27.

Öz/Özet/İçindekiler İÇİNDEKİLER TAKDİM 4 KISALTMALAR 9 ÖNSÖZ 11 GİRİŞ 15 17. Yüzyılın Molla Kasımları: Kadızâdeüler 17 Mehmed Vanî ve Semâ'ın Yasaklanması 22 Mevlevi Müdafii İki NakşI: Nablusî ve Müstakîmzâde 23 Nablusî ve Mevlevilik 30 Müstakîmzâde ve Mevlevilik 33 İNCELEME 43 el-Ukûdu’l-Lüdü4yye fi Tarlki’s-Sâdeti’l-Mevleviyye 43 Eser Üzerine Yapılan Çalışmalar 44 Neşir ve Tahkikler 44 Tercüme ve Şerhler 45 Şerh-i İbârât 47 Şerhin Nüshaları 54 Tahkikli Metni Oluşturan Nüshaların Seçimi 63 Metnin Oluşturulmasında Kullanılan Yöntem 64 TENKİTLİ METİN 65 İmâm Hanbel’in İstikrahına Sebeb 82 İmâm Şâfi‘^1 Tegannl-i Câriyesini İstima’ı ve Cevâbı 83 İmâm Mâlik’in Nağmeyi Ta'^llmi 84 İmâm-ı A'^zam Konşu Nağmesini İstimâ“ı 85 Fukahânın Murâdlan 87 Lu'^b İle Emr-i Şerifleri, Fark-ı Lehv ü Lu'b 88 el-Faslu 1-Ewel Cemâ'^atle Namâz 99 el-Faslu’s-Sânl [Kurbân ve Hadis Kırâ’eti] 129 el-Faslu s-Sâlis [Va'z ve Sohbet] 144 el-Faslu’r-Râbh [Mesnevi Kırâ’eti] 151 el-Faslu’l-Hâmis [Mûsikî ve Semâ’] 161 el-Faslu s-Sâdis [Tevâcüd ve Devrân] 182 el-Faslu s-SâbF [İnhina ve Selâm] 198 el-Faslu s-Sâmin [Du'â] 214 el-Faslu t-Tâsi*^ [Enbiyâ ve Evliyânın Anılması ile Medhi] 220 el-Faslu l-'^Âşir [Fiüsn-i Niyyet] 229 Hâtime-i Terceme 238 EKLER 249 KAYNAKÇA 257 DİZİN 273

ISBN 9789751741431

Şekil Basılı

Ortam Kağıt

Demirbaş 0219098

Durum Rafta

Sınıflama yer bilgisi BP 190.5/M783 2019 k.1