Onyedinci Yüzyıl Osmanlılarında El-Fıkh-ı Ekber'in Türkçe Tercümesi: Ebu Ahmedzâde ve Terceme-i Fıkh-ı Ekber'i

Name: Onyedinci Yüzyıl Osmanlılarında El-Fıkh-ı Ekber'in Türkçe Tercümesi: Ebu Ahmedzâde ve Terceme-i Fıkh-ı Ekber'i
Author: Kadir Gömbeyaz

İsim	Onyedinci Yüzyıl Osmanlılarında El-Fıkh-ı Ekber'in Türkçe Tercümesi: Ebu Ahmedzâde ve Terceme-i Fıkh-ı Ekber'i
Yazar	Kadir Gömbeyaz
Tür	Kitap
Dil	Arapça
Dijital	Evet
Yazma	Hayır
Kütüphane:	Danimarka Kraliyet Kütüphanesi
Demirbaş Numarası	EISSN: 2717-6967, DOI: 10.26650/iuitd.2021.884608
Kayıt Numarası	cdi_doaj_primary_oai_doaj_org_article_9564e420c7ca43e381810b9b2b99cf8f
Lokasyon	DOAJ Açık Erişim Dergiler Dizini
Notlar	Ebû Hanîfe'ye atfedilen ve oğlu Hammâd'ın rivayet ettiği kısa bir itikad belgesi olan Fıkh-ı Ekber, Osmanlı döneminde hem halk arasında hem de alimler arasında büyük ilgi görmüştür. Bununla ilgili yorumlar, çeviriler ve ayet yanıtları yaygındı. Alimlerin Türkçe yazmaya ve önemli dini klasikleri Türkçeye tercüme etmeye özel bir ilgi gösterdiği 17. yüzyılda Fıkh-ı Ekber birden fazla yazar tarafından tercüme edilmiştir. Bu makale, bazen meçhul bir yazara, bazen de farklı isimlere atfedilen Fıkh-ı Ekber'in böyle bir tercümesine odaklanmaktadır. Çalışmamız sonucunda Latince versiyonu bu makalenin sonuna eklenen tercümenin yazarının on yedinci yüzyıl Osmanlı âlimlerinden Ebû Aḥmadzāde Muḥammad Efendi olduğu tespit edilmiştir. Bu alandaki araştırmalar derinleştikçe yazarın düşüncesinin başka eserler üzerinden de araştırılması mümkün hale gelmiştir. Yazarın Fıkh-ı Ekber'in Ebû Hanîfe tarafından yazıldığını ispat etmek amacıyla kısa bir risale de yazdığı tespit edilmiş ve bu risalenin metni bu makaleye eklenmiştir. On yedinci yüzyılın en önemli dini gelişmesini oluşturan Kadızâdeliler ile Halvetîler arasındaki tartışma bağlamında yazarın düşüncesinin Kadızâdelilerin düşüncesine yakın olduğu tespit edilmiştir. Müellifin sûfîlere karşı da çeşitli eserler kaleme aldığı, bu dönemde Fıkh-ı Ekber'in özel bir ilgi gördüğü ve ona belli bir anlam yüklendiği görülmektedir. Bu makalede tercümenin bazı özelliklerinin tanımlanmasının yanı sıra bir takım iddialar da ileri sürülmekte ve tercümenin üretildiği dini-bilimsel-kültürel bağlam dikkate alınarak değeri ve misyonu değerlendirilmektedir.
Görüntüle	İslam tetkikleri dergisi, 2021-03, Vol.11 (1), p.71-106

Kaynağa git Danimarka Kraliyet Kütüphanesi

Danimarka Kraliyet Kütüphanesi

Onyedinci Yüzyıl Osmanlılarında El-Fıkh-ı Ekber'in Türkçe Tercümesi: Ebu Ahmedzâde ve Terceme-i Fıkh-ı Ekber'i

Yazar Kadir Gömbeyaz

Tür Kitap

Dil Arapça

Dijital Evet

Yazma Hayır

Kütüphane Danimarka Kraliyet Kütüphanesi

Demirbaş Numarası EISSN: 2717-6967, DOI: 10.26650/iuitd.2021.884608

Kayıt Numarası cdi_doaj_primary_oai_doaj_org_article_9564e420c7ca43e381810b9b2b99cf8f

Lokasyon DOAJ Açık Erişim Dergiler Dizini

Notlar Ebû Hanîfe'ye atfedilen ve oğlu Hammâd'ın rivayet ettiği kısa bir itikad belgesi olan Fıkh-ı Ekber, Osmanlı döneminde hem halk arasında hem de alimler arasında büyük ilgi görmüştür. Bununla ilgili yorumlar, çeviriler ve ayet yanıtları yaygındı. Alimlerin Türkçe yazmaya ve önemli dini klasikleri Türkçeye tercüme etmeye özel bir ilgi gösterdiği 17. yüzyılda Fıkh-ı Ekber birden fazla yazar tarafından tercüme edilmiştir. Bu makale, bazen meçhul bir yazara, bazen de farklı isimlere atfedilen Fıkh-ı Ekber'in böyle bir tercümesine odaklanmaktadır. Çalışmamız sonucunda Latince versiyonu bu makalenin sonuna eklenen tercümenin yazarının on yedinci yüzyıl Osmanlı âlimlerinden Ebû Aḥmadzāde Muḥammad Efendi olduğu tespit edilmiştir. Bu alandaki araştırmalar derinleştikçe yazarın düşüncesinin başka eserler üzerinden de araştırılması mümkün hale gelmiştir. Yazarın Fıkh-ı Ekber'in Ebû Hanîfe tarafından yazıldığını ispat etmek amacıyla kısa bir risale de yazdığı tespit edilmiş ve bu risalenin metni bu makaleye eklenmiştir. On yedinci yüzyılın en önemli dini gelişmesini oluşturan Kadızâdeliler ile Halvetîler arasındaki tartışma bağlamında yazarın düşüncesinin Kadızâdelilerin düşüncesine yakın olduğu tespit edilmiştir. Müellifin sûfîlere karşı da çeşitli eserler kaleme aldığı, bu dönemde Fıkh-ı Ekber'in özel bir ilgi gördüğü ve ona belli bir anlam yüklendiği görülmektedir. Bu makalede tercümenin bazı özelliklerinin tanımlanmasının yanı sıra bir takım iddialar da ileri sürülmekte ve tercümenin üretildiği dini-bilimsel-kültürel bağlam dikkate alınarak değeri ve misyonu değerlendirilmektedir.

Görüntüle İslam tetkikleri dergisi, 2021-03, Vol.11 (1), p.71-106