Yazar
Muhyî-i Gülşenî, Ekmekçi-zâde Şeyh Muhyiddin Muhammed Gülşenî Efendi (d. 935/1528 - ö. 1014? / 1017?/1605?/1608?)
Basım Tarihi
29/07/2022
Konu
Yazılı Edebiyat / Divan Edebiyatı - hadis şerhi
Tür
Kitap
Dil
Arapça
Dijital
Hayır
Yazma
Hayır
Kütüphane
Türk Edebiyatı Eserler Sözlüğü
Kayıt Numarası
serh-i-hadis-i-cibril-muhyi-i-gulseni
Tarih
978/1570'den sonra
Notlar
Muhyî-i Gülşenî’nin “Cibrîl hadisi” olarak bilinen hadise yaptığı Arapça mensur şerh. Eserin telif tarihi bilinmemekle birlikte eserde aynı müellifin 978/1570 tarihinde tamamladığıHedyü’l-Haremeyn’e göndermeler bulunduğu için bu tarihten sonra yazıldığı tahmin edilmektedir (Koç 2005: 48).Bu şerhte ele alınan hadisin konusu şu şekildedir: Vahiy meleği Cebrail, Hz. Muhammed'in insanlarla bir arada olduğu sırada, orada bulunanlar tarafından tanınmayacak şekilde insan suretinde gelip selam verir. Cebrail, İslâm, iman, ihsan ve kıyametin zamanı ile ilgili sorular yöneltir ve bu sorular Hz. Muhammed tarafından cevaplanır. Bu olay hadis literatüründe “Cibrîl hadisi” olarak yer almaktadır. Bu hadisin Hz. Ömer, İbn Ömer, Ebû Hureyre, Ebû Zer, Enes b. Mâlik, İbn Abbas, İbn Mes'ûd, Ebû Âmir, Cerîr b. Abdillah, Umeyr b. Katâde gibi sahabeler tarafından rivayet edildiği bilinmektedir (Tatlı 2010: 67, 70).Muhyî-i Gülşenî’nin bu hadisin tahlilinde Seyyid Yahyâ-yı Şirvânî (ö. 870/1466), Ömer Rûşenî (ö. 892/1487), İbrahim-i Gülşenî (ö. 940/1534) ve Ahmed Hayâlî (ö. 977/1570) yoluyla gelen bilgileri esas aldığı bilinmektedir (Koç 2005: 48).Eser üzerinde müstakil bir çalışma yapılmamıştır. Muhyî’nin pek çok eserinin de bulunduğu Mısır Hidîviyye Kütüphanesi’ndeki bir mecmuanın (nr. 7128) 207b-213a varakları arasında bu şerhi de yer almaktadır. Mısır’daki bu mecmuanın bir fotokopisi de İSAM Kütüphanesi’nde(nr. 008906)mevcuttur .Müellifin biyografisi için bk. “Muhyî-i Gülşenî, Ekmekçi-zâde Şeyh Muhyiddin Muhammed Gülşenî Efendi”.Türk Edebiyatı İsimler Sözlüğü.
ISBN
978-9944-237-87-1
Madde Yazarı
Araş. Gör. MUSTAFA KILIÇ
Alfabesi
Arap
Yapısı
Mensur
Niteliği
Tercüme
Kaynakça
Cunbur, Müjgân (2006 ). “Muhyî”. Türk Dünyası ve Edebiyatçıları Ansiklopedisi. C.6. Ankara: AKM Yay. 420.
Koç, Mustafa (2005).Baleybelen, Muhyî-i Gülşenî, İlk Yapma Dil. İstanbul: Klasik Yay.
Muhyî.Mecmûa-i Muhyî.Darü’l-Kütübi’l-Kavmiyyeti’l-Hıdiviyye-Mecâmi-i Türkî, no. 7128.
Tatlı, Bekir (2010). “Modern Hadis Tenkit Üslûbu Üzerine -Cibril Hadisi ile İlgili Temelsiz Bir Eleştirinin Eleştirisi-”.Çukurova Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi10 (1): 67-85.
Yaşar, Önder (hzl.) (2019).Muhyî-i Gülşenî (ö. 1604) Divanı (İnceleme-Metin). Doktora Tezi. İstanbul: Marmara Üniversitesi.
Yazıcı, Tahsin (2006). “Muhyî-i Gülşenî”.İslam Ansiklopedisi.C. 31. İstanbul: TDV Yay. 79-81.
Atıf Bilgileri
KILIÇ, MUSTAFA. "ŞERH-İ HADÎS-İ CİBRÎL (MUHYÎ-İ GÜLŞENÎ)".Türk Edebiyatı Eserler Sözlüğü,http://tees.yesevi.edu.tr/madde-detay/serh-i-hadis-i-cibril-muhyi-i-gulseni. [Erişim Tarihi: 25 Ağustos 2025].
