Yazar
Vâhidî
Basım Tarihi
22/02/2022
Konu
Yazılı Edebiyat / Divan Edebiyatı - sembolik nitelikte manzum-mensur hikâye
Tür
Kitap
Dil
Farsça
Dijital
Hayır
Yazma
Hayır
Kütüphane
Türk Edebiyatı Eserler Sözlüğü
Kayıt Numarası
gul-u-bulbul-vahidi
Tarih
926- 927/1520
Notlar
Vâhidî'nin Farsça kaleme aldığı Gül ve Bülbül'ün aşkını konu alan sembolik nitelikte manzum-mensur hikâye. Eser, "Der Beyân-ı Sebeb-i Te'lîf-i Risâle-i Gül ü Bülbül" başlıklı kısımda yazarının da belirttiği üzere bir risâledir. Büyük kısmı nesir olan eserin başında padişah övgüsü niteliğindeki Sultân bin Sultân es-Sultân Selîm Hân sunuşu ve sonundaki tahrîren fî gurre-i recebü'l-mürecceb min-şuhûr-ı sene seb‘a vü ‘işrîn ü tis'a mi'e (927/1520) tarih bildiriminden Yavuz Sultân Selîm (ö. 1520)'in saltanatının son zamanlarında yazıldığı anlaşılır.‘Attâr'ınBülbül-nâme'si ile yazarı bilinmeyenBülbül-nâme'nin etkileri sezilenGül ü Bülbül’ün konusu kuşların Bülbül hakkındaki şikâyetleri ve Bülbül'ün cevabıdır ancak eserin tamamı bu konuya tahsis edilmemiştir. Eserin baş tarafında yazılış sebebi ile yazarın, gülşenin, Gül ve Bülbül'ün hallerinin okuyucuya sunuluşu yapılmış, kuşlarla bülbülün hikâyesi risâlenin yarısına yakın bir kısmında işlenmiştir. Gül’ün Bülbül’ü küçümser nitelikteki sözlerine Bülbül’ün soyunu da beyan ederek verdiği cevap eserin en dikkat çekici kısmı olarak nitelenebilir (Konu özeti için bk. Fazlî'ninGül ü Bülbül'ü).Gül ü Bülbül'de söylem sanatlı olmayıp anlaşılır bir niteliktedir. Risâlenin dilinin anlaşılır olmasında yazarının Türk olmasının etkisi büyüktür. Risâlenin yazarı Vâhidî Türkçe düşünüp Farsça kısa ve orta uzunlukta cümlelerle eserini oluşturmuş böylelikleanlaşılır dilde Farsça bir eser ortaya çıkmıştır. Eserde latife, hikâyet ve kıssa başlıklı kısımlar ile aradaki şiir ve beyitler manzum, diğer kısımlar mensurdur.Ta‘lîk hatla yazılmış 15 satır ve 14 varaklık (28 sahife)Gül ü Bülbülüzerine yapılmış herhangi bir çalışma bulunmamaktadır.
ISBN
978-9944-237-87-1
Madde Yazarı
Prof. Dr. Gencay Zavotçu
Alfabesi
Arap
Yapısı
Manzum-Mensur
Niteliği
Telif
Kaynakça
Vâhidî.Gül ü Bülbül. Kayseri Râşid Efendi Ktp. nu. 582/2 (77b - 90b).
“Türk Edebiyatında Gül ve Bülbül”.Türkler Ansiklopedisi. C. 5. Ankara: Yeni Türkiye Yay. 896-902.
Zavotçu, Gencay (1997).Türk Edebiyatı’nda Gül ve Bülbül Mesnevileri-Mukayeseli Çalışma. Doktora Tezi. Erzurum: Atatürk Üniversitesi.
Atıf Bilgileri
Zavotçu, Gencay. "GÜL Ü BÜLBÜL (VÂHİDÎ)".Türk Edebiyatı Eserler Sözlüğü,http://tees.yesevi.edu.tr/madde-detay/gul-u-bulbul-vahidi. [Erişim Tarihi: 25 Ağustos 2025].