MİR’ATÜ’S-SAFÂ (ŞÂNÎ)

Name: MİR’ATÜ’S-SAFÂ (ŞÂNÎ)
Author: Şânî, Mehmed Şânî Efendi (D. ?/? - Ö. 1019/1610)

İsim	MİR’ATÜ’S-SAFÂ (ŞÂNÎ)
Yazar	Şânî, Mehmed Şânî Efendi (D. ?/? - Ö. 1019/1610)
Basım Tarihi:	26/04/2022
Konu	Yazılı Edebiyat / Divan Edebiyatı - tasavvufi risale
Tür	Kitap
Dil	Arapça
Dijital	Hayır
Yazma	Hayır
Kütüphane:	Türk Edebiyatı Eserler Sözlüğü
Kayıt Numarası	mir-atu-s-safa-sani
Tarih	989/1582
Notlar	Lârendeli Mehmed Şânî Efendi'nin Arapça tasavvufi risalesi.Miratü’s-SafâAllah’ın isimlerinin tecellilerini ve tasavvufun mertebelerini konu alan 9 varaklık Arapça olarak kaleme alınmış tasavvufî bir eserdir. Eserde şairin adı şu şekilde geçmektedir:“el-Abdü’l-Müznibü’l-Cânî İbrahim b. Abdurrahman el-Karamanî eş-sehîr bi-Şânî el-Lârendevî ve Hüve fi Rivayeti’l-Işk Münzevi.”(Alparslan 2007: 12).Eserde Allah’ın isimlerine ve tasavvufun mertebelerine yer verilen kısımlar vardır. Bu kısımlara, eserin görselliğini güzelleştiren daire şeklinde cetveller ilave edilmiştir. Her iki nüshada da on birer cetvel bulunur. Mehmed Şânî Efendi eseri yazarken yararlandığı bazı kaynakları zikretmiştir. Bunlar Ferîdüddin Attâr’ın (d. H 536 – 537; 539 - 540/M 1142 – 45 (?) - ö. H 618/M 1221)Mantıku’t-Tayr’ı, Azîz Nesefî’nin (d. ? - ö. H 700/M 1300 [?])Maksadu’l-Aksâ’sı; Ni‘metullâh-ı Velî’nin (d. H 730-731/M 1330 - ö. H 834/M 1431)Kitâbü’l Mükâşefe’si ve Hâfız-ı Şirâzî’nin (d. ? - ö. H 792/M 1390 [?])Divan’ıdır (Esad Efendi 1478: 132a, Osman Ergin 59: 102a).Eserin son kısmında aktarılan bilgilerden anladığımıza göre bu eser H 9 Zilhicce 989 /M 4 Ocak 1582’de tamamlanmıştır. Eserin mukaddimesinde Sultan III. Murad’a dua edilmektedir (Esad Efendi 132a-132b). Fakat eser, Şani’nin şeyhi olarak tanıttığı Şeyh Kerim b. Gülşenî Vardârî Edirnevî’ye ithaf edilmiştir. Bu da eserin birçok yerinde şeyhi Kerim b. Gülşenî Vardârî Edirnevî’ye yaptığı övgülerden anlaşılmaktadır.Eserin günümüzde bilinen iki nüshası vardır. Bunlardan birisi İBB Atatürk Kitaplığı Osman Ergin Yazmaları Koleksiyonu 59 numara 102a- 107avarakları arasında; diğeri ise Süleymaniye Kütüphanesi Esad Efendi Bölümü 1478 numara 131b- 140avarakları arasında kayıtlıdır. Bu iki nüshadan İBB Atatürk Kitaplığı’ndaki nüshanın istinsah tarihi H 10 Şaban 1341/M 28 Mart 1923 olarak verilmiştir (Osman Ergin 59: 107a). Bu nüshanın geç dönemde istinsah edilmiş olduğu, nüshanın yazı tipi ve kullanılan malzemelerinden de anlaşılmaktadır. Nitekim nüsha, rika ile yazılmış olup baş tarafında kurşun kalemle çizilmiş bir fihrist cetveline sahiptir. Fakat diğer nüshanın istinsah tarihi ya da müstensihine dair herhangi bir bilgimiz yoktur.Günümüzde Mehmed Şânî Efendi’ninMir’atü’s-Safâ’sı hakkında yapılmış herhangi bir çeviri ya da tenkitli metin çalışmasına ulaşılamamıştır.Şairin biyografisi için bk. “Şânî, Mehmed Şânî Efendi”.Türk Edebiyatı İsimler Sözlüğü.
ISBN	978-9944-237-87-1
Madde Yazarı	Araş. Gör. Sefacan Doğru
Alfabesi	Arap
Yapısı	Mensur
Niteliği	Telif
Kaynakça	Alparslan, Mevlüde (2007).İbrahim Şânî Lârendevî’nin Gülşen-i Efkâr Mesnevisi: Metin – Muhtevâ - Tahlil. Yüksek Lisans Tezi. İzmir: Dokuz Eylül Üniversitesi. Kurmuş, Cengiz Veli (2010).Lârendeli Şânî - Gülşen-i Efkâr: (İnceleme – Metin). Doktora Tezi. Adana: Çukurova Üniversitesi. Mehmed Şânî Efendi.Miratü’s-Safa. İBB Atatürk Kitaplığı. Osman Ergin. No. 59. 102a- 107a. Mehmed Şânî Efendi.Miratü’s-Safa. Süleymaniye Kütüphanesi. Esad Efendi. No. 1478. 131b- 140a.
Atıf Bilgileri	Doğru, Sefacan. "MİR’ATÜ’S-SAFÂ (ŞÂNÎ)".Türk Edebiyatı Eserler Sözlüğü,http://tees.yesevi.edu.tr/madde-detay/mir-atu-s-safa-sani. [Erişim Tarihi: 25 Ağustos 2025].

Kaynağa git Türk Edebiyatı Eserler Sözlüğü

Aramaya Dön

Türk Edebiyatı Eserler Sözlüğü

Kaynağa git

MİR’ATÜ’S-SAFÂ (ŞÂNÎ)

Yazar Şânî, Mehmed Şânî Efendi (D. ?/? - Ö. 1019/1610)

Basım Tarihi 26/04/2022

Konu Yazılı Edebiyat / Divan Edebiyatı - tasavvufi risale

Tür Kitap

Dil Arapça

Dijital Hayır

Yazma Hayır

Kütüphane Türk Edebiyatı Eserler Sözlüğü

Kayıt Numarası mir-atu-s-safa-sani

Tarih 989/1582

Notlar Lârendeli Mehmed Şânî Efendi'nin Arapça tasavvufi risalesi.Miratü’s-SafâAllah’ın isimlerinin tecellilerini ve tasavvufun mertebelerini konu alan 9 varaklık Arapça olarak kaleme alınmış tasavvufî bir eserdir. Eserde şairin adı şu şekilde geçmektedir:“el-Abdü’l-Müznibü’l-Cânî İbrahim b. Abdurrahman el-Karamanî eş-sehîr bi-Şânî el-Lârendevî ve Hüve fi Rivayeti’l-Işk Münzevi.”(Alparslan 2007: 12).Eserde Allah’ın isimlerine ve tasavvufun mertebelerine yer verilen kısımlar vardır. Bu kısımlara, eserin görselliğini güzelleştiren daire şeklinde cetveller ilave edilmiştir. Her iki nüshada da on birer cetvel bulunur. Mehmed Şânî Efendi eseri yazarken yararlandığı bazı kaynakları zikretmiştir. Bunlar Ferîdüddin Attâr’ın (d. H 536 – 537; 539 - 540/M 1142 – 45 (?) - ö. H 618/M 1221)Mantıku’t-Tayr’ı, Azîz Nesefî’nin (d. ? - ö. H 700/M 1300 [?])Maksadu’l-Aksâ’sı; Ni‘metullâh-ı Velî’nin (d. H 730-731/M 1330 - ö. H 834/M 1431)Kitâbü’l Mükâşefe’si ve Hâfız-ı Şirâzî’nin (d. ? - ö. H 792/M 1390 [?])Divan’ıdır (Esad Efendi 1478: 132a, Osman Ergin 59: 102a).Eserin son kısmında aktarılan bilgilerden anladığımıza göre bu eser H 9 Zilhicce 989 /M 4 Ocak 1582’de tamamlanmıştır. Eserin mukaddimesinde Sultan III. Murad’a dua edilmektedir (Esad Efendi 132a-132b). Fakat eser, Şani’nin şeyhi olarak tanıttığı Şeyh Kerim b. Gülşenî Vardârî Edirnevî’ye ithaf edilmiştir. Bu da eserin birçok yerinde şeyhi Kerim b. Gülşenî Vardârî Edirnevî’ye yaptığı övgülerden anlaşılmaktadır.Eserin günümüzde bilinen iki nüshası vardır. Bunlardan birisi İBB Atatürk Kitaplığı Osman Ergin Yazmaları Koleksiyonu 59 numara 102a- 107avarakları arasında; diğeri ise Süleymaniye Kütüphanesi Esad Efendi Bölümü 1478 numara 131b- 140avarakları arasında kayıtlıdır. Bu iki nüshadan İBB Atatürk Kitaplığı’ndaki nüshanın istinsah tarihi H 10 Şaban 1341/M 28 Mart 1923 olarak verilmiştir (Osman Ergin 59: 107a). Bu nüshanın geç dönemde istinsah edilmiş olduğu, nüshanın yazı tipi ve kullanılan malzemelerinden de anlaşılmaktadır. Nitekim nüsha, rika ile yazılmış olup baş tarafında kurşun kalemle çizilmiş bir fihrist cetveline sahiptir. Fakat diğer nüshanın istinsah tarihi ya da müstensihine dair herhangi bir bilgimiz yoktur.Günümüzde Mehmed Şânî Efendi’ninMir’atü’s-Safâ’sı hakkında yapılmış herhangi bir çeviri ya da tenkitli metin çalışmasına ulaşılamamıştır.Şairin biyografisi için bk. “Şânî, Mehmed Şânî Efendi”.Türk Edebiyatı İsimler Sözlüğü.

ISBN 978-9944-237-87-1

Madde Yazarı Araş. Gör. Sefacan Doğru

Alfabesi Arap

Yapısı Mensur

Niteliği Telif

Kaynakça Alparslan, Mevlüde (2007).İbrahim Şânî Lârendevî’nin Gülşen-i Efkâr Mesnevisi: Metin – Muhtevâ - Tahlil. Yüksek Lisans Tezi. İzmir: Dokuz Eylül Üniversitesi. Kurmuş, Cengiz Veli (2010).Lârendeli Şânî - Gülşen-i Efkâr: (İnceleme – Metin). Doktora Tezi. Adana: Çukurova Üniversitesi. Mehmed Şânî Efendi.Miratü’s-Safa. İBB Atatürk Kitaplığı. Osman Ergin. No. 59. 102a- 107a. Mehmed Şânî Efendi.Miratü’s-Safa. Süleymaniye Kütüphanesi. Esad Efendi. No. 1478. 131b- 140a.

Atıf Bilgileri Doğru, Sefacan. "MİR’ATÜ’S-SAFÂ (ŞÂNÎ)".Türk Edebiyatı Eserler Sözlüğü,http://tees.yesevi.edu.tr/madde-detay/mir-atu-s-safa-sani. [Erişim Tarihi: 25 Ağustos 2025].