KÜLLİYÂT-I KÂSIM-I ENVÂR

Name: KÜLLİYÂT-I KÂSIM-I ENVÂR
Author: Kâsım-ı Envâr, Muîneddîn Alî b. Nâsir b. Hârûn b. Ebü’l-Kâsım Hüseynî (d. 756/1355 - ö. 837/1433)

İsim	KÜLLİYÂT-I KÂSIM-I ENVÂR
Yazar	Kâsım-ı Envâr, Muîneddîn Alî b. Nâsir b. Hârûn b. Ebü’l-Kâsım Hüseynî (d. 756/1355 - ö. 837/1433)
Basım Tarihi:	19/02/2022
Konu	Divan-Tekke Edebiyatı - şiirler ve mensur metinler
Tür	Kitap
Dil	Farsça
Dijital	Hayır
Yazma	Hayır
Kütüphane:	Türk Edebiyatı Eserler Sözlüğü
Kayıt Numarası	kulliyat-i-kasim-i-envar
Tarih	?
Notlar	Kâsım-ı Envâr’ın baştaDîvân'ı veEnîsü’l-Ârifînadlı mesnevisi olmak üzere bütün ürünlerini içeren külliyatı. Kâsım-ı Envâr, eserlerini Farsça yazmış olmasına rağmenDîvân'ında "1 Farsça-Türkçe mülemma gazel, 1 Farsça-Türkçe mülemma murabba ve 2 Türkçe rubai" mevcuttur.Külliyât-ı Kâsım-ı Envâr’ı neşreden Sa'îd Nefîsî, “Mülemma'ât-ı Türkî” başlığı altında şairin bu şiirlerine yer vermiştir (1337: 407-408). Kâsım-ı Envâr, Doğu Türkçesiyle söylediği az sayıdaki manzumenin yanı sıra Farsça gazellerinde de “hey sen kimsen”, “sensen” “eger yahşi ger yaman”, “sadâ yine”, “severmen be-cân seni” gibi Türkçe kelime ve ibareler ile “Evvel seni severem âhir seni severmen”, “Çelebi bize nazar kıl hall olsun râz-ı müşkil/Çelebi bizi unutma dil-i haste-râ …”, “Ol yâr-ı gâr eyitti vü yettim sarâyına”, “Hiç iltifât kılmadı ol şeh gedâyına” gibi Türkçe mısralar kullanmıştır. Kâsım-ı Envâr az sayıdaki Türkçe mısra ve manzumesinden ziyade Farsça şiirleriyle bilhassa Azerbaycan sahasında eser veren Türk şairlerini etkilemiştir. Hatta Osmanlı edebî muhitlerinde de Kâsım-ı Envâr’ın etkisi uzun süre devam etmiştir (Ceylan 2020: 305-348). Bundan dolayı kütüphanelerimizde Kâsım-ı Envâr’ın eserlerinin hem müstakil olarak hem deKülliyâthâlinde çok sayıda yazma nüshası vardır.Şairin bütün eserleri Sa'îd Nefîsî tarafındanKülliyât-ı Kâsım-ı Envâradıyla yayımlanmıştır (1337). Nefîsî, uzun sayılabilecek bir mukaddimenin ardından şairin bir divanda bulunabilecek şiirlerini gazeller (1-326), terci-bend (327-332), mersiye (333-334), mukattat (335-341), Gilekçeşiirler ve mülemmalar (342-344), rubailer (345-350), mesnevi (351-352) başlıkları altında sıralamıştır. Sonra şairinBeyân-ı Vâkı'â-i Emîr Timurbaşlıklı küçük mesnevisine (352-355) veRisâle-i Aded-i Makâmâtadıyla da bilinenSad-Makâm Der-Istılâh-ı Sûfîyyeadlı metnine yer vermiştir (356-357).Külliyât'ta bu küçük eserleri şairin çok bilinen mesnevisiEnîsü’l-Ârifîntakip etmekte (359-386), ardından Kâsım-ı Envâr’ınRisâle-i Su’âl ü Cevâb(377-392) ileRisâle Der-Beyân-ı İlm(393-406) adlı iki mensur risalesi gelmektedir.Külliyât'ın sonunda “Mülemma'ât-ı Türkî” başlığı altında şairin 1 mülemma gazeli, 1 mülemma murabbası ve Türkçe 2 rubaisi mevcuttur (1337: 407-408).Şairin biyografisi için bk. "Kâsım-ı Envâr, Muîneddîn Alî b. Nâsir b. Hârûn b. Ebü’l-Kâsım Hüseynî".Türk Edebiyatı İsimler Sözlüğü.
ISBN	978-9944-237-87-1
Madde Yazarı	Prof. Dr. Muhsin Macit
Alfabesi	Arap
Yapısı	Manzum-Mensur
Niteliği	Telif
Kaynakça	Ceylan, Kübra (2020). “Kâsım-ı Envâr’ın Edebî Mirâsı ve Klasik Türk Edebiyatına Etkisi: Sarı Abdullah Efendi Örneği”.Türk Kültürü İncelemeleri Dergisi, 43: 305-348. Nefîsî, Sa'îd (1337).Külliyât-ı Kâsım-ı Envâr.Tahran: İntişârât-ı Kitâb-hâne-i Senâ'î.
Atıf Bilgileri	Macit, Muhsin. "KÜLLİYÂT-I KÂSIM-I ENVÂR".Türk Edebiyatı Eserler Sözlüğü,http://tees.yesevi.edu.tr/madde-detay/kulliyat-i-kasim-i-envar. [Erişim Tarihi: 25 Ağustos 2025].

Kaynağa git Türk Edebiyatı Eserler Sözlüğü

Aramaya Dön

Türk Edebiyatı Eserler Sözlüğü

Kaynağa git

KÜLLİYÂT-I KÂSIM-I ENVÂR

Yazar Kâsım-ı Envâr, Muîneddîn Alî b. Nâsir b. Hârûn b. Ebü’l-Kâsım Hüseynî (d. 756/1355 - ö. 837/1433)

Basım Tarihi 19/02/2022

Konu Divan-Tekke Edebiyatı - şiirler ve mensur metinler

Tür Kitap

Dil Farsça

Dijital Hayır

Yazma Hayır

Kütüphane Türk Edebiyatı Eserler Sözlüğü

Kayıt Numarası kulliyat-i-kasim-i-envar

Tarih ?

Notlar Kâsım-ı Envâr’ın baştaDîvân'ı veEnîsü’l-Ârifînadlı mesnevisi olmak üzere bütün ürünlerini içeren külliyatı. Kâsım-ı Envâr, eserlerini Farsça yazmış olmasına rağmenDîvân'ında "1 Farsça-Türkçe mülemma gazel, 1 Farsça-Türkçe mülemma murabba ve 2 Türkçe rubai" mevcuttur.Külliyât-ı Kâsım-ı Envâr’ı neşreden Sa'îd Nefîsî, “Mülemma'ât-ı Türkî” başlığı altında şairin bu şiirlerine yer vermiştir (1337: 407-408). Kâsım-ı Envâr, Doğu Türkçesiyle söylediği az sayıdaki manzumenin yanı sıra Farsça gazellerinde de “hey sen kimsen”, “sensen” “eger yahşi ger yaman”, “sadâ yine”, “severmen be-cân seni” gibi Türkçe kelime ve ibareler ile “Evvel seni severem âhir seni severmen”, “Çelebi bize nazar kıl hall olsun râz-ı müşkil/Çelebi bizi unutma dil-i haste-râ …”, “Ol yâr-ı gâr eyitti vü yettim sarâyına”, “Hiç iltifât kılmadı ol şeh gedâyına” gibi Türkçe mısralar kullanmıştır. Kâsım-ı Envâr az sayıdaki Türkçe mısra ve manzumesinden ziyade Farsça şiirleriyle bilhassa Azerbaycan sahasında eser veren Türk şairlerini etkilemiştir. Hatta Osmanlı edebî muhitlerinde de Kâsım-ı Envâr’ın etkisi uzun süre devam etmiştir (Ceylan 2020: 305-348). Bundan dolayı kütüphanelerimizde Kâsım-ı Envâr’ın eserlerinin hem müstakil olarak hem deKülliyâthâlinde çok sayıda yazma nüshası vardır.Şairin bütün eserleri Sa'îd Nefîsî tarafındanKülliyât-ı Kâsım-ı Envâradıyla yayımlanmıştır (1337). Nefîsî, uzun sayılabilecek bir mukaddimenin ardından şairin bir divanda bulunabilecek şiirlerini gazeller (1-326), terci-bend (327-332), mersiye (333-334), mukattat (335-341), Gilekçeşiirler ve mülemmalar (342-344), rubailer (345-350), mesnevi (351-352) başlıkları altında sıralamıştır. Sonra şairinBeyân-ı Vâkı'â-i Emîr Timurbaşlıklı küçük mesnevisine (352-355) veRisâle-i Aded-i Makâmâtadıyla da bilinenSad-Makâm Der-Istılâh-ı Sûfîyyeadlı metnine yer vermiştir (356-357).Külliyât'ta bu küçük eserleri şairin çok bilinen mesnevisiEnîsü’l-Ârifîntakip etmekte (359-386), ardından Kâsım-ı Envâr’ınRisâle-i Su’âl ü Cevâb(377-392) ileRisâle Der-Beyân-ı İlm(393-406) adlı iki mensur risalesi gelmektedir.Külliyât'ın sonunda “Mülemma'ât-ı Türkî” başlığı altında şairin 1 mülemma gazeli, 1 mülemma murabbası ve Türkçe 2 rubaisi mevcuttur (1337: 407-408).Şairin biyografisi için bk. "Kâsım-ı Envâr, Muîneddîn Alî b. Nâsir b. Hârûn b. Ebü’l-Kâsım Hüseynî".Türk Edebiyatı İsimler Sözlüğü.

ISBN 978-9944-237-87-1

Madde Yazarı Prof. Dr. Muhsin Macit

Alfabesi Arap

Yapısı Manzum-Mensur

Niteliği Telif

Kaynakça Ceylan, Kübra (2020). “Kâsım-ı Envâr’ın Edebî Mirâsı ve Klasik Türk Edebiyatına Etkisi: Sarı Abdullah Efendi Örneği”.Türk Kültürü İncelemeleri Dergisi, 43: 305-348. Nefîsî, Sa'îd (1337).Külliyât-ı Kâsım-ı Envâr.Tahran: İntişârât-ı Kitâb-hâne-i Senâ'î.

Atıf Bilgileri Macit, Muhsin. "KÜLLİYÂT-I KÂSIM-I ENVÂR".Türk Edebiyatı Eserler Sözlüğü,http://tees.yesevi.edu.tr/madde-detay/kulliyat-i-kasim-i-envar. [Erişim Tarihi: 25 Ağustos 2025].