نویسنده
Firdevsî, Şerefeddin Musâ, Uzun Firdevsî, Firdevsî-i Rûmî, Firdevsî-i Tavîl, Türk Firdevsî (متولد 857/1453 - متوفی پس از 922/1517)
تاریخ انتشار
15/01/2022
موضوع
ادبیات دیوان تکیه - شرح چهل حدیث
نوع
كتاب
زبان
فارسی
دیجیتال
خیر
نسخه خطی
خیر
کتابخانه
فرهنگ لغت آثار ادبی ترکی
شماره ثبت
serh-i-hadis-i-erba-in-firdevsi
تاریخ
957/1551
یادداشتها
اثر فارسی اوزون فردوسی مشتمل بر یک مقدمه منثور و ترجمه چهل حدیث هر کدام دوبیتی. فردوسی نیز مانند بسیاری از علما به درخواست مریدی از ایشان بهره مند شد و به حز. او این اثر را گردآوری کرد و به منظور جلب شفاعت پیامبر آن را به صورت شعر ترجمه کرد. فردوسی در مقدمه منثور به حمد و ثنای خداوند و پیامبر پرداخت و سپس رباعی نوشت و از خداوند خواست که گناهانش را بیامرزد و او را در بهشت قرار دهد و سپس حدیثی را نقل کرد که برانگیختن فعالیت تالیف چهل حدیث است. وی بعداً اظهار داشت که در سال 957/1551 پس از آن که مریدی از او خواست چهل حدیث را به زبان فارسی تدوین کند تا همه احادیث را به راحتی حفظ کنند و با برکت به یادگار بگذارند، اثر خود را خلق کرد. در اثری که شامل چهل حدیث و هشتاد دوبیتی است که ترجمه این احادیث است، فردوسی; شامل احادیث و ترجمه آنهاست که شامل موضوعاتی چون سخاوت، بخل، نماز، عذاب در قبر، جهل، نظافت، نماز، علم، توبه، ایمان، علم، ذکر، اخلاق حسنه، اطاعت از سنت، تعاون، آخرت، صدقه، صبر، توکل، علم، کم حرفی، رفاقت، حلال، کسب حق و حلال است. اخلاق و دروغ فردوسی ابتدا احادیث را به زبان عربی نوشت و سپس با دو دوبیتی آن را به فارسی برگرداند. فردوسی نیز مانند اکثر شاعرانی که چهل حدیث به فارسی سروده اند، اثر خود را تحت تأثیر چهل حدیث ملا کامی خلق کرده است. فردوسی که اثر خود را در مصراع و متر «fe'ilâtün mefâ'ilün fe'ilün» نوشته است، از زبانی ساده، ساده و روان در کار استفاده کرده و جملات سنگین، طولانی و پیچیده را در بر نداشته است. اکثر احادیث انتخابی فردوسی در آثار کامی یافت نمی شود. فردوسی از این جهت با کامی تفاوت دارد. فردوسی که احادیث کوتاه و مختصر را انتخاب می کرد که به راحتی قابل درک و حفظ بود، در ترجمه متون حدیثی به زبان شعر موفق بود. نویسنده ای که در کار خود نیازی به توضیح ندارد و احادیث و آیات و وقایع حکیمانه مختلف را درج نمی کند، در اثر خود بخش حاتمی ندارد. این اثر در کتابخانه خطی ارزن، علی امیری، نو. 000006 and Süleymaniye Library, Atıf Efendi, Nu. دو نسخه ثبت شده در 2846/9 موجود است. برای شرح حال شاعر ر.ک. «Firdevsî, Şerefeddin Musâ, Uzun Firdevsî, Firdevsî-i Rûmî, Firdevsî-i Tavîl, Türk Firdevsî». فرهنگ نام های ادبیات ترکی.
ISBN
978-9944-237-87-1
Madde Yazarı
Doç. Dr. Çetin Kaska
Alfabesi
Arap
Yapısı
Manzum-Mensur
Niteliği
Derleme
Kaynakça
Kaska, Çetin (2021). “Uzun Firdevsî’nin Farsça Manzum Kırk Hadîsi”.II. Uluslararası Din ve İnsan Sempozyumu (UDİS-2021) “Din, Ahlak ve Hukuk”). 2021:Sonçağ Akademi. 748-762.
Köprülü, Fuad (1977). “Firdevsî”.İslâm Ansiklopedisi. C. 4. İstanbul: MEB Yay. 649.
Köprülü, Orhan (1996). “Firdevsî, Uzun”.İslâm Ansiklopedisi. C. 13. İstanbul: TDV Yay. 127-129.
Atıf Bilgileri
Kaska, Çetin. "ŞERH-İ HADÎS-İ ERBA'ÎN (FİRDEVSÎ)".Türk Edebiyatı Eserler Sözlüğü,http://tees.yesevi.edu.tr/madde-detay/serh-i-hadis-i-erba-in-firdevsi. [Erişim Tarihi: 25 Ağustos 2025].
