ÂSÂR-I NEV (HANÎF-ZÂDE)

Name: ÂSÂR-I NEV (HANÎF-ZÂDE)
Author: Hanîf-zâde Ahmed Tâhir Efendi (d. ?/? - ö. 1217/1802-03)

İsim	ÂSÂR-I NEV (HANÎF-ZÂDE)
Yazar	Hanîf-zâde Ahmed Tâhir Efendi (d. ?/? - ö. 1217/1802-03)
Basım Tarihi:	14/02/2022
Konu	Yazılı Edebiyat / Divan Edebiyatı - bibliyografik eser
Tür	Diğer
Dil	Arapça
Dijital	Hayır
Yazma	Hayır
Kütüphane:	Türk Edebiyatı Eserler Sözlüğü
Kayıt Numarası	asar-i-nev-hanif-zade
Tarih	1572/24 Ağustos 1758
Notlar	Kâtib Çelebi’nin (ö. 1067/1657) bibliyografik eseriKeşfü’z-Zunûn’a (1941-43) Hanîf-zâde Ahmed Tâhir Efendi (d. ?/? - ö. 1217/1802-03) tarafından yazılan Arapça zeyl. Hanîf-zâde'ninÂsâr-ı Nevadını verdiği eseri, yazılan birçok zeyl içinde ilk olma özelliğini taşımaktadır. Eser, 1572/24 Ağustos 1758 tarihinde tamamlamıştır.Âsâr-ı Nev, ilk defa Flügel tarafından Latince tercümesiyle birlikte yayımlananKeşfü’z-Zunûn’la birlikte basılmıştır (1858: VI/525-646).Âsâr-ı Nev’de toplam 505 kitap yer almaktadır. Kısa bir girişle başlayan eserde kitaplar alfabetik olarak sıralanmış, “elif” harfi ile başlamış “he” harfi ile tamamlanmıştır. Flügel, Ahmed Tâhir Efendi’nin ilave ettiği kitaplara yeni sıra numarası vermemiş, önceki sıra numarasını devam ettirmiştir. Bu yüzden elif harfi ile başlayan ilk kitabın sıra numarası 14.502 olup sonuncusu 15.505’tir. Eseri yayımlayan Flugel, Latince ön sözünde, yararlandığı nüshanın tek olduğunu, çok iyi korunması gerektiğini, Avrupa'ya Avusturyalı müsteşrik Joseph von Hammer-Purgstall aracılığıyla getirildiğini söyler (1858: VI/III).Müellif, eserinin mukaddimesinde, Allah’a hamd ü sena, Hz. Peygamber’e, onun aile ve ashabına salat ve selam ettikten (Flügel 1858: VI/526) sonra, peygamberlerin varisleri olan âlimlerin mensur ve manzum, kısa ve uzun kitaplar tasnif ettiklerini belirterek; Kâtib Çelebi'nin eserine zeyl amacıyla gördüğü ve duyduğu eserlerin adlarınıÂsâr-ı Nevadıyla bir araya getirdiğini söyler (Flügel 1858: VI/528). Hanîf-zâde, eserleri adı, dili, müellifi, yazıldığı tarih ve başlangıç ifadesi düzeninde tanıtır. Müellif, bazen eserlerin dilini belirtmemiş bazen de yazarlar hakkında kısa bilgiler aktarmıştır.Âsâr-ı Nev’de kaydedilen 505 eserin, 133’ü tarih, tercüme ve tefsir gibi eserlerin çok olduğu “te” harfinde yer almaktadır. Yine şerh başlıklı eserlerin çok olduğu “şin” harfindeki eser sayısı 108’dir. Müellifin bazı eserlerin girişindeki şiirlere yer verdiği görülmektedir.Âsâr-ı Nev’in özelliklerinden biri de, müellifin bizzat kendi gördüğü, bildiği ve daha çok kendi zamanına veya yakın tarihlere ait eserlere yer vermiş olmasıdır. Çok eski tarihli ve tekrar olacak eserlere yer verilmemiştir. Müellif, kendi döneminde veya yakın tarihte klasik eserlere yapılan şerh ve haşiyelere de yer vermiştir.Kâtib Çelebi’nin kaynakları arasında birçok eser olmasına karşın, Ahmed Tâhir’in zeylinde kaynak ismi bulunmamaktadır. O daha çok gördüğü, bildiği ve çağdaşı veya yakın dönemlerdeki eserleri kaydetmiştir. Müellifin, büyük bir âlim ve hattat olan babası Hanif İbrahim Efendi’nin kütüphanesi ve çevresinden çok istifade ettiği söylenebilir. Yine Ahmet Tâhir, babası Hanif İbrahim Efendi’nin 13 kitabını kaydetmiştir.Gâyetü’l-Merâm fî Tahrîci Ehâdîsi Şirʿati’l-İslâmadlı eseri kaydederken, bu eserinmüellifi için“hakir kişinin babası el-Hacc İbrahim Efendi” diyerek bu hususu belirtir (Flügel 1858: VI/542).Gustav Leberecht Flügel tarafından Latince tercümesiyle birlikte yedi cilt olarak yayınlanan(I-II, Leipzig 1835-1837; III-VII, London 1842-1858)Keşfü’z-Zunûn’un VI.cildinin525-646 sayfaları arasındaÂsâr-ı Nev’e yer verilmiştir.Müellifin biyografisi için bk. “Tâhir Ahmed Efendi, Hanîf-zâde”.Türk Edebiyatı İsimler Sözlüğü.
ISBN	978-9944-237-87-1
Madde Yazarı	Prof. Dr. Yakup Civelek
Alfabesi	Arap
Yapısı	Mensur
Niteliği	Telif
Kaynakça	Flügel, Gustave (ed.) (1835-1858). "Hanîfzâdeh, Âsâr-ı Nev: Nova Opera".Keşfü’z-Zunûn an Esâmi’l-Kütüb ve’l-Fünûn, Lexicon Bibliographicum et Encyclopaedicum a Mustafa Ben Abdallah Katip Jelebi dicto et nomine Haji Khalfa celebrato.[I-II, Leipzig 1835-1837; III-VII, London 1842-1858], VI, 525-646. Kâtib Çelebi (1360-62/1941-43).Keşfü’z-Zunûn an Esâmi’l-Kütüb ve’l-Fünûn. I-II. (nşr. Kilisli Muallim Rifat – Şerefeddin Yaltkaya). İstanbul.
Atıf Bilgileri	Civelek, Yakup. "ÂSÂR-I NEV (HANÎF-ZÂDE)".Türk Edebiyatı Eserler Sözlüğü,http://tees.yesevi.edu.tr/madde-detay/asar-i-nev-hanif-zade. [Erişim Tarihi: 25 Ağustos 2025].

Kaynağa git Türk Edebiyatı Eserler Sözlüğü

Aramaya Dön

Türk Edebiyatı Eserler Sözlüğü

Kaynağa git

ÂSÂR-I NEV (HANÎF-ZÂDE)

Yazar Hanîf-zâde Ahmed Tâhir Efendi (d. ?/? - ö. 1217/1802-03)

Basım Tarihi 14/02/2022

Konu Yazılı Edebiyat / Divan Edebiyatı - bibliyografik eser

Tür Diğer

Dil Arapça

Dijital Hayır

Yazma Hayır

Kütüphane Türk Edebiyatı Eserler Sözlüğü

Kayıt Numarası asar-i-nev-hanif-zade

Tarih 1572/24 Ağustos 1758

Notlar Kâtib Çelebi’nin (ö. 1067/1657) bibliyografik eseriKeşfü’z-Zunûn’a (1941-43) Hanîf-zâde Ahmed Tâhir Efendi (d. ?/? - ö. 1217/1802-03) tarafından yazılan Arapça zeyl. Hanîf-zâde'ninÂsâr-ı Nevadını verdiği eseri, yazılan birçok zeyl içinde ilk olma özelliğini taşımaktadır. Eser, 1572/24 Ağustos 1758 tarihinde tamamlamıştır.Âsâr-ı Nev, ilk defa Flügel tarafından Latince tercümesiyle birlikte yayımlananKeşfü’z-Zunûn’la birlikte basılmıştır (1858: VI/525-646).Âsâr-ı Nev’de toplam 505 kitap yer almaktadır. Kısa bir girişle başlayan eserde kitaplar alfabetik olarak sıralanmış, “elif” harfi ile başlamış “he” harfi ile tamamlanmıştır. Flügel, Ahmed Tâhir Efendi’nin ilave ettiği kitaplara yeni sıra numarası vermemiş, önceki sıra numarasını devam ettirmiştir. Bu yüzden elif harfi ile başlayan ilk kitabın sıra numarası 14.502 olup sonuncusu 15.505’tir. Eseri yayımlayan Flugel, Latince ön sözünde, yararlandığı nüshanın tek olduğunu, çok iyi korunması gerektiğini, Avrupa'ya Avusturyalı müsteşrik Joseph von Hammer-Purgstall aracılığıyla getirildiğini söyler (1858: VI/III).Müellif, eserinin mukaddimesinde, Allah’a hamd ü sena, Hz. Peygamber’e, onun aile ve ashabına salat ve selam ettikten (Flügel 1858: VI/526) sonra, peygamberlerin varisleri olan âlimlerin mensur ve manzum, kısa ve uzun kitaplar tasnif ettiklerini belirterek; Kâtib Çelebi'nin eserine zeyl amacıyla gördüğü ve duyduğu eserlerin adlarınıÂsâr-ı Nevadıyla bir araya getirdiğini söyler (Flügel 1858: VI/528). Hanîf-zâde, eserleri adı, dili, müellifi, yazıldığı tarih ve başlangıç ifadesi düzeninde tanıtır. Müellif, bazen eserlerin dilini belirtmemiş bazen de yazarlar hakkında kısa bilgiler aktarmıştır.Âsâr-ı Nev’de kaydedilen 505 eserin, 133’ü tarih, tercüme ve tefsir gibi eserlerin çok olduğu “te” harfinde yer almaktadır. Yine şerh başlıklı eserlerin çok olduğu “şin” harfindeki eser sayısı 108’dir. Müellifin bazı eserlerin girişindeki şiirlere yer verdiği görülmektedir.Âsâr-ı Nev’in özelliklerinden biri de, müellifin bizzat kendi gördüğü, bildiği ve daha çok kendi zamanına veya yakın tarihlere ait eserlere yer vermiş olmasıdır. Çok eski tarihli ve tekrar olacak eserlere yer verilmemiştir. Müellif, kendi döneminde veya yakın tarihte klasik eserlere yapılan şerh ve haşiyelere de yer vermiştir.Kâtib Çelebi’nin kaynakları arasında birçok eser olmasına karşın, Ahmed Tâhir’in zeylinde kaynak ismi bulunmamaktadır. O daha çok gördüğü, bildiği ve çağdaşı veya yakın dönemlerdeki eserleri kaydetmiştir. Müellifin, büyük bir âlim ve hattat olan babası Hanif İbrahim Efendi’nin kütüphanesi ve çevresinden çok istifade ettiği söylenebilir. Yine Ahmet Tâhir, babası Hanif İbrahim Efendi’nin 13 kitabını kaydetmiştir.Gâyetü’l-Merâm fî Tahrîci Ehâdîsi Şirʿati’l-İslâmadlı eseri kaydederken, bu eserinmüellifi için“hakir kişinin babası el-Hacc İbrahim Efendi” diyerek bu hususu belirtir (Flügel 1858: VI/542).Gustav Leberecht Flügel tarafından Latince tercümesiyle birlikte yedi cilt olarak yayınlanan(I-II, Leipzig 1835-1837; III-VII, London 1842-1858)Keşfü’z-Zunûn’un VI.cildinin525-646 sayfaları arasındaÂsâr-ı Nev’e yer verilmiştir.Müellifin biyografisi için bk. “Tâhir Ahmed Efendi, Hanîf-zâde”.Türk Edebiyatı İsimler Sözlüğü.

ISBN 978-9944-237-87-1

Madde Yazarı Prof. Dr. Yakup Civelek

Alfabesi Arap

Yapısı Mensur

Niteliği Telif

Kaynakça Flügel, Gustave (ed.) (1835-1858). "Hanîfzâdeh, Âsâr-ı Nev: Nova Opera".Keşfü’z-Zunûn an Esâmi’l-Kütüb ve’l-Fünûn, Lexicon Bibliographicum et Encyclopaedicum a Mustafa Ben Abdallah Katip Jelebi dicto et nomine Haji Khalfa celebrato.[I-II, Leipzig 1835-1837; III-VII, London 1842-1858], VI, 525-646. Kâtib Çelebi (1360-62/1941-43).Keşfü’z-Zunûn an Esâmi’l-Kütüb ve’l-Fünûn. I-II. (nşr. Kilisli Muallim Rifat – Şerefeddin Yaltkaya). İstanbul.

Atıf Bilgileri Civelek, Yakup. "ÂSÂR-I NEV (HANÎF-ZÂDE)".Türk Edebiyatı Eserler Sözlüğü,http://tees.yesevi.edu.tr/madde-detay/asar-i-nev-hanif-zade. [Erişim Tarihi: 25 Ağustos 2025].