نویسنده
ابن عربشاه، احمد بن محمد بن عبدالله بن ابراهیم بن محمد، شهاب الدین، ابوالعباس، عجمی، رومی (متوفی 25 Zilkâde 791/15 نوامبر 1389 - متوفی 15 رجب 854/24 اوت 1450)
تاریخ انتشار
03/08/2022
موضوع
ادبیات مکتوب / ادبیات دیوان - زندگی نامه در منظوم
نوع
دیگر
زبان
عربی
دیجیتال
خیر
نسخه خطی
خیر
کتابخانه
فرهنگ لغت آثار ادبی ترکی
شماره ثبت
ukudu-n-nasiha-ibn-arabsah
تاریخ
?
یادداشتها
اثری عربی که در آن شهاب الدین ابن عربشاه زندگی خود را روایت می کند. نسخه موجود در کتابخانه گوتا (Gotha, Ms. Orient. A 94, fol. 62b-64a) که به عنوان تنها نسخه خطی این اثر ذکر شده است، در نسخه خطی ایجاد شده با انتخاب بخشهایی از اثر تمیمی (متوفی 1010/1601) با عنوان Tabakâtâtımiyye's-Taakâtaniyye's-Taakâtaniyye's گنجانده شده است. (Abdülfettah el-Hulv 1983: II/55-59). ابن عربشاه که در خانواده ای از علما در استان دمشق از ممالیک به دنیا آمد، زندگی نامه خود را به صورت قصیده و با استفاده از قافیه کامل در ارزمتر و قافیه مطلق نوشت. قسمت 38 زوجی شعر به صورت قطعه قطعه تا به امروز باقی مانده است. اگرچه نسخه اصلی در دسترس نیست، اما می توان فهمید که بیشتر اوکودون-نصیها به لایه های مورخین معاصر ابن تگریبردی (متوفی 874/1469)، سهاوی (متوفی 902/1497) و تمیمی (متوفی 1010/1601) منتقل شده است. خود ابن عربشاه برای این شرح حال منظوم شرحی نوشته است. تمیمی این نظر را به عنوان "Fî Commentary Kasîdetihî" ثبت کرده است. ابن تگریبردی و صحاوی ضمن بیان شرح حال ابن عربشاه، با استفاده از تفسیر مورد نظر، جزئیاتی را که در مداحی نبوده، بیان کرده و همچنین متذکر شده اند که از این متن اجازه گرفته اند. رواج اوکودون نسیها به عنوان متنی که در مجامع علمی مختلف در قاهره آن دوره خوانده شده و مجاز شده است، نشان می دهد که این متن برای اهل علم نوشته شده است. شما را به فکر وا می دارد. این اثر شامل داستان زندگی ابن عربشاه، سفرهای علمی او، محافل سخنرانی او و اساتیدش از تاریخ تولدش است. خصوصاً سفرهای ابن عربشاه که پس از مرگ تیمور (1370-1405) سمرقند را به قصد دانش ترک کرد، بخش بزرگی از متن را تشکیل می دهد. شاعر سفرهای خود را در ولایات شرقی از سمرقند تا مرز چین به غرب برای شرکت در محفل سخنرانی بزازی (متوفی 827/1424) در آستاراخان معطوف کرد. نویسنده که در این سفرها ترکی، فارسی و مغولی را آموخته است، نقل می کند که به دعوت ملی ظهیر چاکماک (1438-1453) به راه افتاد و هنگامی که به ادرنه رسید، توسط چلبی محمد (1413-1421) به عنوان منشی مخفی و مربی شاهزادگان منصوب شد. پس از مرگ چلبی محمد، نویسنده ابتدا به حلب و سپس به دمشق رفت. او اظهار داشت که در سخنرانیهای علاءالدین البوهاری (متوفی 841/1438) شرکت میکند، بسیاری از آثار او از جمله اوکودون-نصیها را در اینجا نوشت و پس از مرگ استادش به قاهره آمد و با دانشمندان و سیاستمداران برجسته ارتباط نزدیک برقرار کرد. این شعر از این جهت حائز اهمیت است که در بسیاری از آثار ادبی آن دوره گنجانده شده است و زندگی نامه ای شاعرانه است که در دوره اولیه سروده شده است. هیچ مطالعه ای بر روی نسخه موجود Ukûdü'n-Nasîha یافت نشده است. برای زندگینامه شاعر رجوع کنید به «ابن عربشاه، احمد بن محمد بن عبدالله بن ابراهیم بن محمد، شهاب الدین، ابوالعباس، عجمی، رومی». فرهنگ نام های ادبیات ترکی.
ISBN
978-9944-237-87-1
Madde Yazarı
Dr. Büşra Sıdıka Kaya
Alfabesi
Arap
Yapısı
Manzum
Niteliği
Telif
Kaynakça
İbn Arabşâh.Ukûdü'n-Nasîha. Gotha Library, Ms. Orient. A 94, fol. 62b-64a.
İbn Tagrîberdî (1984).el-Menhelü’s-Sâfî ve’l-Müstevfî Ba'de’l-Vâfî. C. 1-12. Kahire: el-Hey'etü'l-Mısriyye.
Kâtib Çelebi (1971).Keşfü’z-Zünûn. C. 1-2. Ankara: MEB Yay.
Makrîzî, Ebu’l-Abbâs Takiyüddîn (1995).Dürerü’l-Ukûdi’l-Ferîde fî Terâcîmi’l-A'yâni’l-Müfîde. Dımaşk: Vizâretü's-Sekâfe.
Mecdî Efendi (1853)Şekâ'ik Tercümesi. İstanbul: Dârü't-Tıbâati'l-Amire.
Sehâvî, Şemseddîn (2003).ed-Dav’ü’l-Lâmi´ li Ehli Karni’t-Tâsi´. C. 1-12. Beyrut: Dârü'l-Kütübi'l-İlmiyye.
Temîmî, Takiyüddîn Abdülkâdir (1983).Tabakâtü’s-Seniyye fî Terâcimi’l-Hanefiyye. C. 1-4. Riyad: Dârü'-r-Rifâî.
Atıf Bilgileri
Kaya, Büşra Sıdıka. "UKÛDÜ’N-NASÎHA (İBN ARABŞÂH)".Türk Edebiyatı Eserler Sözlüğü,http://tees.yesevi.edu.tr/madde-detay/ukudu-n-nasiha-ibn-arabsah. [Erişim Tarihi: 25 Ağustos 2025].