DEKÂYIKU'L-MÎZAN FÎ MEKÂDİRİ'L-EVZÂN (EŞREFZÂDE ALİ ÇELEBİ)

Name: DEKÂYIKU'L-MÎZAN FÎ MEKÂDİRİ'L-EVZÂN (EŞREFZÂDE ALİ ÇELEBİ)
Author: Eşrefzâde Alî Çelebi b. Hüsrev el-İznikî es-Saruhanî / Müellif-i Cedîd

İsim	DEKÂYIKU'L-MÎZAN FÎ MEKÂDİRİ'L-EVZÂN (EŞREFZÂDE ALİ ÇELEBİ)
Yazar	Eşrefzâde Alî Çelebi b. Hüsrev el-İznikî es-Saruhanî / Müellif-i Cedîd
Basım Tarihi:	02/11/2022
Konu	Yazılı Edebiyat / Divan Edebiyatı - kimya
Tür	Diğer
Dil	Arapça
Dijital	Hayır
Yazma	Hayır
Kütüphane:	Türk Edebiyatı Eserler Sözlüğü
Kayıt Numarası	dekayiku-l-mizan-fi-mekadiri-l-evzan-esrefzade-ali-celebi-tees-1350
Tarih	?/?
Notlar	Bursalı Mehmed Tahir'inOsmanlı Müellifleriadlı eseri kaynak gösterilerek (Kurnaz-Tatcı 2000: II/52) birkaç çalışmada 16. yüzyıl âlim şairlerinden Le'âlî mahlaslı Ahmed b. Mustafa'ya isnat edilen eser (Örneğin bk. Kılınçarslan 2007: 14, Ördek 2014, Abak 2018: 16, Bilim 2019: 15). Ancak yaptığımız incelemeler neticesinde Le'âlî'ninDekâyiku'l-Mîzân fî Mekâdiri'l-Evzânisminde bir eserine rastlanmamıştır; bununla birlikte aynı isimde (Dekâyiku'l-Mîzân fî Mekâdiri'l-Evzân) Arapça bir eserin Eşref-zâde Ali Çelebi b. Hüsrev el-İznikî'ye (1018/1609) atfedildiği tespit edilmiştir. Fâzıl Alî Bey ve Müellif-i Cedîd olarak da bilinen bu müellif, kimya sahasında kaleme aldığı yaklaşık 60 risalesi ile bilinen önemli bir Osmanlı âlimi olup Le'âlî gibi o da "Saruhanî" nisbesini taşımaktadır (Hayatı ve eserleri için bk. Bursalı Mehmed Tahir 2000: I/116-117, İhsanoğlu vd. 2006: I/53-80). Kuvvetle muhtemeldir ki Bursalı Mehmed Tahir, nisbelerinin aynı olması dolayısıyla bu iki yazarı bu eser dolayısıyla birbirine karıştırmıştır.Bahsi geçenDekâyiku'l-Mîzân fî Mekâdiri'l-Evzân, Arapça olup Bursalı'nın ifade ettiği gibi (2000: II/52) aruz konusunda olmayıp kimya konusunda kaleme alınmıştır. Kitap sekiz mertebe, sekiz mikdar ve dokuz mertebeden oluşmaktadır.Osmanlı Tabii ve Tatbiki Bilimler Literatürü Tarihibaşlıklı çalışmada eserin Türkçe nüshalarının da bulunduğu ifade edilirken 14 adet nüshası tespit edilmiştir (İhsanoğlu vd. 2006: I/55).
ISBN	978-9944-237-87-1
Madde Yazarı	Prof. Dr. Sadık Yazar
Alfabesi	Arap
Yapısı	Mensur
Niteliği	Telif
Kaynakça	Abak, Bahattin (2018).Seyyid Ahmed b. Mustafa es-Sârûhânî el-Le'âlî ve 'Şerhu'l-Emsile' Adlı Eseri (İnceleme ve Tahkik). Yüksek Lisans Tezi. Erzincan: Erzincan Binali Yıldırım Üniversitesi. Bilim, Ahmet Talha (2019).Leâlî Seyyid Ahmed b. Mustafa es-Sârûhânî ve Kânûnu'l-Avâmil ve Burhânü'l-Mesâil Adlı Risâlesi (İnceleme, değerlendirme ve tahkik).Yüksek Lisans Tezi. İzmir: Dokuz Eylül Üniversitesi. Kurnaz, Cemal ve Mustafa Tatcı (hzl.) (2000).Bursalı Mehmed Tahir. Osmanlı Müellifleri.C. 2. Ankara: Bizim Büro Yay. İhsanoğlu, Ekmeleddin, Ramazan Şeşen ve M. Serdar Bekar (2006).Osmanlı Tabii ve Tatbiki Bilimler Literatürü Tarihi. İstanbul: İslam Tarih, Sanat ve Kültür Araştırma Merkezi. Kılınçaraslan, Hüseyin (2007).Ahmet b. Mustafa es-Saruhânî el-Lâlî'nin Kavânînu's-Sarf Adlı Eserinin Edisyon Kritiği ve Tebyizi. Yüksek Lisans Tezi. İzmir: Dokuz Eylül Üniversitesi.Ördek, Şerife (2014). "Defter-zâde, Seyyid Ahmed Le’âlî/Lâlî Çelebi". Türk Edebiyatı İsimler Sözlüğü. http://teis.yesevi.edu.tr/madde-detay/defterdarzade-seyyid-ahmed-leali [Erişim tarihi: 01.11.2022]
Atıf Bilgileri	Yazar, Sadık. "DEKÂYIKU'L-MÎZAN FÎ MEKÂDİRİ'L-EVZÂN (EŞREFZÂDE ALİ ÇELEBİ)".Türk Edebiyatı Eserler Sözlüğü,http://tees.yesevi.edu.tr/madde-detay/dekayiku-l-mizan-fi-mekadiri-l-evzan-esrefzade-ali-celebi-tees-1350. [Erişim Tarihi: 25 Ağustos 2025].

Kaynağa git Türk Edebiyatı Eserler Sözlüğü

Aramaya Dön

Türk Edebiyatı Eserler Sözlüğü

Kaynağa git

DEKÂYIKU'L-MÎZAN FÎ MEKÂDİRİ'L-EVZÂN (EŞREFZÂDE ALİ ÇELEBİ)

Yazar Eşrefzâde Alî Çelebi b. Hüsrev el-İznikî es-Saruhanî / Müellif-i Cedîd

Basım Tarihi 02/11/2022

Konu Yazılı Edebiyat / Divan Edebiyatı - kimya

Tür Diğer

Dil Arapça

Dijital Hayır

Yazma Hayır

Kütüphane Türk Edebiyatı Eserler Sözlüğü

Kayıt Numarası dekayiku-l-mizan-fi-mekadiri-l-evzan-esrefzade-ali-celebi-tees-1350

Tarih ?/?

Notlar Bursalı Mehmed Tahir'inOsmanlı Müellifleriadlı eseri kaynak gösterilerek (Kurnaz-Tatcı 2000: II/52) birkaç çalışmada 16. yüzyıl âlim şairlerinden Le'âlî mahlaslı Ahmed b. Mustafa'ya isnat edilen eser (Örneğin bk. Kılınçarslan 2007: 14, Ördek 2014, Abak 2018: 16, Bilim 2019: 15). Ancak yaptığımız incelemeler neticesinde Le'âlî'ninDekâyiku'l-Mîzân fî Mekâdiri'l-Evzânisminde bir eserine rastlanmamıştır; bununla birlikte aynı isimde (Dekâyiku'l-Mîzân fî Mekâdiri'l-Evzân) Arapça bir eserin Eşref-zâde Ali Çelebi b. Hüsrev el-İznikî'ye (1018/1609) atfedildiği tespit edilmiştir. Fâzıl Alî Bey ve Müellif-i Cedîd olarak da bilinen bu müellif, kimya sahasında kaleme aldığı yaklaşık 60 risalesi ile bilinen önemli bir Osmanlı âlimi olup Le'âlî gibi o da "Saruhanî" nisbesini taşımaktadır (Hayatı ve eserleri için bk. Bursalı Mehmed Tahir 2000: I/116-117, İhsanoğlu vd. 2006: I/53-80). Kuvvetle muhtemeldir ki Bursalı Mehmed Tahir, nisbelerinin aynı olması dolayısıyla bu iki yazarı bu eser dolayısıyla birbirine karıştırmıştır.Bahsi geçenDekâyiku'l-Mîzân fî Mekâdiri'l-Evzân, Arapça olup Bursalı'nın ifade ettiği gibi (2000: II/52) aruz konusunda olmayıp kimya konusunda kaleme alınmıştır. Kitap sekiz mertebe, sekiz mikdar ve dokuz mertebeden oluşmaktadır.Osmanlı Tabii ve Tatbiki Bilimler Literatürü Tarihibaşlıklı çalışmada eserin Türkçe nüshalarının da bulunduğu ifade edilirken 14 adet nüshası tespit edilmiştir (İhsanoğlu vd. 2006: I/55).

ISBN 978-9944-237-87-1

Madde Yazarı Prof. Dr. Sadık Yazar

Alfabesi Arap

Yapısı Mensur

Niteliği Telif

Kaynakça Abak, Bahattin (2018).Seyyid Ahmed b. Mustafa es-Sârûhânî el-Le'âlî ve 'Şerhu'l-Emsile' Adlı Eseri (İnceleme ve Tahkik). Yüksek Lisans Tezi. Erzincan: Erzincan Binali Yıldırım Üniversitesi. Bilim, Ahmet Talha (2019).Leâlî Seyyid Ahmed b. Mustafa es-Sârûhânî ve Kânûnu'l-Avâmil ve Burhânü'l-Mesâil Adlı Risâlesi (İnceleme, değerlendirme ve tahkik).Yüksek Lisans Tezi. İzmir: Dokuz Eylül Üniversitesi. Kurnaz, Cemal ve Mustafa Tatcı (hzl.) (2000).Bursalı Mehmed Tahir. Osmanlı Müellifleri.C. 2. Ankara: Bizim Büro Yay. İhsanoğlu, Ekmeleddin, Ramazan Şeşen ve M. Serdar Bekar (2006).Osmanlı Tabii ve Tatbiki Bilimler Literatürü Tarihi. İstanbul: İslam Tarih, Sanat ve Kültür Araştırma Merkezi. Kılınçaraslan, Hüseyin (2007).Ahmet b. Mustafa es-Saruhânî el-Lâlî'nin Kavânînu's-Sarf Adlı Eserinin Edisyon Kritiği ve Tebyizi. Yüksek Lisans Tezi. İzmir: Dokuz Eylül Üniversitesi.Ördek, Şerife (2014). "Defter-zâde, Seyyid Ahmed Le’âlî/Lâlî Çelebi". Türk Edebiyatı İsimler Sözlüğü. http://teis.yesevi.edu.tr/madde-detay/defterdarzade-seyyid-ahmed-leali [Erişim tarihi: 01.11.2022]

Atıf Bilgileri Yazar, Sadık. "DEKÂYIKU'L-MÎZAN FÎ MEKÂDİRİ'L-EVZÂN (EŞREFZÂDE ALİ ÇELEBİ)".Türk Edebiyatı Eserler Sözlüğü,http://tees.yesevi.edu.tr/madde-detay/dekayiku-l-mizan-fi-mekadiri-l-evzan-esrefzade-ali-celebi-tees-1350. [Erişim Tarihi: 25 Ağustos 2025].