Yazar
ASLAN, Halide
Tür
Kitap
Dil
ara,eng
Dijital
Evet
Yazma
Hayır
Kütüphane
Danimarka Kraliyet Kütüphanesi
Demirbaş Numarası
ISSN: 1301-966X, DOI: 10.15745/da.1382355
Kayıt Numarası
cdi_doaj_primary_oai_doaj_org_article_a6ce8a4bc29943f8921f024c4229d5db
Lokasyon
DOAJ Açık Erişim Dergiler Dizini
Notlar
Veba, kızamık, sıtma, kolera, İspanyol gribi gibi salgın hastalıklar Osmanlı Devleti'ni her bakımdan etkilemiş, dönemin konjonktürüne göre çeşitli alanlarda çeşitli tedbirler alınmıştır. Bu çalışmada son dönemin seçilmesinin nedeni daha fazla salgın tespitinin yapılmış olması ve bu döneme ait kayıtların yüksek olmasıdır. 1800’lü yıllardan sonra Osmanlı Devleti’nde belli sebeplerden dolayı, belli süreçleri ve sonuçları olan farklı salgınlar yaşanmıştır. Bunların bir kısmı devleti mikro düzeyde, bir kısmı da makro düzeyde etkiledi. Salgınlardan en çok etkilenen kesim şüphesiz çocuklar, özellikle de eğitim çağındaki çocuklar oldu; bu hem hastalıktan etkilenme sürecini hızlandırdı hem de en hızlı müdahale grubu haline geldi. Osmanlılar salgın hastalıklar sırasında eğitimle ilgili ayrı tedbirler aldılar. Okulları, öğretmenleri, öğrencileri, ikamet yerlerini ve zaman zaman velileri de kapsayan bu tedbirler, devlet üzerinde kurumsal bir etki yarattı. Arşiv belgelerine baktığımızda okulların tatil edilmesi, aşı politikaları, dezenfekte çalışmalarının yaygınlaştırılması, öğrenciler ve velilerde bilinç oluşturulması, bu konulara yönelik ayrı ödenekler düzenlenmesi ve öğretmenlerin bu konuda maddi ve manevi destekleri gibi konular salgın ve eğitim tedbirleriyle ilgili en çok dile getirilen konular oldu. Çoğunlukla Osmanlı arşiv belgeleri ve dönemin kroniklerinden yola çıkarak doküman incelemesi yöntemiyle hazırlayacağımız bu çalışma, dönemin salgın hastalıklarına rağmen eğitimin aksamaması için devletin aldığı tedbirleri ortaya koymayı amaçlamaktadır. Veba, kızamik, sıtma, kolera, İspanyol gribi gibi yayılmaların Osmanlı’yı her yönden etkilemiş ve dönem konjonktürüne göre çeşitli alanlardan çeşitlendirilmiştir. Bu güçlü özellikle son dönem rejiminin nedeni, hem daha fazla uzunlukta tespitinin yapılmış olması hem de bu dönem kayıtlarının fazla olması. 1800'lü yıllardan sonra Osmanlı'da belirli sebeplerle, belirli koşullar ve sonuçlarla farklı oranlarda yaşanmıştır. Bir kısmının mikro düzeydeki bazılarının ise makro düzeyde etkilendiği durumu. Salgınlardan en çok etkilenen kesim şüphesiz çocuklar olmuştur, özellikle eğitim aldıkları kişilerin hem hastalıklardan etkilenme süreci hızlanmış hem de en hızlı müdahale grubu olmuştur. Osmanlı ülkelerinde eğitim ile ilgili ayrı ayrı eğitim verilmektedir. Okulları, öğretmenleri, kayıtlı, tutulan yerleri ve ebeveynleri de zaman içinde alan bu önlem çabaları, devleti kurumsal anlamda etkilenmiştir. Arşiv raporlarının, okul tatillerinin, dağıtımlarının, dezenfekte edilmesinin yaygınlaştırılması, korunmasınde ve dağıtılmasında bu konuda bilinç oluşturulması, bu konuların ayrı ayrı ödenmesi, bu konunun maddi bakımı gibi bakım ve eğitimin sağlanması konusunda en çok dileme politikası olmuştur. Kapsamlı Osmanlı ve Cumhuriyet arşivleri ve dönemsel kroniklerine dayanılarak, belge analizi yöntemi ile hazırlayacağımız bu çalışma, dönemselliklerin karşılanması, eğitimin aksamaması için bilgilerin ayrıntılandırılmasını ortaya çıkarma hedeflemektedir.
Görüntüle
Dini araştırmalar, 2023-12, Vol.26 (65), p.419-458