Yazar
Kabuli, Mevlânâ Kabuli (ö. 841/1437-38 - ö. 883/1478-79)
Basım Tarihi
15/04/2022
Konu
Yazılı Edebiyat / Divan Edebiyatı - şiirler
Tür
Kitap
Dil
Farsça
Dijital
Hayır
Yazma
Hayır
Kütüphane
Türk Edebiyatı Eserler Sözlüğü
Kayıt Numarası
divan-kabuli-tees-1788
Tarih
880/1475-76'den sonra
Notlar
Mevlânâ Kabûlî’nin Türkçe ve Farsça şiirlerinden oluşan eseri. Bu eser, Kabûlî’ninKülliyât-ı Dîvân-ı Kabûlîdiye bilinen birinciDîvân’ından sonra tertip ettiği ikinciDîvân’ı olup 880/1475’de Boğdan Seferi’nin zaferle sonuçlanmasını takiben düzenlenmiş ve Fâtih Sultân Mehmed’e sunulmuştur. Eser büyük ölçüde Farsça şiirleri ihtiva etmektedir ve toplam beş bölümdür. Birinci bölümde tevhid, münacat ve na'ttan oluşan mesnevi nazım şekliyle yazılmış 593 beyitlik bir dibace, ikinci bölümde 19’u Farsça ve 3’ü Türkçe olmak üzere toplam 22 kaside, üçüncü bölümde 192’si Farsça ve 6’sı Türkçe olmak üzere toplam 198 gazel, dördüncü bölümde 9 adet Farsça kıt'a ve beşinci bölümde ise 8 adet Farsça rubai yer almaktadır. Şairin ilkDîvân’ından farklı olarak bu eserde hezeliyyât bölümü bulunmamaktadır. Şairin hayatıyla ilgili kaynaklarda yer alan bilgilerde hicve meyilli ve geçimsiz bir tabiatının olduğu ve bu yüzden saray çevresinden uzaklaştırıldığı bilgisi yer almaktadır. Muhtemelen bu sebeple şair tertip ettiği buDîvân’da hiciv konulu şiirlere yer vermemiştir. Eserde yer alan şiirlerin pek çoğunun teması Fâtih Sultân Mehmed'den ayrılmanın verdiği üzüntü ve yeniden padişaha kavuşabilme isteği üzerinedir (Namoğlu 2018: 58-65).Topkapı Sarayı Müzesi Kütüphanesi, Hazine Kitapları Bölümü, nu. 884’te kayıtlıKabûlî Dîvânı’ndaki Türkçe şiirlerden 3 kaside ve 6 gazelin metni ilk kez Günay Kut tarafından bir tanıtım yazısıyla birlikte yayımlanmıştır (2007). Daha sonra bir doktora çalışmasındaDîvân’daki tüm şiirlerin metni verilmiş ve incelemesi yapılmıştır (Namoğlu 2018).Şairin biyografisi için bk. “Kabûlî, Mevlânâ Kabûlî”.Türk Edebiyatı İsimler Sözlüğü.
ISBN
978-9944-237-87-1
Madde Yazarı
Araş. Gör. MUSTAFA KILIÇ
Alfabesi
Arap
Yapısı
Manzum
Niteliği
Telif
Kaynakça
Erdoğan, Mustafa (2009).
“Divan Şiirinde Ortak Mahlas Sorunu ve Kabûlî Örneği”.Erdem, S.53.
55-82.
Kayaalp, İsa (2001).
“Kabûlî”.İslâm Ansiklopedisi, C. 24. İstanbul: TDV Yayınları. 43.
Kut, Günay (2006). “Kabûlî’nin İlk Divanındaki Türkçe Şiirler”.Yazmalara
Adanmış Bir Ömür: Nimet Bayraktar’a Armağan. İstanbul: Türk Kütüphaneciler
Derneği Yay.102-120.
Kut, Günay (2007).
“Kabûlî’nin İkinci Divanı’ndaki Türkçe Kaside ve Gazeller”.Journal of
Turkish Studies Türklük Bilimi Araştırmaları - In Memoriam Şinasi Tekin II,31 (2). 107-122.
Namoğlu, Elif (2018).Fatih Dönemi Şairi Kabûlî’nin İkinci Farsça Divanı (Metin-İnceleme). Doktora
Tezi. İstanbul: İstanbul Üniversitesi.
Taş, Hakan (2007).
“Mevlânâ Kabûlî [1438-1478] ve Dîvân’ındaki Türkçe Şiirleri”,Türk Kültürü
İncelemeleri Dergisi, (16): 135-160.
Atıf Bilgileri
KILIÇ, MUSTAFA. "DÎVÂN (KABÛLÎ)".Türk Edebiyatı Eserler Sözlüğü,http://tees.yesevi.edu.tr/madde-detay/divan-kabuli-tees-1788. [Erişim Tarihi: 25 Ağustos 2025].
