Yazar
Kadı Iyâz
Yazar Orijinal
القاضي عياض، أبو الفضل عياض بن موسى بن عياض اليحصبي السبتي
Konu
İslâm dini tarihi ve Siyer / Siyer-i Nebevî, Şemâil-i Şerîfe.
Tür
Kitap
Dil
Arapça
Dijital
Evet
Yazma
Evet
Fiziksel Boyutlar
234x130-177x65 mm.
Kütüphane
Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı
Demirbaş Numarası
325393
Kayıt Numarası
325393
Lokasyon
Süleymaniye Kütüphanesi/Servili
Tarih
Ramazan 1240.
Notlar
Yazıldığı dönemden itibaren İslam dünyasında büyük ilgi gören eser hakkında pek çok şerh, haşiye, ihtisar, telhis, tahric ve tercüme çalışması yapılmıştır. Pek çok yazma nüshası bulunan eserin müstakil ve tahkikli baskıları mevcuttur.1b-5a varaklarında eserin mukaddimesi yer almaktadır.1a sayfasında yer alan Türkçe vakıf kaydında, nüshanın es-Seyyid Tâhir Ömer Efendi tarafından, Fatih Sultan Mehmed Camii civarındaki Servili Medrese’de bulunan kütüphaneye vakfedildiği belirtilmiştir.Nüsha kenarında ve bazı satır aralarında tashih kayıtları bulunmaktadır.Bab ve fasıl başlıkları, “haddesenâ”, “kâle” gibi söz başı ifade eden ibareler kırmızı mürekkeple yazılmıştır.Serlevha müzehheb, 1b ve 2a’da cedveller yaldızlıdır. Nüsha kısmî harekelidir. Varak sonları satır altı reddadelidir. 77. varağın kenarında bir kısmı yırtık halde şukka vardır.Nüsha rutubet almış olup varaklarda rutubet lekeleri ve mürekkep dağılmaları görülmektedir. Şiraze kısmen dağılmıştır.Nüsha 231. varaktan itibaren kurşun kalemle, sonradan numaralandırılmıştır. Nüsha üzerindeki numaralandırmada 356. varaktan sonra hata yapılmıştır. Varak sayısı buna göre hesaplanmış ancak kataloglamada nüsha üzerindeki numaralar esas alınmıştır. Nüsha onlu otuz yedi formadan oluşmaktadır. Hz. Peygamber’e gösterilmesi gereken hürmet ve onun Müslümanlar üzerindeki haklarının anlatıldığı eser dört kısım; her kısım da bab ve fasıllardan oluşmaktadır. Birinci kısımda, Hz. Peygamber’in tabii ve ahlâkî güzellikleri, mucizeleri ve Allah’ın ona övgüsü; ikinci kısımda Hz. Peygamber’e itaat etme ve ona salât ü selâm getirmenin gerekliliği; üçüncü kısımda Hz. Peygamber’e atfedilmesi caiz olan ve olmayan özellikler, onun ismet sıfatı ve beşeri özellikleri; dördüncü kısımda ise Hz. Peygamber’e eksiklik izafe edenlere uygulanacak hükümler bab ve fasıllar halinde işlenmiştir. Müellif mukaddimede eseri yazma amacı, eserin usûl ve içeriğinden bahsetmiştir.
Örnek Metin
(1b-5a)
بسم الله... قال الإمام القاضي أبو الفضل عياض بن موسى عياض اليحصبي المالكي رضي الله عنه الحمد لله المنفرد باسمه الأسما المختص بالملك الأعز الأحمى ... أما بعد أشرق الله قلبي وقلبك بأنوار اليقين ولطف لي ولك بما لطف به لأوليائه المتقين... ترجمته بالشفاء بتعريف حقوق المصطفى صلى الله عليه وسلم وحصرت الكلام فيه في أقسام أربعة... القسم الأول في تعظيم العلي الأعلى لقدر المصطفى صلى الله عليه وسلم قولا وفعلا (367b-368b)
قوله هو أحق باسم الفسق فيتقدم إليه في ذلك ويزجر ولا تقبل فتواه ولا شهادته وهي جرحة ثابتة فيه ويبغض في الله عز وجل قال القاضي أبو الفضل رضي الله عنه هنا انتهى القول بنا فيما حررناه وانتجز الغرض... ولا ينتصر من خذله ولا يرد دعوة القاصدين ولا يصلح عمل المفسدين... والحمد لله رب العالمين
Eserin diğer adları
Şifâ-i Şerîf, شفاء شريف
Eser türü
Telif
Tasnif numarası/Konu
297.92 / Siyer-i Nebevî, Şemâil-i Şerîfe
Koleksiyon no.
00041
Yaprak, satır, sütun sayısı
369 yk., 19 st. ;
Cilt özellikleri
Sırtı, kenarları meşin, yanları kağıt kaplı, mıkleblidir.
Tezhip, minyatür, harita, çizim v.b. bilgisi
Tezhip, 1b.
Yazım şekli (Mensur/Manzum)
Mensur.
Alfabe ve yazı türü
Arap harfli-Nesih.
Telif tarihi
535.
Kaynak/Referans
Kâtib Çelebi, Keşfü'z-Zunûn, II, 1054; Zirikli, el-A‘lâm, V, 99; DİA, XXXIX, 134.
Temellük ve Vakıf kayıtları
Vakıf kaydı, es-Seyyid Tâhir Ömer Efendi, 13 Receb 1246, 1a
Mühürler
Şahıs mührü, “Tâhir“, 1a
İstinsah kaydı (Arap harfli)
(368b)
تمت الكتاب... من يد السيد عثمان بن أحمد غفر الله لهما في شهر رمضان في ليلة القدر سنة أربعين ومائتين وألف
