GAZÂ-NÂME-İ RÜM (keşif)

Name: GAZÂ-NÂME-İ RÜM (keşif)
Author: Kâşifî (d. ? - ö. ?)

İsim	GAZÂ-NÂME-İ RÜM (keşif)
Yazar	Kâşifî (d. ? - ö. ?)
Basım Tarihi:	02/10/2022
Konu	Yazılı Edebiyat / Divan Edebiyatı - gazavatname
Tür	Kitap
Dil	Farsça
Dijital	Hayır
Yazma	Hayır
Kütüphane:	Türk Edebiyatı Eserler Sözlüğü
Kayıt Numarası	gaza-name-i-rum-kasifi
Tarih	860-61/1456 ?
Notlar	Fâtih Sultan Mehmed döneminde İstanbul'a geldiği tahmin edilen İran asıllı şair Kâşifî'ye ait olan eser. Halil İnalcık, telif tarihi tam olarak bilinmeyen eserin, içindeki tarihi bilgilerden hareketle 860-61/1456tarihinde yazılmış olabileceği ihtimali üzerinde durmuştur (2000: 111). Eldeki sonu eksik nüshaya göre 1053 beyit olan metin, aruzun “fe’ûlün fe’ûlün fe’ûlün fe’ûl” kalıbıyla ve mesnevi nazım şekliyle kaleme alınmıştır.En eski gazavatname örneklerinden olanGazâ-nâme-i Rûm’un tek nüshası İstanbul Üniversitesi Nadir Eserler Kütüphanesi, Farsça El Yazmaları Bölümü, nu. F-1388’deTevârîh-i Âl-i Osmânadıyla kayıtlıdır. Ancak kayıtta kullanılan bu ad doğru değildir (Esmail 2005: 2-3).Kâşifî,Gazâ-nâme-i Rûm’u, Sultân II. Murâd’a takdim ve onun sağlığında Şehzade Mehmed’e de ithaf etmiştir.AhmedPaşa'nınteşvikiyle yazdığı mesnevisine uzun bir münacat ve naat ile başlamış, ardındanFâtih Sultan Mehmed'in övgüsüyle devam etmiştir.Sultan II. Mehmed’in doğumu, eğitim-öğretim hayatı, müneccimlerin onun geleceğiyle ilgili verdiği bilgiler; II. Murâd'ın tahttan çekilmesi nedeniyle Fâtih'in komutanlık yaptığı bazı savaşlar hakkında tafsilatlı bilgiler vermiştir. Kâşifî, özellikle Varna ve Kosova savaşlarına dair verdiği bilgilerin kaynaklarını belirtmemiştir.Âmil Çelebioğlu (1998: 153),Gazâ-nâme-i Rûm’dan ilk defa Tauer’in (1932) söz ettiğini belirtmiştir. Eser üzerinde bir yüksek lisans tezi yapılmıştır (Esmail 2005).Şairin biyografisi için bk. “Kâşifî”.Türk Edebiyatı İsimler Sözlüğü.
ISBN	978-9944-237-87-1
Madde Yazarı	Dr. Necmiye Özbek Arslan
Alfabesi	Arap
Yapısı	Manzum
Niteliği	Telif
Kaynakça	Çelebioğlu, Âmil (1998). “Zaîfî’nin ‘Gazâvat-ı Sultan Murad İbni Muhammed Han’ Adlı Mesnevîsi”.Eski Türk Edebiyatı Araştırmaları. Ankara: MEB Yay. 151-158. Esmail, M. Ebrahim M. (2005).Kâşifî’nin Gazânâme-i Rum Adlı Farsça Eseri ve Türkçeye Tercüme ve Tahlili. Yüksek Lisans Tezi. İstanbul: Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi. İnalcık, Halil (2000).Osmanlı Tarihçiliğinin Doğuşu, Söğüt’ten İstanbul’a. Ankara: İmge Yay. Kocatürk, Vasfi Mahir (2018).Büyük Türk Edebiyatı Tarihi. İstanbul: Kültür Üniversitesi Yay. Tauer, Felix (1932). “Les manuscrits persans historiques des bibliothèques de Stamboul, V. Histoire des Indes-Index”.Archiv Orientálni, (IV): 193-207.
Atıf Bilgileri	Özbek Arslan, Necmiye. "GAZÂ-NÂME-İ RÛM (KÂŞİFÎ)".Türk Edebiyatı Eserler Sözlüğü,http://tees.yesevi.edu.tr/madde-detay/gaza-name-i-rum-kasifi. [Erişim Tarihi: 25 Ağustos 2025].

Kaynağa git Türk Edebiyatı Eserler Sözlüğü

Türk Edebiyatı Eserler Sözlüğü

GAZÂ-NÂME-İ RÜM (keşif)

Yazar Kâşifî (d. ? - ö. ?)

Basım Tarihi 02/10/2022

Konu Yazılı Edebiyat / Divan Edebiyatı - gazavatname

Tür Kitap

Dil Farsça

Dijital Hayır

Yazma Hayır

Kütüphane Türk Edebiyatı Eserler Sözlüğü

Kayıt Numarası gaza-name-i-rum-kasifi

Tarih 860-61/1456 ?

Notlar Fâtih Sultan Mehmed döneminde İstanbul'a geldiği tahmin edilen İran asıllı şair Kâşifî'ye ait olan eser. Halil İnalcık, telif tarihi tam olarak bilinmeyen eserin, içindeki tarihi bilgilerden hareketle 860-61/1456tarihinde yazılmış olabileceği ihtimali üzerinde durmuştur (2000: 111). Eldeki sonu eksik nüshaya göre 1053 beyit olan metin, aruzun “fe’ûlün fe’ûlün fe’ûlün fe’ûl” kalıbıyla ve mesnevi nazım şekliyle kaleme alınmıştır.En eski gazavatname örneklerinden olanGazâ-nâme-i Rûm’un tek nüshası İstanbul Üniversitesi Nadir Eserler Kütüphanesi, Farsça El Yazmaları Bölümü, nu. F-1388’deTevârîh-i Âl-i Osmânadıyla kayıtlıdır. Ancak kayıtta kullanılan bu ad doğru değildir (Esmail 2005: 2-3).Kâşifî,Gazâ-nâme-i Rûm’u, Sultân II. Murâd’a takdim ve onun sağlığında Şehzade Mehmed’e de ithaf etmiştir.AhmedPaşa'nınteşvikiyle yazdığı mesnevisine uzun bir münacat ve naat ile başlamış, ardındanFâtih Sultan Mehmed'in övgüsüyle devam etmiştir.Sultan II. Mehmed’in doğumu, eğitim-öğretim hayatı, müneccimlerin onun geleceğiyle ilgili verdiği bilgiler; II. Murâd'ın tahttan çekilmesi nedeniyle Fâtih'in komutanlık yaptığı bazı savaşlar hakkında tafsilatlı bilgiler vermiştir. Kâşifî, özellikle Varna ve Kosova savaşlarına dair verdiği bilgilerin kaynaklarını belirtmemiştir.Âmil Çelebioğlu (1998: 153),Gazâ-nâme-i Rûm’dan ilk defa Tauer’in (1932) söz ettiğini belirtmiştir. Eser üzerinde bir yüksek lisans tezi yapılmıştır (Esmail 2005).Şairin biyografisi için bk. “Kâşifî”.Türk Edebiyatı İsimler Sözlüğü.

ISBN 978-9944-237-87-1

Madde Yazarı Dr. Necmiye Özbek Arslan

Alfabesi Arap

Yapısı Manzum

Niteliği Telif

Kaynakça Çelebioğlu, Âmil (1998). “Zaîfî’nin ‘Gazâvat-ı Sultan Murad İbni Muhammed Han’ Adlı Mesnevîsi”.Eski Türk Edebiyatı Araştırmaları. Ankara: MEB Yay. 151-158. Esmail, M. Ebrahim M. (2005).Kâşifî’nin Gazânâme-i Rum Adlı Farsça Eseri ve Türkçeye Tercüme ve Tahlili. Yüksek Lisans Tezi. İstanbul: Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi. İnalcık, Halil (2000).Osmanlı Tarihçiliğinin Doğuşu, Söğüt’ten İstanbul’a. Ankara: İmge Yay. Kocatürk, Vasfi Mahir (2018).Büyük Türk Edebiyatı Tarihi. İstanbul: Kültür Üniversitesi Yay. Tauer, Felix (1932). “Les manuscrits persans historiques des bibliothèques de Stamboul, V. Histoire des Indes-Index”.Archiv Orientálni, (IV): 193-207.

Atıf Bilgileri Özbek Arslan, Necmiye. "GAZÂ-NÂME-İ RÛM (KÂŞİFÎ)".Türk Edebiyatı Eserler Sözlüğü,http://tees.yesevi.edu.tr/madde-detay/gaza-name-i-rum-kasifi. [Erişim Tarihi: 25 Ağustos 2025].