Yazar
Kutbuddin er-Râzî
Yazar Orijinal
قطب الدين الرازي، أبو عبد الله محمد بن محمد الرازي التحتاني
Konu
Felsefe ve psikoloji.
Tür
kitap
Dil
Arapça
Dijital
Evet
Yazma
Evet
Fiziksel Boyutlar
199x137-135x62 mm.
Kütüphane
Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı
Demirbaş Numarası
325574
Kayıt Numarası
325574
Lokasyon
Süleymaniye Kütüphanesi/Servili
Tarih
1118.
Notlar
Osmanlı medreselerinde uzun yıllar okutulan, hakkında Seyyid Şerîf el-Cürcânî, Sa‘deddin et-Taftâzânî, İsâmüddin el-İsferâyînî, Celâleddin ed-Devvânî başta olmak üzere pekçok âlimin haşiye ve ta‘lik çalışmaları bulunan eserin birçok baskısı mevcuttur.Eser, Kutbuddin er-Râzî tarafından Sultan Hüdâbende’nin vezirlerinden Gıyaseddin Muhammed b. Hoca Reşid için telif edilmiştir.Nüshada, müellifin mukaddimesi istinsah edilmemiştir.Eserin ilk bölümü olan “Tasavvurât”’ın bitiminde (115b) yer alan, bir kısmı Arapça bir kısmı Türkçe yazılmış istinsah kaydında bölümün 1117 yılı Safer ayında, Karaman’da İmâret Medresesi’nde, Molla Mehmed tarafından istinsah edildiği bilgileri zikredilmiştir. Eserin sonunda yer alan istinsah kaydında müstensih adı zikredilmemiştir.Nüsha kenarında tashih kayıtları, çeşitli kaynaklardan, şerh ve haşiyelerden nakiller bulunmaktadır. Bazı satır aralarında da talikât mevcuttur. Metinde şatb (darb) da görülmektedir.Nüshada “kâle”, “ekûlu” ibareleri kırmızı mürekkeple yazılmıştır. Bazı söz başları kırmızı üst çizgi ile gösterilmiştir.Varak sonları 82b-88b arasında satır altı, kalan varaklarda ise satır sonu reddadelidir.102-110. varaklarda yazı değişmiştir.82a boştur.Nüsha rutubet almış, şiraze dağılmış, bazı varaklar yıpranmış, tamir görmüştür. Varaklarda rutubet lekeleri, mürekkep dağılmaları ve yer yer mürekkep yanıkları görülmektedir. Rutubet ve dağılmalar sebebiyle bazı varaklarda yazılar okunamaz haldedir. Eser, Ali b. Ömer el-Kâtibî’nin mantık ilminin genel kaideleri üzerine kaleme aldığı, mukaddime, üç makale ve hâtimeden oluşan “eş-Şemsiyye” adlı eseri üzerine Kutbuddin er-Râzî tarafından yazılan şerhtir.
Örnek Metin
(82b)
بسم الله... قال ورتبته على مقدمة وثلاث مقالات وخاتمة أقول الرسالة مرتبة على مقدمة وثلاث مقالات وخاتمة أما المقدمة ففي ماهية المنطق وبيان الحاجة إليه وموضوعه (181a-b)
وأما محمولاتها فهي الأعرض الذاتية لموضوع العلم فلا بد أن يكون خارجة عن موضوعاتها لامتناع أن يكون جزء الشيء مطلوبا بالبرهان لأن الأجزاء بينة الثبوت للشيء وليكن هذا آخر ما أردنا إيراد في هذه الأوراق والحمد لواجب الوجود
Eser türü
Şerh.
Tasnif numarası/Konu
160 / Mantık
Koleksiyon no.
00199-003
Yaprak, satır, sütun sayısı
82b-181b yk., 19 st. ;
Cilt özellikleri
Meşin kaplı ve mıkleblidir.
Yazım şekli (Mensur/Manzum)
Mensur.
Alfabe ve yazı türü
Arap harfli-Talik.
Kaynak/Referans
Süleymaniye Ktp., Servili, nr. 216, 2b-3a; Kâtib Çelebi, Keşfü'z-Zunûn, II, 1063; Bağdatlı İsmail Paşa, Hediyyetü’l-Ârifîn, II, 163; DİA, XXXIV, 486; XXXVIII, 531.
İstinsah kaydı (Arap harfli)
(181b)
تمت بعون الله الملك الوهاب تاريخ سنة ١١١٨
Diğer bilgi (Arap harfli)
(115b)
تمت التصورات بعون الله الملك الوهاب الحقير الفقير ملا محمد الصفر آينده قرمان ده عمارت مدرسه سنده سنه ١١١٧