Yazar
KOÇ, Yahya
Basım Yeri
Istanbul -
Istanbul Universitesi/Istanbul University
Konu
Göçebeler, Güç (Sosyal bilimler)
Tür
Kitap
Dil
ara,eng
Dijital
Evet
Yazma
Hayır
Kütüphane
Danimarka Kraliyet Kütüphanesi
Demirbaş Numarası
ISSN: 0578-9761, EISSN: 2717-6916, DOI: 10.26650/jos.1080824
Kayıt Numarası
cdi_doaj_primary_oai_doaj_org_article_4dfdcac4f46f4f1ea28f5ad0c32db7bb
Lokasyon
DOAJ Açık Erişim Dergiler Dizini
Notlar
İsmail el-Azm'ın Şam valiliğine atanmadan önce Bilad el-Şam'ın kuzeyindeki bazı sancakları denetlediği biliniyor. Ancak göçebe demografisinin kontrolündeki rolünden çok az bahsediliyordu. İdari ve mali denetimi 1719'da başladı ve Ma'arrat al-Nu'man, Hama ve Humus gibi yerel sancakların mukataalarında beş yıl sürdü. İsmail'in etkinliği ve sonrasındaki yükselişi, Osmanlı hükümetinin 1690'lı yıllarda başlattığı Türkmen, Kürt ve Bedevi (Urbân) göçebelerinin Rakka'ya yerleştirilmesiyle ortaya çıkan sosyal ve siyasi dalgalanmaların kontrol altına alınmasında giderek artan bir rol oynayan Rakka ve Halep valileriyle işbirliği yapmasıyla bağlantılıydı. İsmail'in ömür boyu iltizam (malikane) olarak yönettiği yukarıda adı geçen sancaklardaki mukataalardan elde edilen gelir, onun siyasi gücüne katkıda bulundu ve yararlı bir yerel güç olarak ortaya çıkmasına yardımcı oldu. Mevâli Bedevi liderleri, yerleşim sürecinin aynı döneminde hem yerleşik nüfusa hem de diğer göçebe kabilelere karşı yıkıcı faaliyetlerde bulunmaya ve eşkıyalık yapmaya başladı. Hama ve Humus sancakları, Rakka yerleşim bölgesinin güneybatısında, göçebelerin kontrolü açısından surra ve hac kervanlarının yolu üzerinde stratejik bir konumda bulunuyordu. Asker kökenli babası İbrahim'in Ma'arra'daki yerel iltizamını sürdüren İsmail, Hama ve Humus'taki görevi sırasında merkezi hükümetin güvenlik politikalarının yöneticisi oldu. İsmail, yerel göçebeleri kontrol etme konusundaki performansı sayesinde hükümet nezdinde tanınırlığını ve güvenilirliğini artırmayı başardı. Saldırıları bölgedeki yerleşim sürecini baltalayan Mevlâli Bedevilerden Abbas ailesiyle yaşanan çatışmada verdiği destek, onun zabitlik görevinden resmi arabuluculuk yani beğlerbeğlik (bölge vilayeti) konumuna geçişini sağladı. İsmail'in, Trablus vilayetini koruyan cerde birlikleri ve hac yolcularının komutanlığındaki özenli hizmetinin yanı sıra, Bilad el-Şam'ın kuzeyindeki göçebelerle mücadeledeki performansı, İsmail'in ailesinin uzun yıllar taşıyacağı Şam valiliğine atanmasına katkıda bulundu.
Telif Hakkı
2022. This work is published under https://creativecommons.org/licenses/by-nc/4.0/ (the “License”). Notwithstanding the ProQuest Terms and Conditions, you may use this content in accordance with the terms of the License.
Görüntüle
Sarkiyat Mecmuasi, 2022-04, Vol.2022 (40), p.253-285