RANÂ VE ZÎBÂ TERCÜMESİ (KÂMİL)

Name: RANÂ VE ZÎBÂ TERCÜMESİ (KÂMİL)
Author: Kâmil, Harezmî (d. 1241/1825 - ö. 1317/1899)

İsim	RANÂ VE ZÎBÂ TERCÜMESİ (KÂMİL)
Yazar	Kâmil, Harezmî (d. 1241/1825 - ö. 1317/1899)
Basım Tarihi:	27/03/2022
Konu	Divan-Tekke Edebiyatı - tercüme hikâye
Tür	Kitap
Dil	Farsça
Dijital	Hayır
Yazma	Hayır
Kütüphane:	Türk Edebiyatı Eserler Sözlüğü
Kayıt Numarası	rana-ve-ziba-tercumesi-kamil
Tarih	?
Notlar	Kâmil Harezmî’nin Farsçadan Özbek diline aktardığı eser.Ra’nâ ve Zîbâadlı çeviri 17.yüzyılda yaşamış Türkmen asıllı Berhurdâr b. Mahmûd Türkmân Ferâhî’ninMahbûbu’l-kulûbadlı eserinin hatimesinde yer alan ve halk arasında çok tutulduğundan, eserden ayrı basılan bölümüdür (Bombay 1304).Ra’nâ ve Zîbâ,Mahbûbu’l-Kulûb’dan daha sade bir üslupla yazılmıştır. Berhurdâr, İsfahan’da, dostlarından birinin teklifi üzerine meclislerde anlatılan hikâyeleri bir mecmuada toplamaya başlamış, önceRa’nâ ve Zîbaolarak adlandırdığı bu mecmuaya zamanla sayıları 400’ü bulan kıssalar eklemiştir. Bir süre Herat ve Meşhed’de ikamet eden Mümtâz daha sonra gittiği Ulkay-Dürûn’da Safevi Şahı I. Abbas’ın 1626’da tayin ettiği Menûçihr’e üç yıl münşilik yapmış, çevredeki bir kabilenin şehre saldırısı sonucu Herat’a dönmüştür. Bu saldırı sırasında, yazdığı eser kaybolmuştur. Herat’ta çalışmasını tekrar kaleme almaya karar vererek Şemse ve Kahkaha adlı hikâyeyi yazıp Vali Safî Kulı Şamlû’ya ithaf etmiştir. Burada çıkan karışıklıklar nedeniyle Habûşân’a geçmiş ve aklında kalanlara yeni hikâyeler ekleyerek eserini yazmaya başlamıştır.Mahbûbu’l-kulûb adını verdiği bu yeni çalışma bir önsöz, beş bab (tevazu, hüsn-i hulk, teslim, musâhabe ve sehâvet) ve bir hatimeden oluşmaktadır. Ağır bir dille yazılan eser üçüncü bölümdeki hikâyelerden birinin ismi olan Şemse ve Kahkaha adıyla da tanınmaktadır. Eserin tamamı daha sonra yayımlanmıştır (Tahran 1322). Son neşri(Tahran 1373)Dâsitânhâ-yı Mahbûbu’l-Kulûbadıyla Ali Rıza Zekâvetî tarafından gerçekleştirilmiştir (Atalay 2020: 560).Şairin biyografisi için bk. “Kâmil, Harezmî”.Türk Edebiyatı İsimler Sözlüğü.
ISBN	978-9944-237-87-1
Madde Yazarı	Doç. Dr. Tülay Gençtürk Demircioğlu
Alfabesi	Arap
Yapısı	Mensur
Niteliği	Tercüme
Kaynakça	Atalay, Mehmet (2020). “Mümtâz”İslam Ansiklopedisi. C. 31. İstanbul: Türkiye Diyanet Vakfı Yay. 560.
Atıf Bilgileri	Gençtürk Demircioğlu, Tülay. "RANÂ VE ZÎBÂ TERCÜMESİ (KÂMİL)".Türk Edebiyatı Eserler Sözlüğü,http://tees.yesevi.edu.tr/madde-detay/rana-ve-ziba-tercumesi-kamil. [Erişim Tarihi: 25 Ağustos 2025].

Kaynağa git Türk Edebiyatı Eserler Sözlüğü

Aramaya Dön

Türk Edebiyatı Eserler Sözlüğü

Kaynağa git

RANÂ VE ZÎBÂ TERCÜMESİ (KÂMİL)

Yazar Kâmil, Harezmî (d. 1241/1825 - ö. 1317/1899)

Basım Tarihi 27/03/2022

Konu Divan-Tekke Edebiyatı - tercüme hikâye

Tür Kitap

Dil Farsça

Dijital Hayır

Yazma Hayır

Kütüphane Türk Edebiyatı Eserler Sözlüğü

Kayıt Numarası rana-ve-ziba-tercumesi-kamil

Tarih ?

Notlar Kâmil Harezmî’nin Farsçadan Özbek diline aktardığı eser.Ra’nâ ve Zîbâadlı çeviri 17.yüzyılda yaşamış Türkmen asıllı Berhurdâr b. Mahmûd Türkmân Ferâhî’ninMahbûbu’l-kulûbadlı eserinin hatimesinde yer alan ve halk arasında çok tutulduğundan, eserden ayrı basılan bölümüdür (Bombay 1304).Ra’nâ ve Zîbâ,Mahbûbu’l-Kulûb’dan daha sade bir üslupla yazılmıştır. Berhurdâr, İsfahan’da, dostlarından birinin teklifi üzerine meclislerde anlatılan hikâyeleri bir mecmuada toplamaya başlamış, önceRa’nâ ve Zîbaolarak adlandırdığı bu mecmuaya zamanla sayıları 400’ü bulan kıssalar eklemiştir. Bir süre Herat ve Meşhed’de ikamet eden Mümtâz daha sonra gittiği Ulkay-Dürûn’da Safevi Şahı I. Abbas’ın 1626’da tayin ettiği Menûçihr’e üç yıl münşilik yapmış, çevredeki bir kabilenin şehre saldırısı sonucu Herat’a dönmüştür. Bu saldırı sırasında, yazdığı eser kaybolmuştur. Herat’ta çalışmasını tekrar kaleme almaya karar vererek Şemse ve Kahkaha adlı hikâyeyi yazıp Vali Safî Kulı Şamlû’ya ithaf etmiştir. Burada çıkan karışıklıklar nedeniyle Habûşân’a geçmiş ve aklında kalanlara yeni hikâyeler ekleyerek eserini yazmaya başlamıştır.Mahbûbu’l-kulûb adını verdiği bu yeni çalışma bir önsöz, beş bab (tevazu, hüsn-i hulk, teslim, musâhabe ve sehâvet) ve bir hatimeden oluşmaktadır. Ağır bir dille yazılan eser üçüncü bölümdeki hikâyelerden birinin ismi olan Şemse ve Kahkaha adıyla da tanınmaktadır. Eserin tamamı daha sonra yayımlanmıştır (Tahran 1322). Son neşri(Tahran 1373)Dâsitânhâ-yı Mahbûbu’l-Kulûbadıyla Ali Rıza Zekâvetî tarafından gerçekleştirilmiştir (Atalay 2020: 560).Şairin biyografisi için bk. “Kâmil, Harezmî”.Türk Edebiyatı İsimler Sözlüğü.

ISBN 978-9944-237-87-1

Madde Yazarı Doç. Dr. Tülay Gençtürk Demircioğlu

Alfabesi Arap

Yapısı Mensur

Niteliği Tercüme

Kaynakça Atalay, Mehmet (2020). “Mümtâz”İslam Ansiklopedisi. C. 31. İstanbul: Türkiye Diyanet Vakfı Yay. 560.

Atıf Bilgileri Gençtürk Demircioğlu, Tülay. "RANÂ VE ZÎBÂ TERCÜMESİ (KÂMİL)".Türk Edebiyatı Eserler Sözlüğü,http://tees.yesevi.edu.tr/madde-detay/rana-ve-ziba-tercumesi-kamil. [Erişim Tarihi: 25 Ağustos 2025].