VÂKIÂT (ET-TİRÜ’L-MESBÛK EL-MÜŞTEMİLÜ MÂ-CERÂ MİNE’T-TÂİFİ Fİ-ESNÂİ’S-SÜLÛK) (HÜDÂYÎ)

Name: VÂKIÂT (ET-TİRÜ’L-MESBÛK EL-MÜŞTEMİLÜ MÂ-CERÂ MİNE’T-TÂİFİ Fİ-ESNÂİ’S-SÜLÛK) (HÜDÂYÎ)
Author: Hüdâyî, Azîz Mahmûd (d. 948/1541 - ö. 1038/1628)

İsim	VÂKIÂT (ET-TİRÜ’L-MESBÛK EL-MÜŞTEMİLÜ MÂ-CERÂ MİNE’T-TÂİFİ Fİ-ESNÂİ’S-SÜLÛK) (HÜDÂYÎ)
Yazar	Hüdâyî, Azîz Mahmûd (d. 948/1541 - ö. 1038/1628)
Basım Tarihi:	03/08/2022
Konu	Yazılı Edebiyat / Divan Edebiyatı - seyr ü sülûk süreci
Tür	Kitap
Dil	Arapça
Dijital	Hayır
Yazma	Hayır
Kütüphane:	Türk Edebiyatı Eserler Sözlüğü
Kayıt Numarası	vakiat-et-tiru-l-mesbuk-el-mustemilu-ma-cera-mine-t-taifi-fi-esnai-s-suluk-hudayi
Tarih	987/1579
Notlar	Hüdâyî’nin Üftâde’ye intisâbı anından (984/1576), hilâfetine kadar (987/1579) geçen üç yıllık zaman zarfında yaşadığı hadiselerden, meydana gelen vâkıalardan, gördüğü rü’yâlardan bahseden ve şeyhinden dinlediği ilâhî hakikatler ve tarîkat sırlarına dâir konuşmaları ihtivâ eden bir eseri. Eserin tam adı:Kelimât âliye gâliye ani’t-tibri’l-meskûk câriye beyne Hadreti’ş-Şeyh ve beyne hâza’l-fakîr fî esnâi’s-sülûkşeklindedir. Bu isim, eserin muhtevâsını açıkça ortaya koymaktadır: Sülûk sırasında şeyh Üftâde hazretleriyle Hüdâyî arasında cereyan eden “sikkeli altın” mesabesindeki yüksek değerli kelimler.Hüdâyî, Üftâde’ye intisâb ettiği 1 Zilkade 984/20 Ocak 1577 Cumartesi gününden itibaren şeyhi Üftâde ile olan görüşmelerini bir rûznâme/günlük gibi kaydetmiş, üç yıl boyunca süren seyr u sülûkü sırasında notlar tutmuştur. 9 Şevval 987/29 Kasım 1579 Cuma günü tamamlanan yazım işi ile 3 ciltlik Arapça bir eser ortaya çıkmıştır. Eserin yazımı sırasında ay, gün ve yıl olarak tarihlerin yazılmış olması esere tam bir günlük özelliği kazandırmıştır. İyi bir medrese eğitimi gördükten sonra bir müddet kadılık ve müderrislik yapan Hüdâyî’nin ilmi birikimi, mesleki tecrübesi ve tasavvufa olan yakınlığı onu, şeyhinden duyduklarını özenle kaydetmeye sevk etmiştir. Üftâde’nin, sülûkünün başlangıç döneminde müridini zikre, riyâzete ve ibadet ve taate yönlendirdiği anlaşılmaktadır. İlerleyen zamanlarda ise aralarındaki konuşmalar mülk, melekût, arş, on sekiz bin âlem, keşf, keramet, makam, hâl, fenâ, bakâ, sekr, sahv, vuslat, tecelli, aşk, muhabbet, tevhid, müşâhede ve vahdet-i vücûd gibi irfânî konulara yönelmiştir. Yer yer Bâyezi-i Bistâmî, Hallac-ı Mansûr, Cüneyd-i Bağdadî, Abdülkadir Geylanî, İbn Arabî, Mevlânâ Celâleddîn Rûmî ve Sadreddîn Konevî gibi sûfîlerin düşüncelerine yer vererek vahdet ve kesret konuları anlatılmıştır. Hüdâyî’nin medreseli olmasının tabiî bir sonucu olarak tefsir, hadis, fıkıh ve siyer gibi ilimlerden de bahsedildiği görülmektedir.Bu eser tasavvufî açıdan olduğu kadar zamanın şahıs ve hâdiselerinden bahsetmesi sebebiyle târihî bakımdan da önem taşımaktadır. Bilhassa Hüdâyî’nin o zamana kadar gördüğü, bildiği, tanığı insanlara; kendisinin doğduğu Koçhisar, büyüdüğü Sivirihisar gibi memleketi, aile fertleri ve hocalarına dair verdiği bilgiler açısından önemlidir. Ayrıca Celvetiyye tarîkatinin Üftâde tarafından Hüdâyî’ye anlatılan temel özellikleriyle ilgili bilgilere rastlamak da mümkündür. Bu açıdan bakıldığında Vâkıât, şeyh ve yetiştirdiği en değerli halifesinin ortaklaşa telifi gibi kabul edilebilir. Bu yönüyle de Vâkıât, Celvetiyye’nin ilk yazılı kaynağı olarak değerlendirilebilir.Hüdâyî’ninVakıâtadı verilen bu günlüklerinin en ağırlıklı konusu ise rü’yâlardır. Hüdâyî gördüğü rü’yâları şeyhine anlatmakta; onun yorumlamasını istemektedir. Üftâde ise şeyhi Hızır Dede’den rü’yâ ta’bîrinin sırlarını öğrendiğinden, Hüdâyî’nin rü’yâlarını liyâkatla ta’bîr ederek ona bu ilmi öğretmiştir. Hüdâyî’nin bil-âhare sultânların ve müntesiplerinin rü’yâlarını liyâkatla ta’bîr etmesi her halde bu ilmi bu devrede şeyhinden iyi düzeyde öğrenmiş olmasından kaynaklanmaktadır.Vâkıât’ta rü’yâların yanı sıra misal âleminden akseden hakikatlerin muhtelif şekil ve suretlerde görülmesi demek olan temessüllere de yer verilmektedir. Rü’yâ uykudayken görüldüğü hâlde temessül uyanık ya da uyku ile uyanıklık arasında görülmektedir. Rü’yâ da temessül de yoruma ihtiyaç duyar.Vâkıât’ta konuların anlatım ve yorumları sırasında ayet, hadis, ashab ve veli menkıbeleri dışında Yunus, Nesimî, Eşrefoğlu, Rûşenî gibi tekke şairlerin şiirlerine; Mevlânâ, Şeyh Sâdî gibi sûfî şairlerin Farsça beyitlerine yer verildiği de görülmektedir.Vâkıât’ın tasavvufî hâl ve makamlarını anlatırken izlediği yöntem, hâl ve makamları bunlara uygun peygamber, sahabe ve evliyâ menkıbeleriyle zenginleştirmesidir. Vâkıât’ta yer yer vahdet-i vücûd telâkkîlerini terennüm eden şeyhinin divanından naklettiği Türkçe şiirlere de rastlanmaktadır:Gel berû ey gönlümün şehrini bünyâd eyleyenOn sekiz bin âlemi emrine münkâd eyleyenKurbetinden devridüp bu illere salan beniGönlümü yağmalayıp aklım alıp mecnûn edenVarlığım dağlarını kesmekte Ferhâd eyleyen(Vâkıât, H. Selimağa – Hüdâyî 249 vr. I/7a)Vâkıât’ın en eski nüshası Hacı Selim Ağa Hüdâyî 250’de kayıtlı bulunmaktadır. Üzerindeki kayıtta müellif hattı olduğu belirtilen bu nüsha noktasız ta’lik kırması hat ile yazılmış, iki cilttir. Ancak diğer nüshalardan yapılan karşılaştırmalarda eserin 3 cilt olduğu ve müellif hattı olan bu nüshanın bir cildinin kaybolduğu anlaşılmaktadır. Türkiye Yazma Eserler Kurumu son olarakVâkıât’ı nüsha karşılaştırmalarıyla tahkikli olarak 3 cilt halinde yayına hazırlanmış olup Türkçe tercümeleri ise devam etmektedir. Arapça 3 ciltten birincisi 986, ikincisi 820, üçüncüsü 822 sayfadır.NüshalarıHacı Selim Ağa Hüdayi 249, Hacı Selim Ağa 574; Bâyezîd Veliyyüddîn Efendi 1857-1860; Süleymaniye Düğümlü Baba 372; Süleymaniye Es’ad Efendi 1792-1793; Süleymaniye Haled Efendi 323; Süleymaniye Hekimoğlu Ali Paşa 516; Süleymaniye Lala İsmail 235; Süleymaniye Mihrişah Sultan 188; Süleymaniye Reşid Efendi 400, 493; Süleymaniye Şehit Ali Paşa 1450-1451; Süleymaniye Âtıf Efendi 1518; Bursa İnebey Yazma Eser Ktp. Câmii Kebîr (Ulu Cami) 1753; Topkapı Hazine Kitaplığı 239; Kastamonu Yazma Eser Ktp. KHK 3677/06.Vâkıât, Mehmed Muızzuddîn Celvetî tarafından seçme bölümler halinde Hüdâyî’nin vefatının hemen ardından kısmen tercüme edilmiştir. Bu tercüme Zehra Gökmen Çakır tarafından “Hüdayi’nin Vakıat-ı Üftade Tercümesi” adıyla yayınlanmıştır (Eflatun Kitap, 2021).Tercüme NüshalarSüleymaniye Düğümlü Baba 372; Süleymaniye Es’ad Efendi 1463; Süleymaniye Hacı Mahmud Efendi 3119; Süleymaniye Hâşim Paşa 16; Süleymaniye İbrahim Efendi 412/516; Süleymaniye Lâleli 1593/8; Süleymaniye Mihrişah Sultan 188, 253/6; Süleymaniye Pertev Paşa 417/1, 619; Süleymaniye Şâzelî 159/4; Süleymaniye Yazma Bağışlar 3376/3; Millet Ktp. Ali Emîrî 1336/2; Hacı Selim Ağa Hüdâyî 483; Bâyezid Veliyyüddîn Efendi 1793Müellifin biyografisi için bk. “Hüdâyî, Azîz Mahmûd”.Türk Edebiyatı İsimler Sözlüğü.
ISBN	978-9944-237-87-1
Madde Yazarı	Prof. Dr. Hasan Kamil YILMAZ
Alfabesi	Arap
Yapısı	Mensur
Niteliği	Telif
Kaynakça	Bahadıroğlu, Mustafa (2003).Vakiat-i Hüdayi'nin Tahlil ve Tahkiki (I. cilt). Doktora Tezi. Bursa: Uludağ Üniversitesi. Çakır, Zehra Gökmen (2021).Hüdayi’nin Vakıat-ı Üftade Tercümesi. İstanbul: Eflatun Kitap. Çetin, Hilal (2017).Vâkıât-ı Hüdâyî'nin tahlîl ve tahkîkî (17 Ramazan 986/30 Rebiü'l ahir 987). Yüksek Lisans Tezi. Kayseri: Erciyes Üniversitesi. Ekici, Hacer (2017).Vâkıât-ı Hüdâyî'nin tahlîl ve tahkîki(1 rabîu'l-âhir-9 şevvâl/987). Yüksek Lisans Tezi. Kayseri: Erciyes Üniversitesi. Ertan, Mehmet Emin (2001).Aziz Mahmud Hüdâyi. İstanbul: Şule Yayınları. Nalbat, Mustafa (2017).Vâkıât-ı Hüdaî’nin Tahlil ve Tahkiki (II. cilt). Kayseri: Erciyes Üniversitesi. Şenocak, Kemaleddin (1970).Kutb-ul Ârifîn Seyyid Aziz Mahmud Hüdâyî (k.s) Hayatı-Menakıbı-Eserleri. İstanbul: İslam Neşriyatı. Tezeren, Ziver (1984).Seyyid Azîz Mahmûd Hüdâyî Hayâtı, Şahsiyeti, Tarîkatı ve Eserleri. İstanbul: Edebiyat Fakültesi Basımevi. Yılmaz, Hasan Kamil (1991). “Aziz Mahmud Hüdâyî”.İslam Ansiklopedisi. İstanbul: Türkiye Diyanet Vakfı Yayınları. C.4. 338-340. Yılmaz, Hasan Kamil (2007).Azîz Mahmûd Hüdâyî Hayatı- Eserleri- Tarîkati. İstanbul: Erkam Yayınları. Yılmaz, Hasan Kamil (2016).Azîz Mahmûd Hüdâyî. Ankara: DİB Yayınları.
Atıf Bilgileri	YILMAZ, Hasan Kamil. "VÂKIÂT (ET-TİRÜ’L-MESBÛK EL-MÜŞTEMİLÜ MÂ-CERÂ MİNE’T-TÂİFİ Fİ-ESNÂİ’S-SÜLÛK) (HÜDÂYÎ)".Türk Edebiyatı Eserler Sözlüğü,http://tees.yesevi.edu.tr/madde-detay/vakiat-et-tiru-l-mesbuk-el-mustemilu-ma-cera-mine-t-taifi-fi-esnai-s-suluk-hudayi. [Erişim Tarihi: 25 Ağustos 2025].

Kaynağa git Türk Edebiyatı Eserler Sözlüğü

Aramaya Dön

Türk Edebiyatı Eserler Sözlüğü

Kaynağa git

VÂKIÂT (ET-TİRÜ’L-MESBÛK EL-MÜŞTEMİLÜ MÂ-CERÂ MİNE’T-TÂİFİ Fİ-ESNÂİ’S-SÜLÛK) (HÜDÂYÎ)

Yazar Hüdâyî, Azîz Mahmûd (d. 948/1541 - ö. 1038/1628)

Basım Tarihi 03/08/2022

Konu Yazılı Edebiyat / Divan Edebiyatı - seyr ü sülûk süreci

Tür Kitap

Dil Arapça

Dijital Hayır

Yazma Hayır

Kütüphane Türk Edebiyatı Eserler Sözlüğü

Kayıt Numarası vakiat-et-tiru-l-mesbuk-el-mustemilu-ma-cera-mine-t-taifi-fi-esnai-s-suluk-hudayi

Tarih 987/1579

Notlar Hüdâyî’nin Üftâde’ye intisâbı anından (984/1576), hilâfetine kadar (987/1579) geçen üç yıllık zaman zarfında yaşadığı hadiselerden, meydana gelen vâkıalardan, gördüğü rü’yâlardan bahseden ve şeyhinden dinlediği ilâhî hakikatler ve tarîkat sırlarına dâir konuşmaları ihtivâ eden bir eseri. Eserin tam adı:Kelimât âliye gâliye ani’t-tibri’l-meskûk câriye beyne Hadreti’ş-Şeyh ve beyne hâza’l-fakîr fî esnâi’s-sülûkşeklindedir. Bu isim, eserin muhtevâsını açıkça ortaya koymaktadır: Sülûk sırasında şeyh Üftâde hazretleriyle Hüdâyî arasında cereyan eden “sikkeli altın” mesabesindeki yüksek değerli kelimler.Hüdâyî, Üftâde’ye intisâb ettiği 1 Zilkade 984/20 Ocak 1577 Cumartesi gününden itibaren şeyhi Üftâde ile olan görüşmelerini bir rûznâme/günlük gibi kaydetmiş, üç yıl boyunca süren seyr u sülûkü sırasında notlar tutmuştur. 9 Şevval 987/29 Kasım 1579 Cuma günü tamamlanan yazım işi ile 3 ciltlik Arapça bir eser ortaya çıkmıştır. Eserin yazımı sırasında ay, gün ve yıl olarak tarihlerin yazılmış olması esere tam bir günlük özelliği kazandırmıştır. İyi bir medrese eğitimi gördükten sonra bir müddet kadılık ve müderrislik yapan Hüdâyî’nin ilmi birikimi, mesleki tecrübesi ve tasavvufa olan yakınlığı onu, şeyhinden duyduklarını özenle kaydetmeye sevk etmiştir. Üftâde’nin, sülûkünün başlangıç döneminde müridini zikre, riyâzete ve ibadet ve taate yönlendirdiği anlaşılmaktadır. İlerleyen zamanlarda ise aralarındaki konuşmalar mülk, melekût, arş, on sekiz bin âlem, keşf, keramet, makam, hâl, fenâ, bakâ, sekr, sahv, vuslat, tecelli, aşk, muhabbet, tevhid, müşâhede ve vahdet-i vücûd gibi irfânî konulara yönelmiştir. Yer yer Bâyezi-i Bistâmî, Hallac-ı Mansûr, Cüneyd-i Bağdadî, Abdülkadir Geylanî, İbn Arabî, Mevlânâ Celâleddîn Rûmî ve Sadreddîn Konevî gibi sûfîlerin düşüncelerine yer vererek vahdet ve kesret konuları anlatılmıştır. Hüdâyî’nin medreseli olmasının tabiî bir sonucu olarak tefsir, hadis, fıkıh ve siyer gibi ilimlerden de bahsedildiği görülmektedir.Bu eser tasavvufî açıdan olduğu kadar zamanın şahıs ve hâdiselerinden bahsetmesi sebebiyle târihî bakımdan da önem taşımaktadır. Bilhassa Hüdâyî’nin o zamana kadar gördüğü, bildiği, tanığı insanlara; kendisinin doğduğu Koçhisar, büyüdüğü Sivirihisar gibi memleketi, aile fertleri ve hocalarına dair verdiği bilgiler açısından önemlidir. Ayrıca Celvetiyye tarîkatinin Üftâde tarafından Hüdâyî’ye anlatılan temel özellikleriyle ilgili bilgilere rastlamak da mümkündür. Bu açıdan bakıldığında Vâkıât, şeyh ve yetiştirdiği en değerli halifesinin ortaklaşa telifi gibi kabul edilebilir. Bu yönüyle de Vâkıât, Celvetiyye’nin ilk yazılı kaynağı olarak değerlendirilebilir.Hüdâyî’ninVakıâtadı verilen bu günlüklerinin en ağırlıklı konusu ise rü’yâlardır. Hüdâyî gördüğü rü’yâları şeyhine anlatmakta; onun yorumlamasını istemektedir. Üftâde ise şeyhi Hızır Dede’den rü’yâ ta’bîrinin sırlarını öğrendiğinden, Hüdâyî’nin rü’yâlarını liyâkatla ta’bîr ederek ona bu ilmi öğretmiştir. Hüdâyî’nin bil-âhare sultânların ve müntesiplerinin rü’yâlarını liyâkatla ta’bîr etmesi her halde bu ilmi bu devrede şeyhinden iyi düzeyde öğrenmiş olmasından kaynaklanmaktadır.Vâkıât’ta rü’yâların yanı sıra misal âleminden akseden hakikatlerin muhtelif şekil ve suretlerde görülmesi demek olan temessüllere de yer verilmektedir. Rü’yâ uykudayken görüldüğü hâlde temessül uyanık ya da uyku ile uyanıklık arasında görülmektedir. Rü’yâ da temessül de yoruma ihtiyaç duyar.Vâkıât’ta konuların anlatım ve yorumları sırasında ayet, hadis, ashab ve veli menkıbeleri dışında Yunus, Nesimî, Eşrefoğlu, Rûşenî gibi tekke şairlerin şiirlerine; Mevlânâ, Şeyh Sâdî gibi sûfî şairlerin Farsça beyitlerine yer verildiği de görülmektedir.Vâkıât’ın tasavvufî hâl ve makamlarını anlatırken izlediği yöntem, hâl ve makamları bunlara uygun peygamber, sahabe ve evliyâ menkıbeleriyle zenginleştirmesidir. Vâkıât’ta yer yer vahdet-i vücûd telâkkîlerini terennüm eden şeyhinin divanından naklettiği Türkçe şiirlere de rastlanmaktadır:Gel berû ey gönlümün şehrini bünyâd eyleyenOn sekiz bin âlemi emrine münkâd eyleyenKurbetinden devridüp bu illere salan beniGönlümü yağmalayıp aklım alıp mecnûn edenVarlığım dağlarını kesmekte Ferhâd eyleyen(Vâkıât, H. Selimağa – Hüdâyî 249 vr. I/7a)Vâkıât’ın en eski nüshası Hacı Selim Ağa Hüdâyî 250’de kayıtlı bulunmaktadır. Üzerindeki kayıtta müellif hattı olduğu belirtilen bu nüsha noktasız ta’lik kırması hat ile yazılmış, iki cilttir. Ancak diğer nüshalardan yapılan karşılaştırmalarda eserin 3 cilt olduğu ve müellif hattı olan bu nüshanın bir cildinin kaybolduğu anlaşılmaktadır. Türkiye Yazma Eserler Kurumu son olarakVâkıât’ı nüsha karşılaştırmalarıyla tahkikli olarak 3 cilt halinde yayına hazırlanmış olup Türkçe tercümeleri ise devam etmektedir. Arapça 3 ciltten birincisi 986, ikincisi 820, üçüncüsü 822 sayfadır.NüshalarıHacı Selim Ağa Hüdayi 249, Hacı Selim Ağa 574; Bâyezîd Veliyyüddîn Efendi 1857-1860; Süleymaniye Düğümlü Baba 372; Süleymaniye Es’ad Efendi 1792-1793; Süleymaniye Haled Efendi 323; Süleymaniye Hekimoğlu Ali Paşa 516; Süleymaniye Lala İsmail 235; Süleymaniye Mihrişah Sultan 188; Süleymaniye Reşid Efendi 400, 493; Süleymaniye Şehit Ali Paşa 1450-1451; Süleymaniye Âtıf Efendi 1518; Bursa İnebey Yazma Eser Ktp. Câmii Kebîr (Ulu Cami) 1753; Topkapı Hazine Kitaplığı 239; Kastamonu Yazma Eser Ktp. KHK 3677/06.Vâkıât, Mehmed Muızzuddîn Celvetî tarafından seçme bölümler halinde Hüdâyî’nin vefatının hemen ardından kısmen tercüme edilmiştir. Bu tercüme Zehra Gökmen Çakır tarafından “Hüdayi’nin Vakıat-ı Üftade Tercümesi” adıyla yayınlanmıştır (Eflatun Kitap, 2021).Tercüme NüshalarSüleymaniye Düğümlü Baba 372; Süleymaniye Es’ad Efendi 1463; Süleymaniye Hacı Mahmud Efendi 3119; Süleymaniye Hâşim Paşa 16; Süleymaniye İbrahim Efendi 412/516; Süleymaniye Lâleli 1593/8; Süleymaniye Mihrişah Sultan 188, 253/6; Süleymaniye Pertev Paşa 417/1, 619; Süleymaniye Şâzelî 159/4; Süleymaniye Yazma Bağışlar 3376/3; Millet Ktp. Ali Emîrî 1336/2; Hacı Selim Ağa Hüdâyî 483; Bâyezid Veliyyüddîn Efendi 1793Müellifin biyografisi için bk. “Hüdâyî, Azîz Mahmûd”.Türk Edebiyatı İsimler Sözlüğü.

ISBN 978-9944-237-87-1

Madde Yazarı Prof. Dr. Hasan Kamil YILMAZ

Alfabesi Arap

Yapısı Mensur

Niteliği Telif

Kaynakça Bahadıroğlu, Mustafa (2003).Vakiat-i Hüdayi'nin Tahlil ve Tahkiki (I. cilt). Doktora Tezi. Bursa: Uludağ Üniversitesi. Çakır, Zehra Gökmen (2021).Hüdayi’nin Vakıat-ı Üftade Tercümesi. İstanbul: Eflatun Kitap. Çetin, Hilal (2017).Vâkıât-ı Hüdâyî'nin tahlîl ve tahkîkî (17 Ramazan 986/30 Rebiü'l ahir 987). Yüksek Lisans Tezi. Kayseri: Erciyes Üniversitesi. Ekici, Hacer (2017).Vâkıât-ı Hüdâyî'nin tahlîl ve tahkîki(1 rabîu'l-âhir-9 şevvâl/987). Yüksek Lisans Tezi. Kayseri: Erciyes Üniversitesi. Ertan, Mehmet Emin (2001).Aziz Mahmud Hüdâyi. İstanbul: Şule Yayınları. Nalbat, Mustafa (2017).Vâkıât-ı Hüdaî’nin Tahlil ve Tahkiki (II. cilt). Kayseri: Erciyes Üniversitesi. Şenocak, Kemaleddin (1970).Kutb-ul Ârifîn Seyyid Aziz Mahmud Hüdâyî (k.s) Hayatı-Menakıbı-Eserleri. İstanbul: İslam Neşriyatı. Tezeren, Ziver (1984).Seyyid Azîz Mahmûd Hüdâyî Hayâtı, Şahsiyeti, Tarîkatı ve Eserleri. İstanbul: Edebiyat Fakültesi Basımevi. Yılmaz, Hasan Kamil (1991). “Aziz Mahmud Hüdâyî”.İslam Ansiklopedisi. İstanbul: Türkiye Diyanet Vakfı Yayınları. C.4. 338-340. Yılmaz, Hasan Kamil (2007).Azîz Mahmûd Hüdâyî Hayatı- Eserleri- Tarîkati. İstanbul: Erkam Yayınları. Yılmaz, Hasan Kamil (2016).Azîz Mahmûd Hüdâyî. Ankara: DİB Yayınları.

Atıf Bilgileri YILMAZ, Hasan Kamil. "VÂKIÂT (ET-TİRÜ’L-MESBÛK EL-MÜŞTEMİLÜ MÂ-CERÂ MİNE’T-TÂİFİ Fİ-ESNÂİ’S-SÜLÛK) (HÜDÂYÎ)".Türk Edebiyatı Eserler Sözlüğü,http://tees.yesevi.edu.tr/madde-detay/vakiat-et-tiru-l-mesbuk-el-mustemilu-ma-cera-mine-t-taifi-fi-esnai-s-suluk-hudayi. [Erişim Tarihi: 25 Ağustos 2025].