DÎVÂN (HÂLİD)

Name: DÎVÂN (HÂLİD)
Author: Hâlid, Mevlânâ Ziyâeddîn Hâlid (d. 1193/1779 - ö. 1243/1827)

İsim	DÎVÂN (HÂLİD)
Yazar	Hâlid, Mevlânâ Ziyâeddîn Hâlid (d. 1193/1779 - ö. 1243/1827)
Basım Tarihi:	29/11/2021
Konu	Yazılı Edebiyat / Divan Edebiyatı - şiirler
Tür	Kitap
Dil	Farsça
Dijital	Hayır
Yazma	Hayır
Kütüphane:	Türk Edebiyatı Eserler Sözlüğü
Kayıt Numarası	divan-halid
Tarih	?/?
Notlar	Mevlânâ Halid-i Bağdadi'nin Farsça, Arapça ve Kürtçe şiirlerinden oluşan eseri. Eserde 86 gazel (655 beyit), 4 kaside (240 beyit), 2 münâcât (74 beyit), 2 kıta (12), 9 mesnevi (110 beyit), 1 terkîb-i bend (57 beyit), 31 müfred, 10 muhammes (30 beyit), 9 müseddes (27 beyit) ve 12 rubai (24 beyit) bulunmaktadır. 1260 beyitten oluşan eserde 1088 beyit Farsça, 135 beyit Arapça ve 37 beyit Kürtçe şiir yer almıştır. Müellif kasidelerinde Abdullâh-i Dihlevî, İmâm Alî Rızâ, İmâm Mûsâ Kâzım, İmâm Zeynelâbidîn, Hz. Hasan ve Hz. Hüseyin gibi sufileri övgü ile yad etmiş, münâcâtlarında Nakşbendî tarikatının büyüklerinin adlarını zikredip onları methetmiş, terkîb-i bendindeyse Hz. Peygamber, haccın fazileti, dört halife, Mekke ve Medine’den bahsetmiştir. Müellif tasavvufî gazellerinde Allah ve Peygamber’e olan sevgisini dille getirmiş, ilâhî aşktan bahsetmiş, tasavvuf mazmunlar ile ayet ve hadislerden istifade etmiştir. Gazellerinde Hâlid mahlasını kullanan şair, Bî-dil-i Dihlevî ve Mîr Derd gibi şairlerden etkilenmiştir. Mevlânâ Hâlid’in şiirlerinin sanat değeri genel olarak vasattır. Rubaileri âşıkâne, ârifâne ve hakîmânedir. Gazellerini neredeyse elif bânın bütün harfleriyle yazan müellif, aruz veznindeki birçok bahirden istifade etmiştir.Üç yazma nüshası bulunan eser, Sadrettin Yüksel tarafındanMevlânâ Hâlid-i Bağdâdî’nin Dîvânı ve Şerhiadıyla Türkçeye tercüme edilmiş ve yayınlanmıştır (1977).Dîvân’ı üzerine Seyhan Kardeş tarafından bir de yüksek lisans tez çalışması yapılmıştır (2014).Şairin biyografisi için bk. “Hâlid, Mevlânâ Ziyâeddîn Hâlid, Şehrizorlu”.Türk Edebiyatı İsimler Sözlüğü.
ISBN	978-9944-237-87-1
Madde Yazarı	Doç. Dr. Çetin Kaska
Alfabesi	Arap
Yapısı	Manzum
Niteliği	Telif
Kaynakça	Algar, Hamid (1997). "Hâlid El-Bağdâdî".İslam Ansiklopedisi. İstanbul: TDV Yay. 283-85. Kardeş, Seyhan (2014).Mevlânâ Hâlid-i Bağdâdî'nin Dîvânı: Tenkitli Metin. Yüksek Lisans Tezi. Kırıkkale: Kırıkkale Üniversitesi. Yüksel, Sadrettin (1977).Mevlânâ Hâlid-i Bağdâdî’nin Dîvânı ve Şerhi. İstanbul: Sabah Gazetesi Kültür Yay.
Atıf Bilgileri	Kaska, Çetin. "DÎVÂN (HÂLİD)".Türk Edebiyatı Eserler Sözlüğü,http://tees.yesevi.edu.tr/madde-detay/divan-halid. [Erişim Tarihi: 25 Ağustos 2025].

Kaynağa git Türk Edebiyatı Eserler Sözlüğü

Türk Edebiyatı Eserler Sözlüğü

DÎVÂN (HÂLİD)

Yazar Hâlid, Mevlânâ Ziyâeddîn Hâlid (d. 1193/1779 - ö. 1243/1827)

Basım Tarihi 29/11/2021

Konu Yazılı Edebiyat / Divan Edebiyatı - şiirler

Tür Kitap

Dil Farsça

Dijital Hayır

Yazma Hayır

Kütüphane Türk Edebiyatı Eserler Sözlüğü

Kayıt Numarası divan-halid

Tarih ?/?

Notlar Mevlânâ Halid-i Bağdadi'nin Farsça, Arapça ve Kürtçe şiirlerinden oluşan eseri. Eserde 86 gazel (655 beyit), 4 kaside (240 beyit), 2 münâcât (74 beyit), 2 kıta (12), 9 mesnevi (110 beyit), 1 terkîb-i bend (57 beyit), 31 müfred, 10 muhammes (30 beyit), 9 müseddes (27 beyit) ve 12 rubai (24 beyit) bulunmaktadır. 1260 beyitten oluşan eserde 1088 beyit Farsça, 135 beyit Arapça ve 37 beyit Kürtçe şiir yer almıştır. Müellif kasidelerinde Abdullâh-i Dihlevî, İmâm Alî Rızâ, İmâm Mûsâ Kâzım, İmâm Zeynelâbidîn, Hz. Hasan ve Hz. Hüseyin gibi sufileri övgü ile yad etmiş, münâcâtlarında Nakşbendî tarikatının büyüklerinin adlarını zikredip onları methetmiş, terkîb-i bendindeyse Hz. Peygamber, haccın fazileti, dört halife, Mekke ve Medine’den bahsetmiştir. Müellif tasavvufî gazellerinde Allah ve Peygamber’e olan sevgisini dille getirmiş, ilâhî aşktan bahsetmiş, tasavvuf mazmunlar ile ayet ve hadislerden istifade etmiştir. Gazellerinde Hâlid mahlasını kullanan şair, Bî-dil-i Dihlevî ve Mîr Derd gibi şairlerden etkilenmiştir. Mevlânâ Hâlid’in şiirlerinin sanat değeri genel olarak vasattır. Rubaileri âşıkâne, ârifâne ve hakîmânedir. Gazellerini neredeyse elif bânın bütün harfleriyle yazan müellif, aruz veznindeki birçok bahirden istifade etmiştir.Üç yazma nüshası bulunan eser, Sadrettin Yüksel tarafındanMevlânâ Hâlid-i Bağdâdî’nin Dîvânı ve Şerhiadıyla Türkçeye tercüme edilmiş ve yayınlanmıştır (1977).Dîvân’ı üzerine Seyhan Kardeş tarafından bir de yüksek lisans tez çalışması yapılmıştır (2014).Şairin biyografisi için bk. “Hâlid, Mevlânâ Ziyâeddîn Hâlid, Şehrizorlu”.Türk Edebiyatı İsimler Sözlüğü.

ISBN 978-9944-237-87-1

Madde Yazarı Doç. Dr. Çetin Kaska

Alfabesi Arap

Yapısı Manzum

Niteliği Telif

Kaynakça Algar, Hamid (1997). "Hâlid El-Bağdâdî".İslam Ansiklopedisi. İstanbul: TDV Yay. 283-85. Kardeş, Seyhan (2014).Mevlânâ Hâlid-i Bağdâdî'nin Dîvânı: Tenkitli Metin. Yüksek Lisans Tezi. Kırıkkale: Kırıkkale Üniversitesi. Yüksel, Sadrettin (1977).Mevlânâ Hâlid-i Bağdâdî’nin Dîvânı ve Şerhi. İstanbul: Sabah Gazetesi Kültür Yay.

Atıf Bilgileri Kaska, Çetin. "DÎVÂN (HÂLİD)".Türk Edebiyatı Eserler Sözlüğü,http://tees.yesevi.edu.tr/madde-detay/divan-halid. [Erişim Tarihi: 25 Ağustos 2025].