KİTÂBU’L-BEDÎ’İYYÂT (AHMED)

Name: KİTÂBU’L-BEDÎ’İYYÂT (AHMED)
Author: Ahmed İbn Veys, Gıyâseddîn Sultân Ahmed Bahâdır, Mugîseddîn Sultân Ahmed (d. ? - ö. 28 Rebiyülâhır 813/30 Ağustos 1410)

İsim	KİTÂBU’L-BEDÎ’İYYÂT (AHMED)
Yazar	Ahmed İbn Veys, Gıyâseddîn Sultân Ahmed Bahâdır, Mugîseddîn Sultân Ahmed (d. ? - ö. 28 Rebiyülâhır 813/30 Ağustos 1410)
Basım Tarihi:	24/02/2022
Konu	Yazılı Edebiyat / Divan Edebiyatı - şiirler
Tür	Kitap
Dil	Farsça
Dijital	Hayır
Yazma	Hayır
Kütüphane:	Türk Edebiyatı Eserler Sözlüğü
Kayıt Numarası	kitabu-l-bedi-iyyat-ahmed
Tarih	?
Notlar	İlkânîler olarak da bilinen Celâyîrî Devleti’nin dördüncü hükümdarı Sultan Ahmed’inKülliyâtı’nın dördüncüDîvânı’dır. Sultan Ahmed, soyca Moğol ırkına mensup olup (Âştiyânî 1376: 455) bilgin ve şair bir hükümdar olarak tanınmıştır. Devletşâh, onun bilgi birikimini ve şairliğiniTezkiresi’nde dile getirmiştir (1338: 229).ŞairinKülliyât'ının57b-101a sayfalarının kenarlarına yazılmış olanKitâbu’l-Bedî’iyyât,1333 beyit tutarındaki300 manzumedenmeydana gelmektedir.Bunların5'i kaside, 117'si gazel, 3'ü terci-i bend, 24'ü mesnevi, 1'i müstezad, 23'ü kıt’a, 35'i rubai, 23'ü müfred ve 8'i mısradır.Dîvân, 10 beyitlik tevhid ile başlamaktadır.5 kasidenin ilki 41, ikincisi ve üçüncüsü 16, dördüncüsü 18 ve beşincisi de 19 beyittir.135 gazelin çoğu 7 beyit uzunluğundadır. Gazel beyit sayısı 5 ve 9 olanlar da bir hayli çoktur. 135 gazelden 11 tanesi “el-Gazeliyyâtu’l-Mevkûfe” olarak kayıtlıdır. Bu gazeller 2 ile 3 beyitten oluşmaktadır. Gazellerde şair, mahlas olarak, genellikle Ahmed, birkaç yerde de Ahmed Şeyh Üveysisminikullanmıştır.Dîvân’da "el-Mesneviyyât" başlığı altında yer alan ilk mesnevi, beyit sayısı 19 olan tevhid ile başlar. Diğer mesneviler sırasıyla 6 ile 25 beyit arasında değişmektedir.Dîvân’da “Tercî’ât” başlığı altında 3 manzume yazılmıştır. İlki 6 mısralık 6 bendten oluşan bir terkîb-i benddir. İkincisi "Tercî'-i Bend-i Mesnevî-i Tarz-ı Hâs"başlığını taşımaktadır. Mesnevi nazım şekliyle yazılan bu manzume beş beyittir. Üçüncüsü “Rubâ’î ki Der-Miyân-ı Tercî’ Vâki’ Şode est”başlığı altında olup rubai nazım şekliyle yazılmıştır.Dîvân’da yer alan diğer nazım şekilleri rubai, müfred ve mısralardan oluşmaktadır.Şairin biyografisi için bk. “Ahmed İbn Veys, Gıyâseddîn Sultân Ahmed Bahâdır, Mugîseddîn Sultân Ahmed”.Türk Edebiyatı İsimler Sözlüğü.
ISBN	978-9944-237-87-1
Madde Yazarı	Doç. Dr. Sadık Armutlu
Alfabesi	Arap
Yapısı	Manzum
Niteliği	Telif
Kaynakça	Armutlu, Sadık (1990).Sultân Ahmed Celâyir Hayatı, Dîvânı’nın Tenkidli Metni ve Tahlili. Doktora Tezi. Erzurum: Atatürk Üniversitesi. Âştiyânî, Abbâs (1376).Târîh-i Moğol Evâyil-i Eyyâm-ı Timûrî.Tahran. Devletşâh Semerkandî (1338).Tezkiretu’ş-Şu’arâ. (nşr. Muhammed-i Ramazânî). Tahran. Herevî, Mevlânâ Muhammed Fahrî (1345).Ravzâtu’s-Selâtin. (nşr. Abdurresûl Hayyâmpûr).Tebriz. Hidâyet Rızâ Kulî Hân (1336).Mecma’u’l-Fusahâ.(nşr. Müzâhir Musaffâ). Tahran. Kitâbu’l-Bedî’iyyât.Türk İslâm Eserleri Müzesi. Nu. 2046. vr. 57b-101a. Terbiyyet, Muhammed Alî (yty).Dânişmendân-ı Azerbâycân. (nşr. Sirûsî-i Kamerî). Tahran.
Atıf Bilgileri	Armutlu, Sadık. "KİTÂBU’L-BEDÎ’İYYÂT (AHMED)".Türk Edebiyatı Eserler Sözlüğü,http://tees.yesevi.edu.tr/madde-detay/kitabu-l-bedi-iyyat-ahmed. [Erişim Tarihi: 25 Ağustos 2025].

Kaynağa git Türk Edebiyatı Eserler Sözlüğü

Aramaya Dön

Türk Edebiyatı Eserler Sözlüğü

Kaynağa git

KİTÂBU’L-BEDÎ’İYYÂT (AHMED)

Yazar Ahmed İbn Veys, Gıyâseddîn Sultân Ahmed Bahâdır, Mugîseddîn Sultân Ahmed (d. ? - ö. 28 Rebiyülâhır 813/30 Ağustos 1410)

Basım Tarihi 24/02/2022

Konu Yazılı Edebiyat / Divan Edebiyatı - şiirler

Tür Kitap

Dil Farsça

Dijital Hayır

Yazma Hayır

Kütüphane Türk Edebiyatı Eserler Sözlüğü

Kayıt Numarası kitabu-l-bedi-iyyat-ahmed

Tarih ?

Notlar İlkânîler olarak da bilinen Celâyîrî Devleti’nin dördüncü hükümdarı Sultan Ahmed’inKülliyâtı’nın dördüncüDîvânı’dır. Sultan Ahmed, soyca Moğol ırkına mensup olup (Âştiyânî 1376: 455) bilgin ve şair bir hükümdar olarak tanınmıştır. Devletşâh, onun bilgi birikimini ve şairliğiniTezkiresi’nde dile getirmiştir (1338: 229).ŞairinKülliyât'ının57b-101a sayfalarının kenarlarına yazılmış olanKitâbu’l-Bedî’iyyât,1333 beyit tutarındaki300 manzumedenmeydana gelmektedir.Bunların5'i kaside, 117'si gazel, 3'ü terci-i bend, 24'ü mesnevi, 1'i müstezad, 23'ü kıt’a, 35'i rubai, 23'ü müfred ve 8'i mısradır.Dîvân, 10 beyitlik tevhid ile başlamaktadır.5 kasidenin ilki 41, ikincisi ve üçüncüsü 16, dördüncüsü 18 ve beşincisi de 19 beyittir.135 gazelin çoğu 7 beyit uzunluğundadır. Gazel beyit sayısı 5 ve 9 olanlar da bir hayli çoktur. 135 gazelden 11 tanesi “el-Gazeliyyâtu’l-Mevkûfe” olarak kayıtlıdır. Bu gazeller 2 ile 3 beyitten oluşmaktadır. Gazellerde şair, mahlas olarak, genellikle Ahmed, birkaç yerde de Ahmed Şeyh Üveysisminikullanmıştır.Dîvân’da "el-Mesneviyyât" başlığı altında yer alan ilk mesnevi, beyit sayısı 19 olan tevhid ile başlar. Diğer mesneviler sırasıyla 6 ile 25 beyit arasında değişmektedir.Dîvân’da “Tercî’ât” başlığı altında 3 manzume yazılmıştır. İlki 6 mısralık 6 bendten oluşan bir terkîb-i benddir. İkincisi "Tercî'-i Bend-i Mesnevî-i Tarz-ı Hâs"başlığını taşımaktadır. Mesnevi nazım şekliyle yazılan bu manzume beş beyittir. Üçüncüsü “Rubâ’î ki Der-Miyân-ı Tercî’ Vâki’ Şode est”başlığı altında olup rubai nazım şekliyle yazılmıştır.Dîvân’da yer alan diğer nazım şekilleri rubai, müfred ve mısralardan oluşmaktadır.Şairin biyografisi için bk. “Ahmed İbn Veys, Gıyâseddîn Sultân Ahmed Bahâdır, Mugîseddîn Sultân Ahmed”.Türk Edebiyatı İsimler Sözlüğü.

ISBN 978-9944-237-87-1

Madde Yazarı Doç. Dr. Sadık Armutlu

Alfabesi Arap

Yapısı Manzum

Niteliği Telif

Kaynakça Armutlu, Sadık (1990).Sultân Ahmed Celâyir Hayatı, Dîvânı’nın Tenkidli Metni ve Tahlili. Doktora Tezi. Erzurum: Atatürk Üniversitesi. Âştiyânî, Abbâs (1376).Târîh-i Moğol Evâyil-i Eyyâm-ı Timûrî.Tahran. Devletşâh Semerkandî (1338).Tezkiretu’ş-Şu’arâ. (nşr. Muhammed-i Ramazânî). Tahran. Herevî, Mevlânâ Muhammed Fahrî (1345).Ravzâtu’s-Selâtin. (nşr. Abdurresûl Hayyâmpûr).Tebriz. Hidâyet Rızâ Kulî Hân (1336).Mecma’u’l-Fusahâ.(nşr. Müzâhir Musaffâ). Tahran. Kitâbu’l-Bedî’iyyât.Türk İslâm Eserleri Müzesi. Nu. 2046. vr. 57b-101a. Terbiyyet, Muhammed Alî (yty).Dânişmendân-ı Azerbâycân. (nşr. Sirûsî-i Kamerî). Tahran.

Atıf Bilgileri Armutlu, Sadık. "KİTÂBU’L-BEDÎ’İYYÂT (AHMED)".Türk Edebiyatı Eserler Sözlüğü,http://tees.yesevi.edu.tr/madde-detay/kitabu-l-bedi-iyyat-ahmed. [Erişim Tarihi: 25 Ağustos 2025].