el-Hidâye fî Şerhi’l-Bidâye. | Kütüphane.osmanlica.com
Aramaya Dön

el-Hidâye fî Şerhi’l-Bidâye.
(الهداية في شرح البداية.)

İsim el-Hidâye fî Şerhi’l-Bidâye.
İsim Orijinal الهداية في شرح البداية.
Yazar Burhâneddin el-Merginânî
Yazar Orijinal برهان الدين المرغيناني، أبو الحسن علي بن أبو بكر بن عبد الجليل المرغيناني
Konu Ehl-i Sünnet fıkhı / Fıkıh ilmi / İslam dini ve İslam ilimleri.
Tür Kitap
Dil Arapça
Dijital Evet
Yazma Evet
Fiziksel Boyutlar 245x160-150x85 mm.
Kütüphane: Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı
Demirbaş Numarası 281404
Kayıt Numarası 281404
Lokasyon Süleymaniye Kütüphanesi/İsmihan Sultan
Tarih Recep 948.
Notlar İcâze yazısını andıran bir nesih hattıyla kaleme alınmıştır. Bazı harfler icaze hattının karakteristik özelliklerini taşımaktadır. Seyrek şekilde, bazı kelimelerin üzerine küçük harekeler konulmuştur.Derkenarlarda ve satır aralarında nadiren küçük tashihler ve ilâveler bulunmaktadır.Sağ sayfaların bitimine gelecek sayfanın nasıl başlayacağını bildiren kelime yazılmış; yani reddade konulmuştur.Bütün sayfalar altın yaldızla cetvellenmiştir.Konu başlıkları, bâb, fasıl gibi bölümler ile “kâle” kelimeleri altın mürekkebiyle yazılmış, cümle başlarının üzerine küçük kırmızı çizgi çekilmiştir.Metnin başladığı 1b sayfasının üst kısmında çivit mavisi zeminde bol altınlı, beyaz, mavi, yeşil, kırmızı, pembe renkli hatâyî motiflerinin çokça kullanıldığı, üst kısmına tığlar çekilmiş bir unvan sayfası tezhibi bulunmaktadır. Merginânî’nin Hanefî fıkhına dair eseri olan el-Hidâye, Hanefî fıkhının en tanınmış ve muteber metinlerinden biridir. Müellif eserin önsözünde Bidâyetü’l-Mübtedî’yi önce Kifâyetü’l-Müntehî adıyla şerhetmeye başladığını, ancak eser geniş bir hacme ulaşınca bazı değişiklikler yaparak el-Hidâye’yi hazırladığını bildirmektedir. Keşfü’z-Zünûn’da Merginânî’nin bu eserinde Kudûrî’nin Muhtasar’ı ve Câmiu’s-Sagîr’indeki meseleleri biraraya getirdiği, İmâm-ı Azam ve diğer imamların görüşlerine yer verdiği bildirilmektedir. Şeyh Ekmeleddin’in de Merginânî’nin bu eseri yazarken on üç sene boyunca herkesten gizli oruç tuttuğunu, bu zühdünün bereketiyle de eserinin âlimler arasında makbul olduğunu rivayet ettiği belirtilmektedir.
Örnek Metin (1b-2a) بسم الله... وقد جرى على الوعد في مبدإ بداية المبتدي أن أشرحها بتوفيق الله تعالى شرحا أرسمه بكفاية المنتهي فشرعت فيه ... وحين أكاد أتكئ عنه اتكاء الفراغ تبينت فيه نبذا من الإطناب وخشيت أن يهجر لأجله الكتاب فصرفت العنان والعناية إلى شرح آخر موسوم بالهداية ... كتاب الطهارات قال الله تعالى يا أيها الذين آمنوا إذا قمتم إلى الصلاة فاغسلوا وجوهكم و ايديكم الي المرافق الآية ففرض الطهارة غسل الأعضاء الثلاثة ومسح الرأس بهذا النص ... (568a) ولنا أن الغلبة تنزل منزلة الضرورة في إفادة الإباحة ألا ترى أن أسواق المسلمين لا يخلو عن المحرم والمسروق والمغصوب مع ذلك يباح التناول اعتمادا على الغالب وهذا لأن القليل لا يمكن الاحتراز عنه ولا يستطاع الامتناع منه فسقط اعتباره دفعا للحرج كقليل النجاسة وقليل الانكشاف بخلاف ما إذا كانا نصفين أو كانت الميتة أغلب لأنه لا ضرورة تم.
Tasnif numarası/Konu 297.511 / Hanefî fıkhı
Koleksiyon no. 00191
Yaprak, satır, sütun sayısı 568 yk., 22 st. ;
Cilt özellikleri Siyah deri cilt, şemseli (deri renginde oyuk şemse), mıklepli, mıklebi de şemseli, mıklebin şemsesinin etrafı altın yaldızlı, kenarlarına vişneçürüğü deri geçirilerek tamir edilmiş.
Tezhip, minyatür, harita, çizim v.b. bilgisi Tezhip, 1b.
Yazım şekli (Mensur/Manzum) Mensur.
Alfabe ve yazı türü Arap harfli-Nesih.
Kaynak/Referans Kâtib Çelebi, Keşfü’z-Zunûn, II, 2031-2040; Brockelman, GAL I, 466-469; GAL Suppl. I, 644-649; İA, VII, 761-762; Bağdatlı İsmail Paşa, Hediyyetü’l-Ârifîn, I, 235; Serkîs, Mu‘cemü’l-Matbûati’l-Arabiyye, II, 1739-1740; Zirikli, el-A‘lâm, V, 73; DİA, XXIX, 182-183; XVII, 471-473.
Mühürler Vakıf mührü, Vâkıfü’l-Kitâb Bâni’l-Medreseti’l-Fethiyye li-Üli’l-Elbâb Mehmed Paşa el-Vezîru’l-A‘zam fi’d-Devleti’s-Süleymâniye ve’s-Selîmiye min Âl-i Osmân Ebbedallâhu Te‘âlâ Mülkehum ilâ Âhiri’l-Ezmân, 1ba…568b.
İstinsah kaydı (Arap harfli) (568a) تمت بعون الله ... على يد العبد الضعيف... أحمد بن لطفي العنقروي ... في أواسط رجب المرجب سنة ثمان وأربعين وتسعمائة ... برحمتك يا أرحم الراحمين
Kaynağa git Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı
Aramaya Dön
Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı
Kaynağa git

el-Hidâye fî Şerhi’l-Bidâye.

(الهداية في شرح البداية.)
Yazar Burhâneddin el-Merginânî
Yazar Orijinal برهان الدين المرغيناني، أبو الحسن علي بن أبو بكر بن عبد الجليل المرغيناني
Konu Ehl-i Sünnet fıkhı / Fıkıh ilmi / İslam dini ve İslam ilimleri.
Tür Kitap
Dil Arapça
Dijital Evet
Yazma Evet
Fiziksel Boyutlar 245x160-150x85 mm.
Kütüphane Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı
Demirbaş Numarası 281404
Kayıt Numarası 281404
Lokasyon Süleymaniye Kütüphanesi/İsmihan Sultan
Tarih Recep 948.
Notlar İcâze yazısını andıran bir nesih hattıyla kaleme alınmıştır. Bazı harfler icaze hattının karakteristik özelliklerini taşımaktadır. Seyrek şekilde, bazı kelimelerin üzerine küçük harekeler konulmuştur.Derkenarlarda ve satır aralarında nadiren küçük tashihler ve ilâveler bulunmaktadır.Sağ sayfaların bitimine gelecek sayfanın nasıl başlayacağını bildiren kelime yazılmış; yani reddade konulmuştur.Bütün sayfalar altın yaldızla cetvellenmiştir.Konu başlıkları, bâb, fasıl gibi bölümler ile “kâle” kelimeleri altın mürekkebiyle yazılmış, cümle başlarının üzerine küçük kırmızı çizgi çekilmiştir.Metnin başladığı 1b sayfasının üst kısmında çivit mavisi zeminde bol altınlı, beyaz, mavi, yeşil, kırmızı, pembe renkli hatâyî motiflerinin çokça kullanıldığı, üst kısmına tığlar çekilmiş bir unvan sayfası tezhibi bulunmaktadır. Merginânî’nin Hanefî fıkhına dair eseri olan el-Hidâye, Hanefî fıkhının en tanınmış ve muteber metinlerinden biridir. Müellif eserin önsözünde Bidâyetü’l-Mübtedî’yi önce Kifâyetü’l-Müntehî adıyla şerhetmeye başladığını, ancak eser geniş bir hacme ulaşınca bazı değişiklikler yaparak el-Hidâye’yi hazırladığını bildirmektedir. Keşfü’z-Zünûn’da Merginânî’nin bu eserinde Kudûrî’nin Muhtasar’ı ve Câmiu’s-Sagîr’indeki meseleleri biraraya getirdiği, İmâm-ı Azam ve diğer imamların görüşlerine yer verdiği bildirilmektedir. Şeyh Ekmeleddin’in de Merginânî’nin bu eseri yazarken on üç sene boyunca herkesten gizli oruç tuttuğunu, bu zühdünün bereketiyle de eserinin âlimler arasında makbul olduğunu rivayet ettiği belirtilmektedir.
Örnek Metin (1b-2a) بسم الله... وقد جرى على الوعد في مبدإ بداية المبتدي أن أشرحها بتوفيق الله تعالى شرحا أرسمه بكفاية المنتهي فشرعت فيه ... وحين أكاد أتكئ عنه اتكاء الفراغ تبينت فيه نبذا من الإطناب وخشيت أن يهجر لأجله الكتاب فصرفت العنان والعناية إلى شرح آخر موسوم بالهداية ... كتاب الطهارات قال الله تعالى يا أيها الذين آمنوا إذا قمتم إلى الصلاة فاغسلوا وجوهكم و ايديكم الي المرافق الآية ففرض الطهارة غسل الأعضاء الثلاثة ومسح الرأس بهذا النص ... (568a) ولنا أن الغلبة تنزل منزلة الضرورة في إفادة الإباحة ألا ترى أن أسواق المسلمين لا يخلو عن المحرم والمسروق والمغصوب مع ذلك يباح التناول اعتمادا على الغالب وهذا لأن القليل لا يمكن الاحتراز عنه ولا يستطاع الامتناع منه فسقط اعتباره دفعا للحرج كقليل النجاسة وقليل الانكشاف بخلاف ما إذا كانا نصفين أو كانت الميتة أغلب لأنه لا ضرورة تم.
Tasnif numarası/Konu 297.511 / Hanefî fıkhı
Koleksiyon no. 00191
Yaprak, satır, sütun sayısı 568 yk., 22 st. ;
Cilt özellikleri Siyah deri cilt, şemseli (deri renginde oyuk şemse), mıklepli, mıklebi de şemseli, mıklebin şemsesinin etrafı altın yaldızlı, kenarlarına vişneçürüğü deri geçirilerek tamir edilmiş.
Tezhip, minyatür, harita, çizim v.b. bilgisi Tezhip, 1b.
Yazım şekli (Mensur/Manzum) Mensur.
Alfabe ve yazı türü Arap harfli-Nesih.
Kaynak/Referans Kâtib Çelebi, Keşfü’z-Zunûn, II, 2031-2040; Brockelman, GAL I, 466-469; GAL Suppl. I, 644-649; İA, VII, 761-762; Bağdatlı İsmail Paşa, Hediyyetü’l-Ârifîn, I, 235; Serkîs, Mu‘cemü’l-Matbûati’l-Arabiyye, II, 1739-1740; Zirikli, el-A‘lâm, V, 73; DİA, XXIX, 182-183; XVII, 471-473.
Mühürler Vakıf mührü, Vâkıfü’l-Kitâb Bâni’l-Medreseti’l-Fethiyye li-Üli’l-Elbâb Mehmed Paşa el-Vezîru’l-A‘zam fi’d-Devleti’s-Süleymâniye ve’s-Selîmiye min Âl-i Osmân Ebbedallâhu Te‘âlâ Mülkehum ilâ Âhiri’l-Ezmân, 1ba…568b.
İstinsah kaydı (Arap harfli) (568a) تمت بعون الله ... على يد العبد الضعيف... أحمد بن لطفي العنقروي ... في أواسط رجب المرجب سنة ثمان وأربعين وتسعمائة ... برحمتك يا أرحم الراحمين
Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı
Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı yönlendiriliyorsunuz...

Lütfen bekleyiniz.