Menhecü'l-Edîb fî Şerhi Unmûzeci'l-Lebîb | Kütüphane.osmanlica.com

Menhecü'l-Edîb fî Şerhi Unmûzeci'l-Lebîb
(منهج الاديب في شرح أنموزج اللبيب)

İsim Menhecü'l-Edîb fî Şerhi Unmûzeci'l-Lebîb
İsim Orijinal منهج الاديب في شرح أنموزج اللبيب
Yazar Hanif İbrâhim Efendi
Yazar Orijinal حنيف إبراهيم افندى، إبراهيم حنيف بن مصطفى الإستانبولي
Konu İslam dini ve İslam ilimleri.
Tür Kitap
Dil Türkçe
Dijital Evet
Yazma Evet
Fiziksel Boyutlar 210x130-135x73 mm.
Kütüphane: Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı
Demirbaş Numarası 198388
Kayıt Numarası 198388
Lokasyon Süleymaniye Kütüphanesi/Aşir Efendi
Tarih 1181 / 1768.
Notlar İbrahim Hanif Efendi, Hanif mahlasıyla bilinen Osmanlı âlimlerinin en meşhurudur. Bostancı ocağı kâtipliği, Evkaf kâtipliği ve müderrislik gibi vazifelerde bulunan İbrahim Hanif Efendi gençlik yıllarından itibaren hadis, hilye, şemail ve siyer üzerinde çalışmalar yapmıştır. Menhecü’l-Edîb fî Şerhi Ünmûzeci’l-Lebîb, İbrahim Hanif Efendi tarafından Süyûtî’nin Hazret-i Peygamber’in hasais ve şemailine dair Ünmûzeci’l-Lebîb fî Hasâ’isi’l-Habîb adlı muhtasar eserinin 1179 / 1766 sonlarında yazılmış Türkçe tercüme ve şerhidir.Zahriye sayfasından önce iki tane vikaye yaprağı vardır. Eser, içinde dört eserin bulunduğu bir mecmua içinde 1b-151a sayfaları arasında yer almaktadır. Eserin ismi zahriye sayfasında Menhecü’l-Edîb fî Şerhi Ünmûzeci’l-Lebîb fî Hasâyisi’l-Habîb li-Metni’s-Süyûtî, mukaddimede ise Menhecü’l-Edîb fî Şerhi Ünmûzeci’l-Lebîb şeklinde geçmektedir. Zahriye sayfasında mecmua içinde bulunan eserlerin isimleri ve nüsha içinde bulundukları sayfa numaraları verilmiştir. Menhecü’l-Edîb fî Şerhi Ünmûzeci’l-Lebîb’in serlevhası tezhipli, mihrabiyesi çiçek motiflidir. Serlevhada başlık bulunmamaktadır. Söz başları kırmızı mürekkeplidir. Ayrıca metin içinde bazı kelime ve ibarelerin de altları kırmızı mürekkeple çizilmiştir. 1b ve 2a sayfalarının sayfa cetvelleri yaldızlıdır. Diğer sayfalarda sayfa cetvelleri yoktur. Nüshanın kâğıdı aharlı, arka yüzünü gösteren saydam, kahverengi nohudî kağıttır. Sayfa numaralandırılması Latin rakamlarıyla onlu formalar halinde yapılmıştır. Nüshada reddade kayıtları vardır.Nüsha genel olarak iyi görünümdedir. Bazı sayfalarda açılmalar vardır. Bazı sayfalarda nüsha ipleri görünmektedir. Bazı sayfalarda çok belirgin olmasa da rutubet ve pas lekeleri vardır.Ia Kuran-ı Kerim, Hadis-i Kutsî ve hadis arasındaki farkı anlatan Arapça bir paragraf vardır. IIa iki tane Arapça, bir tane Farsça dörtlük, bir tane Farsça beyit ve Farsça bir mısra vardır. 1a Arapça bir beyit vardır. 13a Ebu Abdullah Hüseyin bin Hasan el-Halîmî’nin ölümyeri ve ölüm tarihi verilmiştir. 15a Şeyhülislam İzzeddin Abdülaziz ibn Abdüsselam es-Sülemî’nin ölüm yeri ve ölü tarihi verilmiştir. 16a Şeyh Takıyüddin Ali bin Abdülkafî’nin ölüm tarihi verilmiştir. 17a Şerefüddin Habbetullah bin Abdürrahim el-Bâzürî’nin ölüm tarihi verilmiştir. 18a Minhuvât kaydı vardır. 20a Musa Aleyhisselam kıssasını anlatan bir ayetin açıklaması verilmiştir. 22b Huccetullah İslam Ebu Camid Muhammed bin Muhammed bin Muhammed el-Gazzâli’nin ölüm tarihi verilmiştir. 24b el-Üstad İbrahim bin Muhammed el-İsferâyinî’nin ölüm yeri ve tarihi verilmiştir. 25a İbn Sürâka el-İmâm Muhyiddîn Ebu Bekir bin Muhammed’in ölüm tarihi verilmiştir. 27a İmam Nevevî’nin bir sözü verilmiştir. 29a Muhyiddin Ebu Zekeriyya bin Yahya’nın ölüm yeri ve ölüm tarihi verilmiştir. 31a Kur’ân-ı Kerîm’de “abd” kelimesiyle kast edilen mananın Hazret-i Peygamber olduğu bilgisi vardır. 34a eş-Şeyh el-Ârif-i Billah Sadrüddin Muhammed bin İshak el-Konevî’nin ölüm tarihi verilmiştir. 49a İbnü’l-Arabî el-Kadı Ebu bekir Muhammed bin Abdullah’ın ölüm tarihi verilmiştir. 49b Şihabüddin Ahöed bin İdris’in ölüm yeri ve tarihi verilmiştir. 50a Süyûtî’den alıntı vardır. 53b Kemlaüddin Muhammed bin Mûsâ ed-Demirî’nin ölüm yeri ve tarihi verilmiştir. 54b İbn Ebi Hâtem Abdurrahman bin Muhammed er-Râzî’nin ölüm tarihi verilmiştir. 55b İbnü’l-Cevzî’nin ölüm tarihi verilmiştir. 66b el-İmam Muhammed bin Ömer el-Bekrî er-Râzî’nin ölüm tarihi bilgisi verilmiştir. 67a İbn Ebî Cümre Abdullah ibn Saîd el-Endülüsî’nin ölüm yeri ve tarihi verilmiştir. 69b eş-Şeyh Ebu’l Abbas Ahmed bin Mehmed el-Cürcânî’nin ölüm yeri ve tarihi verilmiştir. 71a el-İmam el-Celîl Ali bin Muhammed el-Maverdî’nin ölüm yeri ve tarihi verilmiştir. 72a Siracüddin Ömer bin Ali’nin ölüm yeri ve tarihi verilmiştir. 73a Farz ve nafile namazların toplamının 100 rekat olduğu bilgisi verilmiştir. 74b Mevahib’de geçen bir ifadeye yer verilmiştir. 75b İstî‘âb isimli eserin müellifi el-Hafız Yusuf bin Abdullah’ın ölüm yeri ve tarihi verilmiştir. 76b Me‘lîmü’t-Tenzîl ve’l-Mesâbih adlı eserin müellifi Muhyissünne Hüseyin bin Mesud ibn Mehmed’in ölüm tarihi verilmiştir. 76b Eş-Şeyh Ebu’l-Hasen Muhammed bin Yahya ibn Sürâka el-Basrî’nin ölüm tarihi verilmiştir. 78b eş-Şeyh Necmüddin Abu’l Abbas Ahmed bin Muhammed el-Maruf’un ölüm tarihi verilmiştir. 80a Kitâbu Şifâbü’ş-Şâfî’î’nin müellifi el-kadı Ebu Abdullah Muhammed’in ölüm yeri ve tarihi verilmiştir. 81b Müceddidü’l-Kur’ân es-Sâbi‘ olarak bilinen el-Hâfız Takıyüddîn Muhammed bin Ali’nin ölüm yeri ve tarihi verilmiştir. 82b Sahabeden Abdurrahman bin Avf ile alakalı bir kayıt vardır. 83b eş-Şeyh el-İmam Abu Cafer Ahmed bin Muhammed’in ölüm tarihi verilmiştir. 83b Takıyüddin Mehmed bin Hüseyin’in ölüm tarihi verilmiştir. 84b el-İmam Ebu’l Mehasin Abdülvacid bin İsmail’in ölüm tarihi verilmiştir. 86b el-İmam Abdülkerim bin Muhammed er-Râfi‘î’nin ölüm tarihi verilmiştir. 89a Münâvî’den naklen iyi kul olabilmek için Hazret-i Peygamber’in tavsiyeleri vardır. Şeyh Taceddin Ahmed bin Mehmed Ataullah’ın ölüm yeri ve tarihi verilmiştir. 101b eş-Şeyh el-İmam Ebu’l Hasen Ahmed bin Mehmed’in ölüm yeri ve tarihi verilmiştir. 105a Ebu Ali Hüseyin bin Saîb’in ölüm yeri ve ölüm tarihi verilmiştir. 106b “Hâtem” kelimesinin telaffuz şekilleri ve “Mûmâ İleyh” başlığı altında Arapça bir cümle vardır. 121b el-İmam Ebu Abdullah Muhammed bin Ahmed el-Kurtubî’nin ölüm tarihi verilmiştir. 125b eş-Şeyh Celalüddin Muhammed bin Ahmed’in ölüm yeri ve tarihi verilmiştir. 126a el-Hâfız Muhibbüddin el-Vâsıl Ahmed bin Abdullah’ın ölüm tarihi verilmiştir. 129a Alemüddin Abdülkerim bin Ali el-Ensârî’nin ölüm yeri ve tarihi verilmiştir. 133a el-Allâme Sirâcüddîn Yûsuf ibn Ebî Bekr Muhammed es-Sekkâkî’nin ölüm yeri ve tarihi verilmiştir. 134b eş-şeyh el-İmam Ebu Mansur Muhammed bin Muhammed bin Mahmud’un ölüm yeri ve tarihi verilmiştir. 143b el-İmam Süfyan bin Saîd es-Sevrî’nin ölüm yeri ve tarihi verilmiştir. 143b el-İmam İzzeddin’in ölüm yeri ve tarihi verilmiştir. 144a eş-Şeyh Abdullah bin Esad Afîfüddîn’in ölüm tarihi verilmiştir. 145a eş-Şeyh ez-Zâhid Ebu Ömer Muhammed bin Abdülvahid’in ölüm tarihi verilmiştir. Eser, birçok sureden iktibas edilen ayet ve sahih hadis kitaplarından alınan hadislerden istifade edilerek hazırlanmıştır. Eser, mukaddime, iki bölüm ve hatime bölümlerinden oluşmaktadır. Asıl konunun anlatıldığı iki bölüm de kendi içinde dört kısımdan oluşmaktadır. İlk bölümde Hazret-i Peygamber’e has olup diğer peygamberlere verilmeyen özellikler anlatılır. Bu bölümün ilk kısmında Hazret-i Peygamber’in peygamberliğinin vasfı, Hazret-i Âdem vücut bulmadan önce O’nun nurunun yaratılması, yaradılış olarak ilk peygamber olması, her şeyin O’nun yüzü suyu hürmetine yaratılması, cennet ve yeryüzünde olan her güzel şeyde O’nun isminin yazılı olması, diğer peygamberlere verilen bütün mucizelerin kendisinde toplanması anlatılmaktadır. Bu bölümün ikinci kısmında Hazret-i Peygamber’in ümmetinin diğer peygamberlerin ümmetlerine göre ayrıcalıkları, üçüncü kısmında Hazret-i Peygamber’in mahşer günündeki ahvali, dördüncü kısımda ise Hazret-i Peygamber’in ümmetinin mahşerdeki ahvali izah edilmiştir. Eserin ikinci bölümü diğer peygamberlerin bazılarında bulunup bazılarında bulunmayan, Hazret-i Peygambere ve ümmetine mahsus özelliklerden bahsetmektedir. İkinci bölümün birinci kısmında Hazret-i Peygamber’e mahsus vacipler, ikinci kısmında Hazret-i Peygamber’e mahsus yasaklar, üçüncü kısmında Hazret-i Peygamber’e mahsus caizler, dördüncü kısmında ise Hazret-i Peygamber’e mahsus mucizeler anlatılmaktadır.
Örnek Metin (1b) بسم الله الرحمن الرحيم الحمد الله الذي خلق اللوح و القلم و علم الانسان ما لم تعلم و الصلاة و السلام على سيدنا محمد المبعوث ... ب بعد خاتمة المحدثين الحافظ جلال الدينا و الدين عبد الرحمن السيوطى الشافعى قدس الله روحه و نور صريحه حضرتلرينك حصايص كبرى نام مود لغتندن ملخص بيوردقلرى انموذج اللبيب ايله مسمى مختصر نور مشخصى ... اول كتاب الانصابك فقول مسانيد مجللرندن ايتان تركى زبان ايله شرح و بيان اولنمغى بو فقي كم بضاعه و قليل الاستطاعه ابراهيم حنيف عامله الله تعالى بجوده المنيف داعيلرندن التماس و مستعينا برب الناس شرحنه آغاز و منهج الاديب فى شرح انموذج اللبيب تسميه سيله ممتاز قيلندى (151a) و امام سبكى بيورمشلر كه فرقا بر كمسنه حضرت امام الانبيايه اقتدا ايله صلاتى حالنده عامدا ... و حافظ عراقى حصايصدن تعداد ايدن اول حضرت منفردا ... رسول الله صلى الله عليه و سلم و الله تعالى اعلم سبق معناه آنفا
Eserin diğer adları Menhecü’l-Edîb, منهج الاديب
Eserin orijinal dili Arapça
Tasnif numarası/Konu 297.92 / Siyer-i Nebevî, Şemâil-i Şerîfe
Koleksiyon no. 00418-001
Yaprak, satır, sütun sayısı 1b-151a; 17 st. :
Kağıt özellikleri ve filigran bilgisi Kahverengi, şeffaf, aharlı kâğıttır. Filigran yoktur. ;
Cilt özellikleri Vişne renkli, tam meşin, yaldız cetvelli cilttir.
Tezhip, minyatür, harita, çizim v.b. bilgisi Tezhip, 1b.
Yazım şekli (Mensur/Manzum) Mensur.
Alfabe ve yazı türü Arap harfli-Nesih.
Telif tarihi 1179 / 1766.
Kaynak/Referans Cemil Akpınar, Hanif İbrahim Efendi, DİA, XVI, 1997, 39-42.; Bilal Erkoç, İbrahim Hanif’in Menhecü’l-Edîb fî Şerhi Ünmûzeci’l-Lebîb’i, Yüksek Lisans Tezi, 2013, 3-11.; Cemil Akpınar, Süyûtî, DİA, XXXVIII, 1997, 188-204.; Mehmed Süreyya, Sicill-i Osmanî, İbrahim Hanif, II, 65.
Temellük ve Vakıf kayıtları Vakıf kaydı, Şeyhülislam Re’iszâde Âşir Efendi, Mustafa Âşir b. Mustafa er-Rûmî, 1a.
Mühürler Temellük mührü, Şeyhülislam Re’iszâde Âşir Efendi, Mustafa Âşir b. Mustafa er-Rûmî, “Min Kütübi’l-Fakîr ilallâhi’l-Kâdir Mustafa el-Âşir b. Mustafa er-Re’îs el-Fâzıl el-Bâhir 1161”, 1a.Şahıs Mührü, Şeyhülislam Re’iszâde Âşir Efendi, “Men sabera zafera Âşir.” 1a.
İstinsah kaydı (Arap harfli) (151a) نجز الكلام بحمد الله الملك العلام و الصلات و السلام على خيره الانام على يد شارحه اضعف العباد الله اللطيف الحاج ابراهيم حنيف في شهر محرم الحرام لسنه ثمانين و مائة جو الف فويل ثلثا ۲۲ س سنه ۱۸۱
Kaynağa git Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı
Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı
Kaynağa git

Menhecü'l-Edîb fî Şerhi Unmûzeci'l-Lebîb

(منهج الاديب في شرح أنموزج اللبيب)
Yazar Hanif İbrâhim Efendi
Yazar Orijinal حنيف إبراهيم افندى، إبراهيم حنيف بن مصطفى الإستانبولي
Konu İslam dini ve İslam ilimleri.
Tür Kitap
Dil Türkçe
Dijital Evet
Yazma Evet
Fiziksel Boyutlar 210x130-135x73 mm.
Kütüphane Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı
Demirbaş Numarası 198388
Kayıt Numarası 198388
Lokasyon Süleymaniye Kütüphanesi/Aşir Efendi
Tarih 1181 / 1768.
Notlar İbrahim Hanif Efendi, Hanif mahlasıyla bilinen Osmanlı âlimlerinin en meşhurudur. Bostancı ocağı kâtipliği, Evkaf kâtipliği ve müderrislik gibi vazifelerde bulunan İbrahim Hanif Efendi gençlik yıllarından itibaren hadis, hilye, şemail ve siyer üzerinde çalışmalar yapmıştır. Menhecü’l-Edîb fî Şerhi Ünmûzeci’l-Lebîb, İbrahim Hanif Efendi tarafından Süyûtî’nin Hazret-i Peygamber’in hasais ve şemailine dair Ünmûzeci’l-Lebîb fî Hasâ’isi’l-Habîb adlı muhtasar eserinin 1179 / 1766 sonlarında yazılmış Türkçe tercüme ve şerhidir.Zahriye sayfasından önce iki tane vikaye yaprağı vardır. Eser, içinde dört eserin bulunduğu bir mecmua içinde 1b-151a sayfaları arasında yer almaktadır. Eserin ismi zahriye sayfasında Menhecü’l-Edîb fî Şerhi Ünmûzeci’l-Lebîb fî Hasâyisi’l-Habîb li-Metni’s-Süyûtî, mukaddimede ise Menhecü’l-Edîb fî Şerhi Ünmûzeci’l-Lebîb şeklinde geçmektedir. Zahriye sayfasında mecmua içinde bulunan eserlerin isimleri ve nüsha içinde bulundukları sayfa numaraları verilmiştir. Menhecü’l-Edîb fî Şerhi Ünmûzeci’l-Lebîb’in serlevhası tezhipli, mihrabiyesi çiçek motiflidir. Serlevhada başlık bulunmamaktadır. Söz başları kırmızı mürekkeplidir. Ayrıca metin içinde bazı kelime ve ibarelerin de altları kırmızı mürekkeple çizilmiştir. 1b ve 2a sayfalarının sayfa cetvelleri yaldızlıdır. Diğer sayfalarda sayfa cetvelleri yoktur. Nüshanın kâğıdı aharlı, arka yüzünü gösteren saydam, kahverengi nohudî kağıttır. Sayfa numaralandırılması Latin rakamlarıyla onlu formalar halinde yapılmıştır. Nüshada reddade kayıtları vardır.Nüsha genel olarak iyi görünümdedir. Bazı sayfalarda açılmalar vardır. Bazı sayfalarda nüsha ipleri görünmektedir. Bazı sayfalarda çok belirgin olmasa da rutubet ve pas lekeleri vardır.Ia Kuran-ı Kerim, Hadis-i Kutsî ve hadis arasındaki farkı anlatan Arapça bir paragraf vardır. IIa iki tane Arapça, bir tane Farsça dörtlük, bir tane Farsça beyit ve Farsça bir mısra vardır. 1a Arapça bir beyit vardır. 13a Ebu Abdullah Hüseyin bin Hasan el-Halîmî’nin ölümyeri ve ölüm tarihi verilmiştir. 15a Şeyhülislam İzzeddin Abdülaziz ibn Abdüsselam es-Sülemî’nin ölüm yeri ve ölü tarihi verilmiştir. 16a Şeyh Takıyüddin Ali bin Abdülkafî’nin ölüm tarihi verilmiştir. 17a Şerefüddin Habbetullah bin Abdürrahim el-Bâzürî’nin ölüm tarihi verilmiştir. 18a Minhuvât kaydı vardır. 20a Musa Aleyhisselam kıssasını anlatan bir ayetin açıklaması verilmiştir. 22b Huccetullah İslam Ebu Camid Muhammed bin Muhammed bin Muhammed el-Gazzâli’nin ölüm tarihi verilmiştir. 24b el-Üstad İbrahim bin Muhammed el-İsferâyinî’nin ölüm yeri ve tarihi verilmiştir. 25a İbn Sürâka el-İmâm Muhyiddîn Ebu Bekir bin Muhammed’in ölüm tarihi verilmiştir. 27a İmam Nevevî’nin bir sözü verilmiştir. 29a Muhyiddin Ebu Zekeriyya bin Yahya’nın ölüm yeri ve ölüm tarihi verilmiştir. 31a Kur’ân-ı Kerîm’de “abd” kelimesiyle kast edilen mananın Hazret-i Peygamber olduğu bilgisi vardır. 34a eş-Şeyh el-Ârif-i Billah Sadrüddin Muhammed bin İshak el-Konevî’nin ölüm tarihi verilmiştir. 49a İbnü’l-Arabî el-Kadı Ebu bekir Muhammed bin Abdullah’ın ölüm tarihi verilmiştir. 49b Şihabüddin Ahöed bin İdris’in ölüm yeri ve tarihi verilmiştir. 50a Süyûtî’den alıntı vardır. 53b Kemlaüddin Muhammed bin Mûsâ ed-Demirî’nin ölüm yeri ve tarihi verilmiştir. 54b İbn Ebi Hâtem Abdurrahman bin Muhammed er-Râzî’nin ölüm tarihi verilmiştir. 55b İbnü’l-Cevzî’nin ölüm tarihi verilmiştir. 66b el-İmam Muhammed bin Ömer el-Bekrî er-Râzî’nin ölüm tarihi bilgisi verilmiştir. 67a İbn Ebî Cümre Abdullah ibn Saîd el-Endülüsî’nin ölüm yeri ve tarihi verilmiştir. 69b eş-Şeyh Ebu’l Abbas Ahmed bin Mehmed el-Cürcânî’nin ölüm yeri ve tarihi verilmiştir. 71a el-İmam el-Celîl Ali bin Muhammed el-Maverdî’nin ölüm yeri ve tarihi verilmiştir. 72a Siracüddin Ömer bin Ali’nin ölüm yeri ve tarihi verilmiştir. 73a Farz ve nafile namazların toplamının 100 rekat olduğu bilgisi verilmiştir. 74b Mevahib’de geçen bir ifadeye yer verilmiştir. 75b İstî‘âb isimli eserin müellifi el-Hafız Yusuf bin Abdullah’ın ölüm yeri ve tarihi verilmiştir. 76b Me‘lîmü’t-Tenzîl ve’l-Mesâbih adlı eserin müellifi Muhyissünne Hüseyin bin Mesud ibn Mehmed’in ölüm tarihi verilmiştir. 76b Eş-Şeyh Ebu’l-Hasen Muhammed bin Yahya ibn Sürâka el-Basrî’nin ölüm tarihi verilmiştir. 78b eş-Şeyh Necmüddin Abu’l Abbas Ahmed bin Muhammed el-Maruf’un ölüm tarihi verilmiştir. 80a Kitâbu Şifâbü’ş-Şâfî’î’nin müellifi el-kadı Ebu Abdullah Muhammed’in ölüm yeri ve tarihi verilmiştir. 81b Müceddidü’l-Kur’ân es-Sâbi‘ olarak bilinen el-Hâfız Takıyüddîn Muhammed bin Ali’nin ölüm yeri ve tarihi verilmiştir. 82b Sahabeden Abdurrahman bin Avf ile alakalı bir kayıt vardır. 83b eş-Şeyh el-İmam Abu Cafer Ahmed bin Muhammed’in ölüm tarihi verilmiştir. 83b Takıyüddin Mehmed bin Hüseyin’in ölüm tarihi verilmiştir. 84b el-İmam Ebu’l Mehasin Abdülvacid bin İsmail’in ölüm tarihi verilmiştir. 86b el-İmam Abdülkerim bin Muhammed er-Râfi‘î’nin ölüm tarihi verilmiştir. 89a Münâvî’den naklen iyi kul olabilmek için Hazret-i Peygamber’in tavsiyeleri vardır. Şeyh Taceddin Ahmed bin Mehmed Ataullah’ın ölüm yeri ve tarihi verilmiştir. 101b eş-Şeyh el-İmam Ebu’l Hasen Ahmed bin Mehmed’in ölüm yeri ve tarihi verilmiştir. 105a Ebu Ali Hüseyin bin Saîb’in ölüm yeri ve ölüm tarihi verilmiştir. 106b “Hâtem” kelimesinin telaffuz şekilleri ve “Mûmâ İleyh” başlığı altında Arapça bir cümle vardır. 121b el-İmam Ebu Abdullah Muhammed bin Ahmed el-Kurtubî’nin ölüm tarihi verilmiştir. 125b eş-Şeyh Celalüddin Muhammed bin Ahmed’in ölüm yeri ve tarihi verilmiştir. 126a el-Hâfız Muhibbüddin el-Vâsıl Ahmed bin Abdullah’ın ölüm tarihi verilmiştir. 129a Alemüddin Abdülkerim bin Ali el-Ensârî’nin ölüm yeri ve tarihi verilmiştir. 133a el-Allâme Sirâcüddîn Yûsuf ibn Ebî Bekr Muhammed es-Sekkâkî’nin ölüm yeri ve tarihi verilmiştir. 134b eş-şeyh el-İmam Ebu Mansur Muhammed bin Muhammed bin Mahmud’un ölüm yeri ve tarihi verilmiştir. 143b el-İmam Süfyan bin Saîd es-Sevrî’nin ölüm yeri ve tarihi verilmiştir. 143b el-İmam İzzeddin’in ölüm yeri ve tarihi verilmiştir. 144a eş-Şeyh Abdullah bin Esad Afîfüddîn’in ölüm tarihi verilmiştir. 145a eş-Şeyh ez-Zâhid Ebu Ömer Muhammed bin Abdülvahid’in ölüm tarihi verilmiştir. Eser, birçok sureden iktibas edilen ayet ve sahih hadis kitaplarından alınan hadislerden istifade edilerek hazırlanmıştır. Eser, mukaddime, iki bölüm ve hatime bölümlerinden oluşmaktadır. Asıl konunun anlatıldığı iki bölüm de kendi içinde dört kısımdan oluşmaktadır. İlk bölümde Hazret-i Peygamber’e has olup diğer peygamberlere verilmeyen özellikler anlatılır. Bu bölümün ilk kısmında Hazret-i Peygamber’in peygamberliğinin vasfı, Hazret-i Âdem vücut bulmadan önce O’nun nurunun yaratılması, yaradılış olarak ilk peygamber olması, her şeyin O’nun yüzü suyu hürmetine yaratılması, cennet ve yeryüzünde olan her güzel şeyde O’nun isminin yazılı olması, diğer peygamberlere verilen bütün mucizelerin kendisinde toplanması anlatılmaktadır. Bu bölümün ikinci kısmında Hazret-i Peygamber’in ümmetinin diğer peygamberlerin ümmetlerine göre ayrıcalıkları, üçüncü kısmında Hazret-i Peygamber’in mahşer günündeki ahvali, dördüncü kısımda ise Hazret-i Peygamber’in ümmetinin mahşerdeki ahvali izah edilmiştir. Eserin ikinci bölümü diğer peygamberlerin bazılarında bulunup bazılarında bulunmayan, Hazret-i Peygambere ve ümmetine mahsus özelliklerden bahsetmektedir. İkinci bölümün birinci kısmında Hazret-i Peygamber’e mahsus vacipler, ikinci kısmında Hazret-i Peygamber’e mahsus yasaklar, üçüncü kısmında Hazret-i Peygamber’e mahsus caizler, dördüncü kısmında ise Hazret-i Peygamber’e mahsus mucizeler anlatılmaktadır.
Örnek Metin (1b) بسم الله الرحمن الرحيم الحمد الله الذي خلق اللوح و القلم و علم الانسان ما لم تعلم و الصلاة و السلام على سيدنا محمد المبعوث ... ب بعد خاتمة المحدثين الحافظ جلال الدينا و الدين عبد الرحمن السيوطى الشافعى قدس الله روحه و نور صريحه حضرتلرينك حصايص كبرى نام مود لغتندن ملخص بيوردقلرى انموذج اللبيب ايله مسمى مختصر نور مشخصى ... اول كتاب الانصابك فقول مسانيد مجللرندن ايتان تركى زبان ايله شرح و بيان اولنمغى بو فقي كم بضاعه و قليل الاستطاعه ابراهيم حنيف عامله الله تعالى بجوده المنيف داعيلرندن التماس و مستعينا برب الناس شرحنه آغاز و منهج الاديب فى شرح انموذج اللبيب تسميه سيله ممتاز قيلندى (151a) و امام سبكى بيورمشلر كه فرقا بر كمسنه حضرت امام الانبيايه اقتدا ايله صلاتى حالنده عامدا ... و حافظ عراقى حصايصدن تعداد ايدن اول حضرت منفردا ... رسول الله صلى الله عليه و سلم و الله تعالى اعلم سبق معناه آنفا
Eserin diğer adları Menhecü’l-Edîb, منهج الاديب
Eserin orijinal dili Arapça
Tasnif numarası/Konu 297.92 / Siyer-i Nebevî, Şemâil-i Şerîfe
Koleksiyon no. 00418-001
Yaprak, satır, sütun sayısı 1b-151a; 17 st. :
Kağıt özellikleri ve filigran bilgisi Kahverengi, şeffaf, aharlı kâğıttır. Filigran yoktur. ;
Cilt özellikleri Vişne renkli, tam meşin, yaldız cetvelli cilttir.
Tezhip, minyatür, harita, çizim v.b. bilgisi Tezhip, 1b.
Yazım şekli (Mensur/Manzum) Mensur.
Alfabe ve yazı türü Arap harfli-Nesih.
Telif tarihi 1179 / 1766.
Kaynak/Referans Cemil Akpınar, Hanif İbrahim Efendi, DİA, XVI, 1997, 39-42.; Bilal Erkoç, İbrahim Hanif’in Menhecü’l-Edîb fî Şerhi Ünmûzeci’l-Lebîb’i, Yüksek Lisans Tezi, 2013, 3-11.; Cemil Akpınar, Süyûtî, DİA, XXXVIII, 1997, 188-204.; Mehmed Süreyya, Sicill-i Osmanî, İbrahim Hanif, II, 65.
Temellük ve Vakıf kayıtları Vakıf kaydı, Şeyhülislam Re’iszâde Âşir Efendi, Mustafa Âşir b. Mustafa er-Rûmî, 1a.
Mühürler Temellük mührü, Şeyhülislam Re’iszâde Âşir Efendi, Mustafa Âşir b. Mustafa er-Rûmî, “Min Kütübi’l-Fakîr ilallâhi’l-Kâdir Mustafa el-Âşir b. Mustafa er-Re’îs el-Fâzıl el-Bâhir 1161”, 1a.Şahıs Mührü, Şeyhülislam Re’iszâde Âşir Efendi, “Men sabera zafera Âşir.” 1a.
İstinsah kaydı (Arap harfli) (151a) نجز الكلام بحمد الله الملك العلام و الصلات و السلام على خيره الانام على يد شارحه اضعف العباد الله اللطيف الحاج ابراهيم حنيف في شهر محرم الحرام لسنه ثمانين و مائة جو الف فويل ثلثا ۲۲ س سنه ۱۸۱
Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı
Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı yönlendiriliyorsunuz...

Lütfen bekleyiniz.