en-Nüket ale’l-Elfiyye ve’l-Kâfiye ve’ş-Şâfiye ve Şüzûri’z-Zeheb ve Nüzheti’t-Tarf fî İlmi’s-Sarf. | Kütüphane.osmanlica.com

en-Nüket ale’l-Elfiyye ve’l-Kâfiye ve’ş-Şâfiye ve Şüzûri’z-Zeheb ve Nüzheti’t-Tarf fî İlmi’s-Sarf.
(النكت علی الألفية والكافية والشافية وشذور الذهب ونزهة الطرف في علم الصرف.)

İsim en-Nüket ale’l-Elfiyye ve’l-Kâfiye ve’ş-Şâfiye ve Şüzûri’z-Zeheb ve Nüzheti’t-Tarf fî İlmi’s-Sarf.
İsim Orijinal النكت علی الألفية والكافية والشافية وشذور الذهب ونزهة الطرف في علم الصرف.
Yazar Suyûtî
Yazar Orijinal السيوطي، أبو الفضل جلال الدين عبد الرحمن بن أبو بكر بن محمد القاهري الخضيري الشافعي
Konu Afro-Asyatik (Hami-Sami) diller / Diğer diller / Dil ve dilbilim.
Tür Kitap
Dil Arapça
Dijital Evet
Yazma Evet
Fiziksel Boyutlar 306x196-muhtelifx130 mm.
Kütüphane: Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı
Demirbaş Numarası 231428
Kayıt Numarası 231428
Lokasyon Süleymaniye Kütüphanesi/Çorlulu Ali Paşa
Notlar Müellif mukaddimede yaygın şekilde okunan ve istifade edilen nahiv ve sarf kitaplarını eleştirel gözle değerlendirip, tespit ettiği problemleri müelliflerin diğer eserlerindeki görüşleri ve şarihlerin açıklamalarıyla birlikte ele aldığını kaydederek yöntemini açıklamıştır. Eserin hatimesinde ise eserin telif aşamalarını yazmıştır. Buna göre eser 867-895 tarihleri arasında dört aşamada kaleme alınmıştır. Müellif 867’de eserin yüzde onluk ilk kısmına tekabül eden bölümlerde –murab ve mebni- iken telifine ara vermiştir. 876 yılında harf-i cerlerden atıf konusuna kadar olan kısmı yazdıktan sonra 885 yılında ilk kısımla ikinci kısım arasında kalan yeri tamamlamıştır. Bu haliyle istinsah edilip Şam, Hicaz ve başka yerlere yayıldıktan sonra Ramazan 895’te yazımına döndüğü eseri 9 Şevval 895’te tamamlamıştır. Suyûtî bu eseri, “Fihristü Müellefâtî” adıyla yayımlanan , konu başlıkları altında eserlerini tasnif ettiği risalede en-Nüket ale’l-Elfiyye ve’l-Kâfiye ve’ş-Şâfiye ve’ş-Şüzûr ve’n-Nüzhe şeklinde zikretmiştir. (Esad Efendi / 01415-004, 89a.) Eserin tahkikli neşri yapılmıştır.Eserin TYEK veri tabanında görüntülerini kontrol etme imkanı bulduğumuz ondan fazla yazma nüshası bulunmaktadır. Bu nüshalar arasında en eski tarihli nüsha Feyzullah Efendi / 2029 numarada kayıtlı olup 965 tarihinde istinsah edilmiştir. Kara Çelebizade / 00328 numaradaki nüshanın sonunda müstensih, nüshayı istinsah ettiği nüshanın, [Suyuti’nin öğrencisi] Dâvûdî’nin Suyuti’nin nüshasından istinsah ettiği nüsha olduğu kaydını düşmüştür. (151a).Elimizdeki nüshanın yaprak numaralandırması hatalıdır. 40 numaralı yaprak, hem nüshanın ilk yapraklarındaki Hindi rakamlara hem de sonrasındaki Arabi rakamlara göre 39. yaprak olmalı, nüshanın tamamı I+143 yaprak olmalıdır. Nüshanın yaprak sayısı baştan sayılarak tespit edilmiş, bu çalışmada nüshadaki bir veriye işaret etmek istendiğinde karışıklık olmaması için nüshadaki yaprak numaraları dikkate alınmıştır. Nüsha ciltlenirken yaprak sıralamasında bir hata yapılmıştır. Doğru sıralama, yapraklar çevrilip yönleri düzeltilerek müşir alışıldık yerini bulacak kalacak şekilde 3. yaprak ile 8. yaprağın birbirlerinin yerine geçirilmesini gerektirir. Diğer deyişle 8. yaprak, 2b sayfasının ardına yerleştirilmelidir. Bab başlıkları, söz başları, Elfiyye’den alıntılanan beyitler ve vurgu için çekilen çizgilerde kırmızı mürekkep kullanılmıştır. Ia sayfasında eserin koleksiyon bilgisi, ayrıca Hindi rakamlarla 110 numarası ve 31 satır bilgisi, eserin ve müellifin kısa isimleri, içeriğine dair kısa bilgi ve değerlendirme notu bulunmaktadır. Ib sayfasında kitabın bab ve fasılları için fihrist başlığı atılmış ancak bir fasıl dışında fihrist yazılmamıştır. 1a sayfasında koleksiyon numarası (biri kırmızı kurşun diğeri belirgin mürekkep kalemle Hindi rakamlarla iki kayıt: 428) bulunmaktadır. Suyûtî’nin Arap dilinin yaygın şekilde başvurulan geç dönem klasik nahiv ve sarf kitapları üzerine problem merkezli incelemelerini içeren çalışmasıdır.
Örnek Metin (1b) بسم الله... قال الشيخ العالم العلامة جلال الدين عبد الرحمن نجل الشيخ الإمام العالم العلامة كمال الدين أبي بكر السيوطي الشافعي ...حمدًا لله على نعمه الكافية ومننه الشافية والصلاة والسلام علي سيدنا محمد خلاصة بني عدنان وعلى آله وصحبه والتابعين لهم بإحسان... وهذه نكت حرّرتها على كتب في علم العربية عمّ النفع بها وكثر تداولها وهي الخلاصة لابن مالك المشهورة بالألفية والكافية لابن حاجب والشافية له وشذور الذهب لابن هشام ونزهة الطرف في علم الصرف له أذكر ما يرد على العبارة مع جوابه إن كان وأنبه على ما اختلف في كلام مصنفيها في سائر كتبهم المختصرة... الكلام وما يتألف منه هكذا ترجم في الألفية وفيه حذف مبتدأ... (145a) وكلما قررناه صحيح لا يسبتعد إرادته والأول لا شك في تعيينه ولما نتهى ما أراد الناظم من إيراد المسائل العلمية ختم كتابه بحمد الله والصلاة على رسول الله... وأنا أختم كتابي هذا بمثل ذلك وأقول إن شروعي فيه كان في سنة سبع وستين وثمانية مئة فكتبت منه كراسة واحدة إلى أثناء المعرب والمبني ثم فتر العزم عنه إلى سنة ست وسبعين فكتبت من ...فلما كان في رمضان سنة خمس وتسعين شرح الله صدري لإكماله فأخذت في ذلك وانتهى فراغه يوم الخميس تاسع شوال من السنة المذكورة قلت ألا أيها النحوي هذا مؤلّف / يعينك مهما تقري الناس أو تملي// ثلاثين عاما ظلت أرقب جمعه / وأجمع فيه ما تفرق في النقل// ......................... / وسارت بها الركبان في الوعر والسهل// يقيد إطلاقا ويوضح مبهما / ويفتح إغلاقا لمن كان في قفل// وكم فيه من نقل غريب وجوده / يعز على من رام إلا على مثلي// فدونك تأليفا مفيدا محررا / من الناس لم يسمح به أحد قبلي// ولله كل الحمد ثم صلاته / وتسليمه الوالي على خاتم الرسل// تم هذا الكتاب المبارك بحمد الله وعونه وحسن توفيقه والحمد لله وحده تم هذا الكتاب.
Tasnif numarası/Konu 492.7 / Arap dili
Koleksiyon no. 00424
Yaprak, satır, sütun sayısı I+143 yk., 31 st. ;
Yazım şekli (Mensur/Manzum) Mensur.
Alfabe ve yazı türü Arap harfli-Nesih
Kaynak/Referans Semîr ed-Derûbî, “es-Suyûtî ve Risâletuhû “Fihristu Muellefâtî”, Mecme‘u’l-Luğa’l-Arabiyyeti’l-Urdunî, LXIV, 2003.Suyûtî, “en-Nüket ale’l-Elfiyye ve’l-Kâfiye ve’ş-Şâfiye ve’ş-Şüzûr ve’n-Nüzhe”, thk. Fâhir Cebr Matar, Dâru’l-Kütübi’l-İlmiyye.
Temellük ve Vakıf kayıtları Temellük kaydı, Ebu Bekir Rüstem b. Ahmed b. Mahmud eş-Şirvânî, 1aVakıf kaydı, Sadrâzam Çorlulu Ali Paşa, 1a
Mühürler Vakıf mührü, Sadrâzam Çorlulu Ali Paşa, “Hâzâ mimmâ Vakafehu’l-Vezîru’l-A‘zam Ali Paşa b. el-Hâcc Muhammed Ağa Afallâhu anhumâ”, 1120, 1a...143aVakıf mührü, “Dersa'âdet Birinci Dâire-i Vakfiyye“, Ia
Kaynağa git Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı
Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı
Kaynağa git

en-Nüket ale’l-Elfiyye ve’l-Kâfiye ve’ş-Şâfiye ve Şüzûri’z-Zeheb ve Nüzheti’t-Tarf fî İlmi’s-Sarf.

(النكت علی الألفية والكافية والشافية وشذور الذهب ونزهة الطرف في علم الصرف.)
Yazar Suyûtî
Yazar Orijinal السيوطي، أبو الفضل جلال الدين عبد الرحمن بن أبو بكر بن محمد القاهري الخضيري الشافعي
Konu Afro-Asyatik (Hami-Sami) diller / Diğer diller / Dil ve dilbilim.
Tür Kitap
Dil Arapça
Dijital Evet
Yazma Evet
Fiziksel Boyutlar 306x196-muhtelifx130 mm.
Kütüphane Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı
Demirbaş Numarası 231428
Kayıt Numarası 231428
Lokasyon Süleymaniye Kütüphanesi/Çorlulu Ali Paşa
Notlar Müellif mukaddimede yaygın şekilde okunan ve istifade edilen nahiv ve sarf kitaplarını eleştirel gözle değerlendirip, tespit ettiği problemleri müelliflerin diğer eserlerindeki görüşleri ve şarihlerin açıklamalarıyla birlikte ele aldığını kaydederek yöntemini açıklamıştır. Eserin hatimesinde ise eserin telif aşamalarını yazmıştır. Buna göre eser 867-895 tarihleri arasında dört aşamada kaleme alınmıştır. Müellif 867’de eserin yüzde onluk ilk kısmına tekabül eden bölümlerde –murab ve mebni- iken telifine ara vermiştir. 876 yılında harf-i cerlerden atıf konusuna kadar olan kısmı yazdıktan sonra 885 yılında ilk kısımla ikinci kısım arasında kalan yeri tamamlamıştır. Bu haliyle istinsah edilip Şam, Hicaz ve başka yerlere yayıldıktan sonra Ramazan 895’te yazımına döndüğü eseri 9 Şevval 895’te tamamlamıştır. Suyûtî bu eseri, “Fihristü Müellefâtî” adıyla yayımlanan , konu başlıkları altında eserlerini tasnif ettiği risalede en-Nüket ale’l-Elfiyye ve’l-Kâfiye ve’ş-Şâfiye ve’ş-Şüzûr ve’n-Nüzhe şeklinde zikretmiştir. (Esad Efendi / 01415-004, 89a.) Eserin tahkikli neşri yapılmıştır.Eserin TYEK veri tabanında görüntülerini kontrol etme imkanı bulduğumuz ondan fazla yazma nüshası bulunmaktadır. Bu nüshalar arasında en eski tarihli nüsha Feyzullah Efendi / 2029 numarada kayıtlı olup 965 tarihinde istinsah edilmiştir. Kara Çelebizade / 00328 numaradaki nüshanın sonunda müstensih, nüshayı istinsah ettiği nüshanın, [Suyuti’nin öğrencisi] Dâvûdî’nin Suyuti’nin nüshasından istinsah ettiği nüsha olduğu kaydını düşmüştür. (151a).Elimizdeki nüshanın yaprak numaralandırması hatalıdır. 40 numaralı yaprak, hem nüshanın ilk yapraklarındaki Hindi rakamlara hem de sonrasındaki Arabi rakamlara göre 39. yaprak olmalı, nüshanın tamamı I+143 yaprak olmalıdır. Nüshanın yaprak sayısı baştan sayılarak tespit edilmiş, bu çalışmada nüshadaki bir veriye işaret etmek istendiğinde karışıklık olmaması için nüshadaki yaprak numaraları dikkate alınmıştır. Nüsha ciltlenirken yaprak sıralamasında bir hata yapılmıştır. Doğru sıralama, yapraklar çevrilip yönleri düzeltilerek müşir alışıldık yerini bulacak kalacak şekilde 3. yaprak ile 8. yaprağın birbirlerinin yerine geçirilmesini gerektirir. Diğer deyişle 8. yaprak, 2b sayfasının ardına yerleştirilmelidir. Bab başlıkları, söz başları, Elfiyye’den alıntılanan beyitler ve vurgu için çekilen çizgilerde kırmızı mürekkep kullanılmıştır. Ia sayfasında eserin koleksiyon bilgisi, ayrıca Hindi rakamlarla 110 numarası ve 31 satır bilgisi, eserin ve müellifin kısa isimleri, içeriğine dair kısa bilgi ve değerlendirme notu bulunmaktadır. Ib sayfasında kitabın bab ve fasılları için fihrist başlığı atılmış ancak bir fasıl dışında fihrist yazılmamıştır. 1a sayfasında koleksiyon numarası (biri kırmızı kurşun diğeri belirgin mürekkep kalemle Hindi rakamlarla iki kayıt: 428) bulunmaktadır. Suyûtî’nin Arap dilinin yaygın şekilde başvurulan geç dönem klasik nahiv ve sarf kitapları üzerine problem merkezli incelemelerini içeren çalışmasıdır.
Örnek Metin (1b) بسم الله... قال الشيخ العالم العلامة جلال الدين عبد الرحمن نجل الشيخ الإمام العالم العلامة كمال الدين أبي بكر السيوطي الشافعي ...حمدًا لله على نعمه الكافية ومننه الشافية والصلاة والسلام علي سيدنا محمد خلاصة بني عدنان وعلى آله وصحبه والتابعين لهم بإحسان... وهذه نكت حرّرتها على كتب في علم العربية عمّ النفع بها وكثر تداولها وهي الخلاصة لابن مالك المشهورة بالألفية والكافية لابن حاجب والشافية له وشذور الذهب لابن هشام ونزهة الطرف في علم الصرف له أذكر ما يرد على العبارة مع جوابه إن كان وأنبه على ما اختلف في كلام مصنفيها في سائر كتبهم المختصرة... الكلام وما يتألف منه هكذا ترجم في الألفية وفيه حذف مبتدأ... (145a) وكلما قررناه صحيح لا يسبتعد إرادته والأول لا شك في تعيينه ولما نتهى ما أراد الناظم من إيراد المسائل العلمية ختم كتابه بحمد الله والصلاة على رسول الله... وأنا أختم كتابي هذا بمثل ذلك وأقول إن شروعي فيه كان في سنة سبع وستين وثمانية مئة فكتبت منه كراسة واحدة إلى أثناء المعرب والمبني ثم فتر العزم عنه إلى سنة ست وسبعين فكتبت من ...فلما كان في رمضان سنة خمس وتسعين شرح الله صدري لإكماله فأخذت في ذلك وانتهى فراغه يوم الخميس تاسع شوال من السنة المذكورة قلت ألا أيها النحوي هذا مؤلّف / يعينك مهما تقري الناس أو تملي// ثلاثين عاما ظلت أرقب جمعه / وأجمع فيه ما تفرق في النقل// ......................... / وسارت بها الركبان في الوعر والسهل// يقيد إطلاقا ويوضح مبهما / ويفتح إغلاقا لمن كان في قفل// وكم فيه من نقل غريب وجوده / يعز على من رام إلا على مثلي// فدونك تأليفا مفيدا محررا / من الناس لم يسمح به أحد قبلي// ولله كل الحمد ثم صلاته / وتسليمه الوالي على خاتم الرسل// تم هذا الكتاب المبارك بحمد الله وعونه وحسن توفيقه والحمد لله وحده تم هذا الكتاب.
Tasnif numarası/Konu 492.7 / Arap dili
Koleksiyon no. 00424
Yaprak, satır, sütun sayısı I+143 yk., 31 st. ;
Yazım şekli (Mensur/Manzum) Mensur.
Alfabe ve yazı türü Arap harfli-Nesih
Kaynak/Referans Semîr ed-Derûbî, “es-Suyûtî ve Risâletuhû “Fihristu Muellefâtî”, Mecme‘u’l-Luğa’l-Arabiyyeti’l-Urdunî, LXIV, 2003.Suyûtî, “en-Nüket ale’l-Elfiyye ve’l-Kâfiye ve’ş-Şâfiye ve’ş-Şüzûr ve’n-Nüzhe”, thk. Fâhir Cebr Matar, Dâru’l-Kütübi’l-İlmiyye.
Temellük ve Vakıf kayıtları Temellük kaydı, Ebu Bekir Rüstem b. Ahmed b. Mahmud eş-Şirvânî, 1aVakıf kaydı, Sadrâzam Çorlulu Ali Paşa, 1a
Mühürler Vakıf mührü, Sadrâzam Çorlulu Ali Paşa, “Hâzâ mimmâ Vakafehu’l-Vezîru’l-A‘zam Ali Paşa b. el-Hâcc Muhammed Ağa Afallâhu anhumâ”, 1120, 1a...143aVakıf mührü, “Dersa'âdet Birinci Dâire-i Vakfiyye“, Ia
Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı
Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı yönlendiriliyorsunuz...

Lütfen bekleyiniz.