el-Câmi‘u’s-Sahîh. | Kütüphane.osmanlica.com
Aramaya Dön

el-Câmi‘u’s-Sahîh.
(الجامع الصحيح.)

İsim el-Câmi‘u’s-Sahîh.
İsim Orijinal الجامع الصحيح.
Yazar Müslim
Yazar Orijinal المسلم، أبو الحسين مسلم بن حجاج بن مسلم النيسابوري القشيري
Konu Câmi‘ / Konu esaslı hadis metinleri (Ale’l-ebvâb) / Hadis ilmi / İslam dini ve İslam ilimleri.
Tür Kitap
Dil Arapça
Dijital Evet
Yazma Evet
Fiziksel Boyutlar 255x180-180x105 mm.
Kütüphane: Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı
Demirbaş Numarası 262473
Kayıt Numarası 262473
Lokasyon Süleymaniye Kütüphanesi/Hafız Ahmed Paşa
Notlar Eserin çeşitli baskıları mevcut olup üzerine şerh, hâşiye, ihtisar ve istihrac türünden birçok çalışma yapılmıştır. En önemli şerhlerinden biri Nevevî’nin (ö. 676/1277) el-Minhâc fî Şerhi Sahîhi Müslim b. el-Haccâc isimli eseridir. Eser, ilki Mehmet Sofuoğlu, ikincisi Ahmed Davudoğlu’na ait olmak üzere 2 kez Türkçe’ye tercüme edilmiştir.Nüsha eserin “Kitâbü’s-Salât” bölümünün “el-Emr bi’l-İʻtidâl fi’s-Sücûd” babından “Kitâbü’z-Zekât” bölümünün sonuna kadardır. Koleksiyonda 00007 demirbaş numaralı “Kitâbü’s-Savm” ile başlayan nüshanın bu nüshadan sonra gelmesi gerekmektedir. Nitekim bu nüshanın sonunda eserin ikinci cildi olduğu ve onu “Kitâbü’s-Savm” bölümünün takip edeceği belirtilmiştir. Ia sayfasında müellifin adı ve eserin toplam 4 cilt olduğu yazmaktadır. 1a sayfasında da nüshanın bulunduğu koleksiyonun adı ve demirbaş numarası kayıtlıdır. Sayfa kenarlarında tashihler, raviler ve hadislerde geçen kelimelerle ilgili açıklamalar yer almaktadır. 7b sayfasının sonunun asıl nüshaya (istinsah edilen nüsha) göre birinci cüzün sonu olduğu kaydedilmiştir. Bab başlıkları normal yazı boyutundan daha büyük yazılarak belirtilmiştir. Nüshadaki vakıf kaydı kendisine ait olan Hâfız Ahmed Paşa’nın kardeşinin Mehmed Ağa olması muhtemeldir. Buna işaret eden bazı ipuçlarına ulaşılmıştır. Ahmed Paşa, medresenin de içinde bulunduğu külliyede yer alan türbeye kendisiyle birlikte yalnızca kardeşi Mehmed Ağa’nın defnedilmesini, bunun dışında kimsenin defnedilemeyeceğini vasiyet etmiştir. Yine Hâfız Ahmed Paşa’ya ait vakfın giderleri için tutulan kayıtlarda vakıf görevlilerinin yanı sıra Hâfız Ahmed Paşa’nın kardeşi Mehmed Ağa ve onun eşlerine de vakıftan ödenek ayrıldığı kayıtlıdır. Bu gibi hususlar eseri vakfeden Hâfız Ahmed Paşa’nın kardeşinin Mehmed Ağa olduğuna işaret etse de kesin bir bilgiye ulaşılmadığından vakıf kaydı bilgisi verilirken yalnızca nüshada bulunan kayıttaki “Birâder-i Hâfız Ahmed Paşa” ifadesi dikkate alınmıştır.Nüshada kurt yenikleri vardır. Daha çok Sahîhu Müslim olarak bilinen fakat asıl adı el-Câmi‘u’s-Sahîh olan eser, Müslim’in 15 yıllık çalışması sonucunda 250 senesinde tamamlanmıştır. Müslim’in sema yoluyla rivayet edilen 300.000 hadisten seçerek oluşturduğunu söylediği eser, 54 kitab, 1329 babtan müteşekkildir. Kitab başlıkları müellife ait olmakla birlikte bab başlıkları sonra gelen ulema tarafından belirlenmiştir. Müslim’in rivayetlerin tüm senedlerine yer vermesi ve bazı bablarda aynı hadisleri tekrar etmesinin de etkisiyle eserde bulunan hadis sayısı için farklı rakamlar verilmiştir. Hadislerin konulara göre tasnif edildiği ve câmi türü eserlerde bulunması gereken konulara dair tekrarlarıyla birlikte 12.000 (farklı sayımlara göre 7275 veya 7582), tekrarsız 4000 (veya 3033) hadisi içeren eserde müellif bizzat hocasından duyduğu rivayetleri “haddesenâ”, hocaya okunanları da “ahberanâ” ifadeleriyle nakletmiştir. Kütüb-i Sitte içinde yer alan Müslim’in el-Câmi‘u’s-Sahîh’i, Buhârî’nin el-Câmi‘u’s-Sahîh’i ile birlikte Sahîhayn şeklinde anılmakta ve İslâm dünyasında Kur’ân-ı Kerim’den sonra en güvenilir iki kaynaktan biri olarak kabul edilmektedir.
Örnek Metin (1b)بسم الله... باب الأمر بالإعتدال في السجود حدثنا أبو بكر بن أبي شيبة ثنا وكيع عن شعبة عن قتادة عن أنس قال قال رسول الله صلى الله عليه و سلم اعتدلوا في السجود و لا يبسط أحدكم ذراعيه انبساط الكلب... (228b)عن جرير بن عبد الله قال قال رسول الله صلى الله عليه و سلم إذا أتاكم المصدق فليصدر و هو عنكم راض آخر الجزء الثاني من كتاب صحيح الإمام أبي الحسين مسلم بن الحجاج القشيري النسابوري رضي الله عنه ... يتلوه في الذي يليه كتاب الصوم و صلى الله على سيدنا محمد...
Eserin diğer adları el-Müsnedü’s-SahîhSahîh-i Müslim, المسند الصحيحصحيح مسلم
Tasnif numarası/Konu 297.312 2 / el-Câmi‘u’s-Sahîh (Müslim)
Koleksiyon no. 00008
Yaprak, satır, sütun sayısı I+228+I yk., 17 st. ;
Cilt numarası 2/4.
Cilt özellikleri Kahverengi renkli, meşin ve miklebli cilt.
Yazım şekli (Mensur/Manzum) Mensur.
Alfabe ve yazı türü Arap harfli-Nesih.
Telif tarihi 250.
Kaynak/Referans Kâtib Çelebi, Keşfü’z-Zunûn, I, 555, 558; Zirikli, el-Aʻlâm, VII, 221; DİA, VII, 124-126; XXXII, 93; Meral Bayrak (Ferlibaş), Meryem Kaçan Erdoğan, “Hadım Hafız Ahmed Paşa’nın İstanbul ve Diğer Yerlerdeki Hayratı,” Türk Kültürü İncelemeleri Dergisi 37 (2017): 7, 14, 36, 39, 69
Temellük ve Vakıf kayıtları Vakıf kaydı, Hâfız Ahmed Paşa’nın kardeşi, Hâfız Ahmed Paşa Medresesi, 2a, 122b, 218b, 227b
Diğer kayıtlar Süleyman b. Ahmed b. Süleyman ez-Zevâvi el-Mukrî eş-Şâfi‘î’nin nüshayı Kadı Zekiyyüddin Müsellem b. Nûreddin el-Esyûtî eş-Şâfi‘î’ ye kıraat ettiğine dair kayıt, 2a, 8a, 22a, 40a, 57a, 67a, 73a, 81a, 98a, 111a, 121a, 139a, 151a, 167a, 180a, 189aCelâleddin Muhammed b. Muhammed b. Muhammed ed-Delcî (?) el-Osmânî eş-Şâfiʻî’nin nüshayı babası Şemseddin Muhammed ed-Delcî (?) el-Osmânî eş-Şâfiʻî’ye kıraat ettiğine ve Şeyh Süleyman el-Mâlikî el-Esyûtî es-Sutûhî’nin çocuklarından Ahmed, iki erkek kardeşi Alemüddin ve Abdulberr, kız kardeşi ve annesinin de bu mecliste bulunduğuna dair kayıt, 3a, 6b, 10b, 14b, 21a, 23a, 27a, 30a, 37b, 40b, 46a, 56b, 61a, 68b, 76b, 78b, 84b, 87b, 89b, 91a, 96b, 99a, 112b, 117b, 122b, 126b, 128a, 134a, 146b, 152b, 157b, 162b, 167a, 168a, 173b, 176b, 180a, 185b, 186b, 190a, 193a, 195b, 199bMuhammed b. Muhammed el-Bisâtî eş-Şâfiʻî’nin nüshayı Osman b. Muhammed ed-Dîmî’ye kıraat ettiğine dair kayıt, 46a, 64b, 93a, 119b, 147a, 173bNûreddin Ali b. İbrâhim ez-Zebîdî’nin nüshayı İbrâhim’e (…) kıraat ettiğine ve ona nüshanın rivâyetine icâzet verdiğine dair kayıt, 71a, 88aNüshayı İbn Ebu’l-Ferec Celâleddin b. Ahmed el-Kamsî (?) eş-Şâfi‘î, Şeyh Şihâbüddin Ahmed b. Dâvud el-Beycûrî ve el-Veled Nûreddin Ali b. Ömer el-Mâlikî’nin el-Münzilâvî’den dinlediğine dair kayıt, 134ael-Veled Ebû Bekir el-Kâsî’in nüshayı Ahmed el-Butlânî’ye kıraat ettiğine dair kayıt, 142b, 170bAhmed b. Ali’nin nüshayı İbn Ebu’l-Ferec Celâleddin b. Ahmed el-Kamsî (?) eş-Şâfiʻî’ye kıraat ettiği ve Abdurrahman el-Kamsî (?)’nin de tashih ettiğine dair kayıt, 147aSelâhaddin’nin nüshayı Muhammed’e kıraat ettiğine dair kayıt, 162b
Mühürler Vakıf mührü, Sadrazam Hâfız Ahmed Paşa, “Vakafe’l-Vezîr Hâfız Ahmed Paşa ale’l-Medreseti’ş-Şerîfeti’l-Vâkı‘a bi-Kurbin mine’l-Mevzi‘i’l-Ma‘rûf bi-Küçük Karaman bi-Medîneti Kostantıniyye’l-Mahmiyye”, 1014, İstanbul, 4a, 96a, 226a
Kaynağa git Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı
Aramaya Dön
Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı
Kaynağa git

el-Câmi‘u’s-Sahîh.

(الجامع الصحيح.)
Yazar Müslim
Yazar Orijinal المسلم، أبو الحسين مسلم بن حجاج بن مسلم النيسابوري القشيري
Konu Câmi‘ / Konu esaslı hadis metinleri (Ale’l-ebvâb) / Hadis ilmi / İslam dini ve İslam ilimleri.
Tür Kitap
Dil Arapça
Dijital Evet
Yazma Evet
Fiziksel Boyutlar 255x180-180x105 mm.
Kütüphane Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı
Demirbaş Numarası 262473
Kayıt Numarası 262473
Lokasyon Süleymaniye Kütüphanesi/Hafız Ahmed Paşa
Notlar Eserin çeşitli baskıları mevcut olup üzerine şerh, hâşiye, ihtisar ve istihrac türünden birçok çalışma yapılmıştır. En önemli şerhlerinden biri Nevevî’nin (ö. 676/1277) el-Minhâc fî Şerhi Sahîhi Müslim b. el-Haccâc isimli eseridir. Eser, ilki Mehmet Sofuoğlu, ikincisi Ahmed Davudoğlu’na ait olmak üzere 2 kez Türkçe’ye tercüme edilmiştir.Nüsha eserin “Kitâbü’s-Salât” bölümünün “el-Emr bi’l-İʻtidâl fi’s-Sücûd” babından “Kitâbü’z-Zekât” bölümünün sonuna kadardır. Koleksiyonda 00007 demirbaş numaralı “Kitâbü’s-Savm” ile başlayan nüshanın bu nüshadan sonra gelmesi gerekmektedir. Nitekim bu nüshanın sonunda eserin ikinci cildi olduğu ve onu “Kitâbü’s-Savm” bölümünün takip edeceği belirtilmiştir. Ia sayfasında müellifin adı ve eserin toplam 4 cilt olduğu yazmaktadır. 1a sayfasında da nüshanın bulunduğu koleksiyonun adı ve demirbaş numarası kayıtlıdır. Sayfa kenarlarında tashihler, raviler ve hadislerde geçen kelimelerle ilgili açıklamalar yer almaktadır. 7b sayfasının sonunun asıl nüshaya (istinsah edilen nüsha) göre birinci cüzün sonu olduğu kaydedilmiştir. Bab başlıkları normal yazı boyutundan daha büyük yazılarak belirtilmiştir. Nüshadaki vakıf kaydı kendisine ait olan Hâfız Ahmed Paşa’nın kardeşinin Mehmed Ağa olması muhtemeldir. Buna işaret eden bazı ipuçlarına ulaşılmıştır. Ahmed Paşa, medresenin de içinde bulunduğu külliyede yer alan türbeye kendisiyle birlikte yalnızca kardeşi Mehmed Ağa’nın defnedilmesini, bunun dışında kimsenin defnedilemeyeceğini vasiyet etmiştir. Yine Hâfız Ahmed Paşa’ya ait vakfın giderleri için tutulan kayıtlarda vakıf görevlilerinin yanı sıra Hâfız Ahmed Paşa’nın kardeşi Mehmed Ağa ve onun eşlerine de vakıftan ödenek ayrıldığı kayıtlıdır. Bu gibi hususlar eseri vakfeden Hâfız Ahmed Paşa’nın kardeşinin Mehmed Ağa olduğuna işaret etse de kesin bir bilgiye ulaşılmadığından vakıf kaydı bilgisi verilirken yalnızca nüshada bulunan kayıttaki “Birâder-i Hâfız Ahmed Paşa” ifadesi dikkate alınmıştır.Nüshada kurt yenikleri vardır. Daha çok Sahîhu Müslim olarak bilinen fakat asıl adı el-Câmi‘u’s-Sahîh olan eser, Müslim’in 15 yıllık çalışması sonucunda 250 senesinde tamamlanmıştır. Müslim’in sema yoluyla rivayet edilen 300.000 hadisten seçerek oluşturduğunu söylediği eser, 54 kitab, 1329 babtan müteşekkildir. Kitab başlıkları müellife ait olmakla birlikte bab başlıkları sonra gelen ulema tarafından belirlenmiştir. Müslim’in rivayetlerin tüm senedlerine yer vermesi ve bazı bablarda aynı hadisleri tekrar etmesinin de etkisiyle eserde bulunan hadis sayısı için farklı rakamlar verilmiştir. Hadislerin konulara göre tasnif edildiği ve câmi türü eserlerde bulunması gereken konulara dair tekrarlarıyla birlikte 12.000 (farklı sayımlara göre 7275 veya 7582), tekrarsız 4000 (veya 3033) hadisi içeren eserde müellif bizzat hocasından duyduğu rivayetleri “haddesenâ”, hocaya okunanları da “ahberanâ” ifadeleriyle nakletmiştir. Kütüb-i Sitte içinde yer alan Müslim’in el-Câmi‘u’s-Sahîh’i, Buhârî’nin el-Câmi‘u’s-Sahîh’i ile birlikte Sahîhayn şeklinde anılmakta ve İslâm dünyasında Kur’ân-ı Kerim’den sonra en güvenilir iki kaynaktan biri olarak kabul edilmektedir.
Örnek Metin (1b)بسم الله... باب الأمر بالإعتدال في السجود حدثنا أبو بكر بن أبي شيبة ثنا وكيع عن شعبة عن قتادة عن أنس قال قال رسول الله صلى الله عليه و سلم اعتدلوا في السجود و لا يبسط أحدكم ذراعيه انبساط الكلب... (228b)عن جرير بن عبد الله قال قال رسول الله صلى الله عليه و سلم إذا أتاكم المصدق فليصدر و هو عنكم راض آخر الجزء الثاني من كتاب صحيح الإمام أبي الحسين مسلم بن الحجاج القشيري النسابوري رضي الله عنه ... يتلوه في الذي يليه كتاب الصوم و صلى الله على سيدنا محمد...
Eserin diğer adları el-Müsnedü’s-SahîhSahîh-i Müslim, المسند الصحيحصحيح مسلم
Tasnif numarası/Konu 297.312 2 / el-Câmi‘u’s-Sahîh (Müslim)
Koleksiyon no. 00008
Yaprak, satır, sütun sayısı I+228+I yk., 17 st. ;
Cilt numarası 2/4.
Cilt özellikleri Kahverengi renkli, meşin ve miklebli cilt.
Yazım şekli (Mensur/Manzum) Mensur.
Alfabe ve yazı türü Arap harfli-Nesih.
Telif tarihi 250.
Kaynak/Referans Kâtib Çelebi, Keşfü’z-Zunûn, I, 555, 558; Zirikli, el-Aʻlâm, VII, 221; DİA, VII, 124-126; XXXII, 93; Meral Bayrak (Ferlibaş), Meryem Kaçan Erdoğan, “Hadım Hafız Ahmed Paşa’nın İstanbul ve Diğer Yerlerdeki Hayratı,” Türk Kültürü İncelemeleri Dergisi 37 (2017): 7, 14, 36, 39, 69
Temellük ve Vakıf kayıtları Vakıf kaydı, Hâfız Ahmed Paşa’nın kardeşi, Hâfız Ahmed Paşa Medresesi, 2a, 122b, 218b, 227b
Diğer kayıtlar Süleyman b. Ahmed b. Süleyman ez-Zevâvi el-Mukrî eş-Şâfi‘î’nin nüshayı Kadı Zekiyyüddin Müsellem b. Nûreddin el-Esyûtî eş-Şâfi‘î’ ye kıraat ettiğine dair kayıt, 2a, 8a, 22a, 40a, 57a, 67a, 73a, 81a, 98a, 111a, 121a, 139a, 151a, 167a, 180a, 189aCelâleddin Muhammed b. Muhammed b. Muhammed ed-Delcî (?) el-Osmânî eş-Şâfiʻî’nin nüshayı babası Şemseddin Muhammed ed-Delcî (?) el-Osmânî eş-Şâfiʻî’ye kıraat ettiğine ve Şeyh Süleyman el-Mâlikî el-Esyûtî es-Sutûhî’nin çocuklarından Ahmed, iki erkek kardeşi Alemüddin ve Abdulberr, kız kardeşi ve annesinin de bu mecliste bulunduğuna dair kayıt, 3a, 6b, 10b, 14b, 21a, 23a, 27a, 30a, 37b, 40b, 46a, 56b, 61a, 68b, 76b, 78b, 84b, 87b, 89b, 91a, 96b, 99a, 112b, 117b, 122b, 126b, 128a, 134a, 146b, 152b, 157b, 162b, 167a, 168a, 173b, 176b, 180a, 185b, 186b, 190a, 193a, 195b, 199bMuhammed b. Muhammed el-Bisâtî eş-Şâfiʻî’nin nüshayı Osman b. Muhammed ed-Dîmî’ye kıraat ettiğine dair kayıt, 46a, 64b, 93a, 119b, 147a, 173bNûreddin Ali b. İbrâhim ez-Zebîdî’nin nüshayı İbrâhim’e (…) kıraat ettiğine ve ona nüshanın rivâyetine icâzet verdiğine dair kayıt, 71a, 88aNüshayı İbn Ebu’l-Ferec Celâleddin b. Ahmed el-Kamsî (?) eş-Şâfi‘î, Şeyh Şihâbüddin Ahmed b. Dâvud el-Beycûrî ve el-Veled Nûreddin Ali b. Ömer el-Mâlikî’nin el-Münzilâvî’den dinlediğine dair kayıt, 134ael-Veled Ebû Bekir el-Kâsî’in nüshayı Ahmed el-Butlânî’ye kıraat ettiğine dair kayıt, 142b, 170bAhmed b. Ali’nin nüshayı İbn Ebu’l-Ferec Celâleddin b. Ahmed el-Kamsî (?) eş-Şâfiʻî’ye kıraat ettiği ve Abdurrahman el-Kamsî (?)’nin de tashih ettiğine dair kayıt, 147aSelâhaddin’nin nüshayı Muhammed’e kıraat ettiğine dair kayıt, 162b
Mühürler Vakıf mührü, Sadrazam Hâfız Ahmed Paşa, “Vakafe’l-Vezîr Hâfız Ahmed Paşa ale’l-Medreseti’ş-Şerîfeti’l-Vâkı‘a bi-Kurbin mine’l-Mevzi‘i’l-Ma‘rûf bi-Küçük Karaman bi-Medîneti Kostantıniyye’l-Mahmiyye”, 1014, İstanbul, 4a, 96a, 226a
Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı
Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı yönlendiriliyorsunuz...

Lütfen bekleyiniz.