Risâle fî Tevcîhi’t-Teşbîhi’l-Vârid fi’s-Salâti’l-İbrâhimiyye.
(رسالة في توجيه التشبيه الوارد في الصلاة الإبراهيمية.)

Name: Risâle fî Tevcîhi’t-Teşbîhi’l-Vârid fi’s-Salâti’l-İbrâhimiyye.
Author: Celâleddin ed-Devvânî

İsim	Risâle fî Tevcîhi’t-Teşbîhi’l-Vârid fi’s-Salâti’l-İbrâhimiyye.
İsim Orijinal	رسالة في توجيه التشبيه الوارد في الصلاة الإبراهيمية.
Yazar	Celâleddin ed-Devvânî
Yazar Orijinal	جلال الدين الدواني، أبو عبد الله محمد بن أسعد بن محمد الدواني الصديقي
Konu	Akâid ve Kelâm / İslam dini ve İslam ilimleri.
Tür	Kitap
Dil	Arapça
Dijital	Evet
Yazma	Evet
Fiziksel Boyutlar	200x138-157x100 mm.
Kütüphane:	Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı
Demirbaş Numarası	332640
Kayıt Numarası	332640
Lokasyon	Süleymaniye Kütüphanesi/Şehid Ali Paşa
Notlar	Eserin müellif nispetiyle ilgili bir ihtilaf söz konusudur. Portal’de birçok nüsha Celâleddin ed-Devvânî’ye nispet edilmiş, yine Kemalpaşazâde’ye de ondan daha az sayıda fakat epeyce nüsha nispet edilmiştir. Bazı nüshalarda ise müellifin belli olmadığına işaret edilmiştir. Kataloglamada, eserin şüpheli durumunu ihtiva etmekle birlikte Devvânî’ye nispet edilmesi tercih edilmiştir. Buna dair detaylı bir izah için Karaçelebizade Koleksiyonu 00356-007 nüshası genel notlarına bakılabilir. Elimizdeki nüsha Kemalpaşazâde’ye nispet edilenler arasında yer almakta olup bu nispet metnin üzerindeki nota dayanmaktadır. Kemalpaşazâde’ye nispet edilen nüshalar arasında Pertev Paşa Koleksiyonu 00582-003 nüshasında olduğu gibi nispet metinde ya da nüshanın herhangi bir yerinde bulunmayıp kataloglamadadır. Atıf Efendi Koleksiyonu 02817-023 nüshasının fihristinde bu nispeti görmek mümkün iken Amcazade Hüseyin Koleksiyonu 00451-024 nüshasında hem fihrist hem metnin başında eser Devvânî’ye nispet edilmiş, kataloglamada ise veri değiştirilerek Kemalpaşazâde’ye nispet edilmiştir. Milli Kütüphane Yazmalar 06 Mil Yz A 4915/7 ve Nuruosmaniye Koleksiyonu 04909-025 nüshalarında ise, müellif nispeti için “li-vâhidin mine’l-fudalâ” ifadesiyle herhangi bir müellife nispet etmekten kaçınılmıştır. Nihayetinde Devvânî’ye nispet ettiğimiz esere dair diğer durumların göz önünde bulundurulmasının gereği açıktır.Eser adı kataloglarda birkaç şekilde kaydedilmiş olup “Risâle fî Vechi’t-Teşbîh fî Kavli Allahummesalli alâ Muhammed”, “Risâle fî Teşbîhi ke-mâ Salleyte” ve benzeri şekilde de görülmektedir.Metnin bitiminin ardından Hümâyûnnâme’den alınmış olan ve İmâm-ı Azâm’a nispet edilmiş olan Arapça beyitler yazılmıştır. 110b-112a’da Mebsût, Kâdıhân, Mecma‘u’l-Fetâvâ, İbnü’l-Hümmâm, Fusûlü’l-Ustrûşenî gibi atıflarla alış-veriş, boşanma, bencin hükmü gibi konulara dair alıntılar vardır. 112a’da yine Arapça beyitler ve Türkçe bir not yazılıdır. Müellifin, Seyyid Abdurrahman el-Hüseynî es-Sünnî isimli zatın yönlendirmesiyle salli-bârik dualarında Hz. Muhammed ve Hz. İbrahim’e salât etmenin insanlar arasında mukayese ve mevzu edilmesi üzerine, bu duadaki teşbih hakkında kaleme aldığı risaledir.
Örnek Metin	(110a)وله الحمد على نبيه الصلوة والسلام وعلى آله وصحبه الكرام سمعت السيد الأجل الأكمل... عبد الرحمن الحسين السني... قال كثر أقوال العلماء في توجيه التشبيه الذي يتضمنه قولنا اللهم صل على محمد وعلى آل محمد كما صليت على ابراهيم وعلى آل ابراهيم من حيث أن هذه العبارة يقتضي أن يكون الصلوة على النبي المصطفى عليه أفضل الصلوة... (110a)...قلت ليعلم كون الصلوة على النبي عليه السلام وآله أفضل من الصلوة على ابراهيم وآله أن هذا المعنى لا يعلم من هذه العبارة إلا من هذا الوجه كما لا يخفى على من له أدنى فطانة وإليه الموفق
Eser türü	Telif.
Tasnif numarası/Konu	297.44 / Hz. Muhammed’in nübüvvetinin sıhhati
Koleksiyon no.	02811-010
Yaprak, satır, sütun sayısı	110a+I yk., 26 st. ;
Cilt özellikleri	Tam meşin, şemseli, şirazeli.
Yazım şekli (Mensur/Manzum)	Mensur.
Alfabe ve yazı türü	Arap harfli-Ta'lîk.
Kaynak/Referans	Bağdatlı İsmâil Paşa, Hediyyetü’l-Ârifîn, II, 224; Kâtib Çelebi, Keşfü’z-Zunûn, I, 853.
Temellük ve Vakıf kayıtları	Temellük kaydı, Osman, 1a.Vakıf işlerinin düzenlenmesiyle görevli memur Debbâğzâde İbrâhim tarafından tutulan kayda göre, nüshanın Erzincanlı Müderris Seyyid Ömer Efendi tarafından vakfedildiğine dair vakıf kaydı, 1a.
Mühürler	Şahıs mührü, Debbâğzâde İbrâhim, “Selâmun alâ İbrâhim”, 1174, 1a.Mühür, silinmiş, 59a.
İstinsah kaydı (Arap harfli)	(110a)تمت الرسالة بعون الله تعالى

Kaynağa git Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı

Aramaya Dön

Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı

Kaynağa git

Risâle fî Tevcîhi’t-Teşbîhi’l-Vârid fi’s-Salâti’l-İbrâhimiyye.

(رسالة في توجيه التشبيه الوارد في الصلاة الإبراهيمية.)

Yazar Celâleddin ed-Devvânî

Yazar Orijinal جلال الدين الدواني، أبو عبد الله محمد بن أسعد بن محمد الدواني الصديقي

Konu Akâid ve Kelâm / İslam dini ve İslam ilimleri.

Tür Kitap

Dil Arapça

Dijital Evet

Yazma Evet

Fiziksel Boyutlar 200x138-157x100 mm.

Kütüphane Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı

Demirbaş Numarası 332640

Kayıt Numarası 332640

Lokasyon Süleymaniye Kütüphanesi/Şehid Ali Paşa

Notlar Eserin müellif nispetiyle ilgili bir ihtilaf söz konusudur. Portal’de birçok nüsha Celâleddin ed-Devvânî’ye nispet edilmiş, yine Kemalpaşazâde’ye de ondan daha az sayıda fakat epeyce nüsha nispet edilmiştir. Bazı nüshalarda ise müellifin belli olmadığına işaret edilmiştir. Kataloglamada, eserin şüpheli durumunu ihtiva etmekle birlikte Devvânî’ye nispet edilmesi tercih edilmiştir. Buna dair detaylı bir izah için Karaçelebizade Koleksiyonu 00356-007 nüshası genel notlarına bakılabilir. Elimizdeki nüsha Kemalpaşazâde’ye nispet edilenler arasında yer almakta olup bu nispet metnin üzerindeki nota dayanmaktadır. Kemalpaşazâde’ye nispet edilen nüshalar arasında Pertev Paşa Koleksiyonu 00582-003 nüshasında olduğu gibi nispet metinde ya da nüshanın herhangi bir yerinde bulunmayıp kataloglamadadır. Atıf Efendi Koleksiyonu 02817-023 nüshasının fihristinde bu nispeti görmek mümkün iken Amcazade Hüseyin Koleksiyonu 00451-024 nüshasında hem fihrist hem metnin başında eser Devvânî’ye nispet edilmiş, kataloglamada ise veri değiştirilerek Kemalpaşazâde’ye nispet edilmiştir. Milli Kütüphane Yazmalar 06 Mil Yz A 4915/7 ve Nuruosmaniye Koleksiyonu 04909-025 nüshalarında ise, müellif nispeti için “li-vâhidin mine’l-fudalâ” ifadesiyle herhangi bir müellife nispet etmekten kaçınılmıştır. Nihayetinde Devvânî’ye nispet ettiğimiz esere dair diğer durumların göz önünde bulundurulmasının gereği açıktır.Eser adı kataloglarda birkaç şekilde kaydedilmiş olup “Risâle fî Vechi’t-Teşbîh fî Kavli Allahummesalli alâ Muhammed”, “Risâle fî Teşbîhi ke-mâ Salleyte” ve benzeri şekilde de görülmektedir.Metnin bitiminin ardından Hümâyûnnâme’den alınmış olan ve İmâm-ı Azâm’a nispet edilmiş olan Arapça beyitler yazılmıştır. 110b-112a’da Mebsût, Kâdıhân, Mecma‘u’l-Fetâvâ, İbnü’l-Hümmâm, Fusûlü’l-Ustrûşenî gibi atıflarla alış-veriş, boşanma, bencin hükmü gibi konulara dair alıntılar vardır. 112a’da yine Arapça beyitler ve Türkçe bir not yazılıdır. Müellifin, Seyyid Abdurrahman el-Hüseynî es-Sünnî isimli zatın yönlendirmesiyle salli-bârik dualarında Hz. Muhammed ve Hz. İbrahim’e salât etmenin insanlar arasında mukayese ve mevzu edilmesi üzerine, bu duadaki teşbih hakkında kaleme aldığı risaledir.

Örnek Metin (110a)وله الحمد على نبيه الصلوة والسلام وعلى آله وصحبه الكرام سمعت السيد الأجل الأكمل... عبد الرحمن الحسين السني... قال كثر أقوال العلماء في توجيه التشبيه الذي يتضمنه قولنا اللهم صل على محمد وعلى آل محمد كما صليت على ابراهيم وعلى آل ابراهيم من حيث أن هذه العبارة يقتضي أن يكون الصلوة على النبي المصطفى عليه أفضل الصلوة... (110a)...قلت ليعلم كون الصلوة على النبي عليه السلام وآله أفضل من الصلوة على ابراهيم وآله أن هذا المعنى لا يعلم من هذه العبارة إلا من هذا الوجه كما لا يخفى على من له أدنى فطانة وإليه الموفق

Eser türü Telif.

Tasnif numarası/Konu 297.44 / Hz. Muhammed’in nübüvvetinin sıhhati

Koleksiyon no. 02811-010

Yaprak, satır, sütun sayısı 110a+I yk., 26 st. ;

Cilt özellikleri Tam meşin, şemseli, şirazeli.

Yazım şekli (Mensur/Manzum) Mensur.

Alfabe ve yazı türü Arap harfli-Ta'lîk.

Kaynak/Referans Bağdatlı İsmâil Paşa, Hediyyetü’l-Ârifîn, II, 224; Kâtib Çelebi, Keşfü’z-Zunûn, I, 853.

Temellük ve Vakıf kayıtları Temellük kaydı, Osman, 1a.Vakıf işlerinin düzenlenmesiyle görevli memur Debbâğzâde İbrâhim tarafından tutulan kayda göre, nüshanın Erzincanlı Müderris Seyyid Ömer Efendi tarafından vakfedildiğine dair vakıf kaydı, 1a.

Mühürler Şahıs mührü, Debbâğzâde İbrâhim, “Selâmun alâ İbrâhim”, 1174, 1a.Mühür, silinmiş, 59a.

İstinsah kaydı (Arap harfli) (110a)تمت الرسالة بعون الله تعالى