Meşâri‘u’l-Eşvâk ilâ Mesâri‘i’l-Uşşâk ve Müsîru’l-Garâm ilâ Dâri’s-Selâm.
(مشارع الأشواق إلى مصارع العشاق ومثير الغرام إلى دار السلام.)

Name: Meşâri‘u’l-Eşvâk ilâ Mesâri‘i’l-Uşşâk ve Müsîru’l-Garâm ilâ Dâri’s-Selâm.
Author: İbnü’n-Nehhâs

İsim	Meşâri‘u’l-Eşvâk ilâ Mesâri‘i’l-Uşşâk ve Müsîru’l-Garâm ilâ Dâri’s-Selâm.
İsim Orijinal	مشارع الأشواق إلى مصارع العشاق ومثير الغرام إلى دار السلام.
Yazar	İbnü’n-Nehhâs
Yazar Orijinal	ابن النحاس، أبو زكريا محيي الدين أحمد بن إبراهيم بن محمد الدمشقي الدمياطي
Konu	İslam ahlâk ve âdâbı / İslam dini ve İslam ilimleri.
Tür	Kitap
Dil	Arapça
Dijital	Evet
Yazma	Evet
Fiziksel Boyutlar	260x180-193x133 mm.
Kütüphane:	Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı
Demirbaş Numarası	276001
Kayıt Numarası	276001
Lokasyon	Süleymaniye Kütüphanesi/Hekimoğlu Cami
Tarih	11 Şevval 935.
Notlar	1a sayfasında eser ve müellif ismi geçmektedir. Çeşitli baskıları yapılan eserin müellifi tarafından yapılmış muhtasarı vardır. Eser Mahmûd el-Âlim tarafından Fükâhetü’l-Ezvâk min Meşâriʻi’l-Eşvâk adıyla da ihtisâr edilmiştir. Eser şair Bâkî tarafından Fezâ’ilü’l-Cihâd adıyla Türkçe’ye tercüme edilmiştir.Metnin yırtılmış olan ilk yaprağının b yüzü boş bir yaprak üzerine yapıştırılmış olup kataloglama yapılırken bu tek bir yaprak olarak kabul edilmiştir. Numaralandırmaya 2. yapraktan itibaren başlandığı için nüshanın yaprak numaralandırması hatalıdır. Toplam yaprak sayısı nüsha yeniden sayılarak belirlenmiştir. Nüshanın katalog kaydı girilirken yaprak numarası belirtilmesi gereken yerlerde (kayıt, mühür vs.) herhangi bir karışıklığa sebep olmamak için nüsha üzerindeki rakamlar esas alınmıştır. 1b sayfasının yarısının boydan yırtık olması sebebiyle kataloglama kaydı girilirken baş cümlesi için eserin diğer nüshalarından yararlanılmıştır. Nüshada fasıl ve bâb başlıkları ile bazı ifadeler kırmızı mürekkeple yazılmış, cümleler kırmızı noktayla ayrıştırılmıştır. Boyut ve cilt özellikleri bilgisi Süleymaniye Kütüphanesi tespit fişinden alınmıştır.1a sayfasında nüshanın bulunduğu eski ve yeni koleksiyon ismi ve numarası bilgileri bulunmaktadır. Bazı sayfa kenarlarında metne dair düzeltmeler, açıklamalar ve sayfa sonlarında müşirler bulunmaktadır. Yine bazı sayfa kenarlarında o sayfada işlenen konu “matlab” ifadesi kullanılarak belirtilmiştir.Nüsha bazı yapraklarda yazıyı etkileyecek biçimde nem almıştır.152a sayfasında Ebu’l-Leys es-Semerkandî’nin tefsirinden bir rivâyet aktarılmıştır. 247b sayfasında birtakım bitkilerin faydasına dair bir not ve Cevher b. Abdullah el-Adenî’ye ait olduğu tespit edilen bir şiir bulunmaktadır. İbn Nehhâs’ın Müslümanları cihada teşvik etmek amacıyla mukaddimede isimlerini zikrettiği pek çok eserden istifade ederek telif ettiği, 33 bab ve bir hâtimeden oluşan eseridir.
Örnek Metin	(1b) بسم الله ... أحمدك اللهم رب وأسألك أعلى رتب الشهادة وأشهد أن لا إله إلا أنت وأستودعك هذه الشهادة وأستغفرك لما تعلمه مني... أما بعد فمن المعلوم أن الخلق كلهم ملك لله وعبيده وإن الله يفعل في ملكه وملكه ما يريد لا يسأل عما يفعل وهم يسألون...(3a) ولما رأيت الجهاد في هذا الزمان قد درست آثاره فلا ترى وطمست أنواره بين الوری واعتم ليله بعد إن كان مقمرا وأظلم نهاره بعد إن كان نيرا... وأهمل الناس الجهاد كأنهم ليسوا به مخاطبين فلا نجد إلا من طوی بساط نشاطه عنه أو اثاقل إلی نعيم الدنيا الزائل رغبة عنه... أحببت أن أوقظ الهمم الرقد وأنهض العزم المقعد وألين الأسرار الجامدة وأبين الأنوار الخامدة بمؤلف أجمعه في فضل أنواع الجهاد وألخص عليه ...(3b) فاستخرت الله تعالی... فألفت هذا الكتاب من الأصول المشهورة...(4a) وسميته مشارع الأشواق إلى مصارع العشاق ومثير الغرام إلى دار السلام ورتبته علی ثلاثة وثلاثين بابا وخاتمة الباب الأول في الأمر بجهاد الكفار وذكر وجوبه وما جاء من الوعيد الشديد لمن ترك الجهاد(4b) في سبيل الله أو مات ولم يغز... (247a) و صل اللهم أفضل صلاة وأكملها... على سيدنا محمد الذي أذهبت ظلم الشرك بإجتهاده...(247b) وأرهبت أمم الأفك بجهاده وجلاده وعلی آله الأعيان الأمجاد و صحبه الشجعان الأنجاد ما أوضمت بوارق البوارق في ظلمات القساطل وركضت سوابق الفيالق في صدمات الجحافل وسلم تسليما كثيرا دائما أبدا آخر كتاب مشارع الأشواق إلى مصارع العشاق
Eser türü	Telif.
Tasnif numarası/Konu	297.8 / İslam ahlâk ve âdâbı
Koleksiyon no.	00018
Yaprak, satır, sütun sayısı	III+246+II yk., 25 st. ;
Cilt özellikleri	Cilt ve miklebin sırtları, kenarları meşin, yüzü ebrûlu ve şirâzeli.
Yazım şekli (Mensur/Manzum)	Mensur.
Alfabe ve yazı türü	Arap harfli-Nesih.
Telif tarihi	Cemaziyelahir 812.
Kaynak/Referans	Kâtib Çelebi, Keşfü’z-Zunûn, II, 1686; Zirikli, el-A‘lâm, I, 87; DİA, XXI, 176-177
Temellük ve Vakıf kayıtları	Temellük kaydı, Seyyid Muhammed (…), 1aTemellük kaydı, Yahya (…), 247b
Mühürler	Şahıs mührü, “Şeyh İbrâhim Edhem”, 1a
İstinsah kaydı (Arap harfli)	(247b) و كان الفراغ من تنميقه يوم الأحد من حادي عشر شوال المبارك سنة خمس وثلاثين وتسعمائة على يد الفقير عبد القادر بن تاج الدين النتائي المالكي

Kaynağa git Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı

Aramaya Dön

Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı

Kaynağa git

Meşâri‘u’l-Eşvâk ilâ Mesâri‘i’l-Uşşâk ve Müsîru’l-Garâm ilâ Dâri’s-Selâm.

(مشارع الأشواق إلى مصارع العشاق ومثير الغرام إلى دار السلام.)

Yazar İbnü’n-Nehhâs

Yazar Orijinal ابن النحاس، أبو زكريا محيي الدين أحمد بن إبراهيم بن محمد الدمشقي الدمياطي

Konu İslam ahlâk ve âdâbı / İslam dini ve İslam ilimleri.

Tür Kitap

Dil Arapça

Dijital Evet

Yazma Evet

Fiziksel Boyutlar 260x180-193x133 mm.

Kütüphane Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı

Demirbaş Numarası 276001

Kayıt Numarası 276001

Lokasyon Süleymaniye Kütüphanesi/Hekimoğlu Cami

Tarih 11 Şevval 935.

Notlar 1a sayfasında eser ve müellif ismi geçmektedir. Çeşitli baskıları yapılan eserin müellifi tarafından yapılmış muhtasarı vardır. Eser Mahmûd el-Âlim tarafından Fükâhetü’l-Ezvâk min Meşâriʻi’l-Eşvâk adıyla da ihtisâr edilmiştir. Eser şair Bâkî tarafından Fezâ’ilü’l-Cihâd adıyla Türkçe’ye tercüme edilmiştir.Metnin yırtılmış olan ilk yaprağının b yüzü boş bir yaprak üzerine yapıştırılmış olup kataloglama yapılırken bu tek bir yaprak olarak kabul edilmiştir. Numaralandırmaya 2. yapraktan itibaren başlandığı için nüshanın yaprak numaralandırması hatalıdır. Toplam yaprak sayısı nüsha yeniden sayılarak belirlenmiştir. Nüshanın katalog kaydı girilirken yaprak numarası belirtilmesi gereken yerlerde (kayıt, mühür vs.) herhangi bir karışıklığa sebep olmamak için nüsha üzerindeki rakamlar esas alınmıştır. 1b sayfasının yarısının boydan yırtık olması sebebiyle kataloglama kaydı girilirken baş cümlesi için eserin diğer nüshalarından yararlanılmıştır. Nüshada fasıl ve bâb başlıkları ile bazı ifadeler kırmızı mürekkeple yazılmış, cümleler kırmızı noktayla ayrıştırılmıştır. Boyut ve cilt özellikleri bilgisi Süleymaniye Kütüphanesi tespit fişinden alınmıştır.1a sayfasında nüshanın bulunduğu eski ve yeni koleksiyon ismi ve numarası bilgileri bulunmaktadır. Bazı sayfa kenarlarında metne dair düzeltmeler, açıklamalar ve sayfa sonlarında müşirler bulunmaktadır. Yine bazı sayfa kenarlarında o sayfada işlenen konu “matlab” ifadesi kullanılarak belirtilmiştir.Nüsha bazı yapraklarda yazıyı etkileyecek biçimde nem almıştır.152a sayfasında Ebu’l-Leys es-Semerkandî’nin tefsirinden bir rivâyet aktarılmıştır. 247b sayfasında birtakım bitkilerin faydasına dair bir not ve Cevher b. Abdullah el-Adenî’ye ait olduğu tespit edilen bir şiir bulunmaktadır. İbn Nehhâs’ın Müslümanları cihada teşvik etmek amacıyla mukaddimede isimlerini zikrettiği pek çok eserden istifade ederek telif ettiği, 33 bab ve bir hâtimeden oluşan eseridir.

Örnek Metin (1b) بسم الله ... أحمدك اللهم رب وأسألك أعلى رتب الشهادة وأشهد أن لا إله إلا أنت وأستودعك هذه الشهادة وأستغفرك لما تعلمه مني... أما بعد فمن المعلوم أن الخلق كلهم ملك لله وعبيده وإن الله يفعل في ملكه وملكه ما يريد لا يسأل عما يفعل وهم يسألون...(3a) ولما رأيت الجهاد في هذا الزمان قد درست آثاره فلا ترى وطمست أنواره بين الوری واعتم ليله بعد إن كان مقمرا وأظلم نهاره بعد إن كان نيرا... وأهمل الناس الجهاد كأنهم ليسوا به مخاطبين فلا نجد إلا من طوی بساط نشاطه عنه أو اثاقل إلی نعيم الدنيا الزائل رغبة عنه... أحببت أن أوقظ الهمم الرقد وأنهض العزم المقعد وألين الأسرار الجامدة وأبين الأنوار الخامدة بمؤلف أجمعه في فضل أنواع الجهاد وألخص عليه ...(3b) فاستخرت الله تعالی... فألفت هذا الكتاب من الأصول المشهورة...(4a) وسميته مشارع الأشواق إلى مصارع العشاق ومثير الغرام إلى دار السلام ورتبته علی ثلاثة وثلاثين بابا وخاتمة الباب الأول في الأمر بجهاد الكفار وذكر وجوبه وما جاء من الوعيد الشديد لمن ترك الجهاد(4b) في سبيل الله أو مات ولم يغز... (247a) و صل اللهم أفضل صلاة وأكملها... على سيدنا محمد الذي أذهبت ظلم الشرك بإجتهاده...(247b) وأرهبت أمم الأفك بجهاده وجلاده وعلی آله الأعيان الأمجاد و صحبه الشجعان الأنجاد ما أوضمت بوارق البوارق في ظلمات القساطل وركضت سوابق الفيالق في صدمات الجحافل وسلم تسليما كثيرا دائما أبدا آخر كتاب مشارع الأشواق إلى مصارع العشاق

Eser türü Telif.

Tasnif numarası/Konu 297.8 / İslam ahlâk ve âdâbı

Koleksiyon no. 00018

Yaprak, satır, sütun sayısı III+246+II yk., 25 st. ;

Cilt özellikleri Cilt ve miklebin sırtları, kenarları meşin, yüzü ebrûlu ve şirâzeli.

Yazım şekli (Mensur/Manzum) Mensur.

Alfabe ve yazı türü Arap harfli-Nesih.

Telif tarihi Cemaziyelahir 812.

Kaynak/Referans Kâtib Çelebi, Keşfü’z-Zunûn, II, 1686; Zirikli, el-A‘lâm, I, 87; DİA, XXI, 176-177

Temellük ve Vakıf kayıtları Temellük kaydı, Seyyid Muhammed (…), 1aTemellük kaydı, Yahya (…), 247b

Mühürler Şahıs mührü, “Şeyh İbrâhim Edhem”, 1a

İstinsah kaydı (Arap harfli) (247b) و كان الفراغ من تنميقه يوم الأحد من حادي عشر شوال المبارك سنة خمس وثلاثين وتسعمائة على يد الفقير عبد القادر بن تاج الدين النتائي المالكي