Şerhu’l-Mufassal | Kütüphane.osmanlica.com

Şerhu’l-Mufassal
(شرح المفصل)

İsim Şerhu’l-Mufassal
İsim Orijinal شرح المفصل
Yazar İbn Ya‘îş
Yazar Orijinal ابن يعيش، أبو البقاء موفق الدين يعيش بن علي بن يعيش الحلبي الأسدي الموصلي
Konu Afro-Asyatik (Hami-Sami) diller / Diğer diller / Dil ve dilbilim
Tür Kitap
Dil Arapça
Dijital Evet
Yazma Evet
Fiziksel Boyutlar 260x175-220x140 mm.
Kütüphane: Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı
Demirbaş Numarası 547064
Kayıt Numarası 547064
Lokasyon Beyazıt Kütüphanesi/Veliyyüddin Efendi
Tarih 1-10 Rebîülâhir 823
Notlar Eser ismi, Ia, 1b ve ferağ kaydında (315a) Şerhu’l-Mufassal şeklinde kaydedilmiştir. Müellif ismi, Ia ve 1b sayfalarında İbn Ya‘îş şeklinde; ferağ kaydında (315a) Muvaffakuddin Ebu’l-Bekâ’ Ya‘îş b. Ali b. Ya‘îş en-Nahvî el-Halebî şeklinde kaydedilmiştir.İbn Ya‘îş mukaddimesinde telif sebebini ve şerhinde yaptığı faaliyeti anlatmıştır. Müellif, Mufassal’ın müşkil ve mücmel ifadelerini açıklayarak bu ilmi edinmek isteyene yolu kolaylaştırmak amacıyla şerhini telif ettiğini ifade etmiştir.Müellif şerhinde, Zemahşerî’in el-Mufassal adlı eserinin tertibini takip etmiştir. Ayrıca Arap şiiri, ayet, hadîs ve emsallerden birçok şevâhid getirmiştir.Müellif mukaddimesinde, şerhini yetmiş yaşındayken yazdığını ifade etmiştir.Eser ilk defa G. John tarafından 1882 yılında Leipzig’de neşredilmiştir. Ardından Ezher uleması tarafından on cilt halinde İdâretu’t-Tab‘ati’l-Minîre’de basılmıştır. Abdulhüseyin el-Mübârek 1988’de Âsım Behcet el-Baytâr 1990’da bu baskı için eserin fihristini yapmışlardır. Ardından 2011 yılında İmîl Bedî‘ Yakub eserin fihristini yapmış; eseri notlandırarak Beyrut, DKİ’de neşretmiştir.Nüsha eserin üçüncü ve son cildidir. I ve ve ferağ kaydında (315a) nüshanın eserin üçüncü cildi olduğu belirtilmiştir. Nüshada eserin “min Esnâfi’l-İsmi’l-Mebnî” kısmında eserin sonunda kadar olan kısmı bulunmaktadır.Nüshada sayfa kenarlarında metne dair çeşitli notlar ve düzeltmeler yer almaktadır.Ia’da nüshanın değişmeden önceki ve şimdiki demirbaş numarası, satır sayısı; 315b’de nüshanın yaprak ve satır sayısı kaydedilmiştir.Şerh edilen esas metnin başlıkları ile (قال ـ فصل) ifadeleri kırmızı mürekkeple yazılmıştır. Nüsha müşirlidir.Ib ve nüshanın sonundaki Ia-b sayfaları boştur.Sayfa kenarlarına matlablar çekilmiştir.1a’da Arap Edebiyatına dair bir alıntı yer almaktadır. Eser, Zemahşerî’nin isim, fiil, harf ve bunların ortak meselelerini kapsayan müşterekler olmak üzere dört ana bölüme ayırdığı, Arap olmayanların Arapça öğrenme ihtiyaçlarını karşılama arzusuyla telif ettiği; Arapça gramere dair el-Mufassal adlı eseri üzerine İbn Ya‘îş tarafından kaleme alınan ansiklopedik şerhtir.
Örnek Metin (1b)بسم الله...رب تمم بالخير قال صاحب الكتاب رحمه الله ومن أصناف الاسم المبني قوله على المبني البناء مخالف الإعراب ويضاده من حيث كان البناء لزوم آخر الكلمة ضربا واحدا من السكون أو الحركة لا لشيئ أحدث ذلك من العوامل فحركة آخره كحركة أوله في اللزوم والثبات بخلاف الإعراب...(2a)قال البناء على السكون هو القياس إلى آخره القياس في كل مبني أن يكون ساكنا وما حرك من ذلك فلعلة فإذا وجدت مبنيا ساكنا فليس لك أن تسأل عن سبب سكونه لأن ذلك مقتضى القياس فيه... (315a)قال أبو العباس محمد بن يزيد قال أبو عثمان المازني رأيت في كتاب سيبويه هذا البيت في باب الإدغام قال أبو عمرو وهو فرزدق قاله في رجلين أحدهما من قيس والآخر من غزة فسبق الغزي وكان اسمه خالدا ومنه قوله عداةة طفت علماء...الشاهد فيه قوله تعالى والمراد على الماء فحذفوا فاعرفه هذا آخر الجلد الثالث من شرح كتاب المفصل تأليف الشيخ الإمام العالم العلامة... موفق الدين أبو البقاء يعيش بن علي بن يعيش النحوي الحلبي
Eser türü Şerh
Tasnif numarası/Konu 492.7 / Arap dili
Koleksiyon no. V3010
Yaprak, satır, sütun sayısı I+315+I yk., 31 st.
Cilt numarası 3/3.
Cilt özellikleri Sırtı ve sertabı kahverengi deri, kapakları ebru kağıt kaplı, miklebli ve şirazeli cilt.
Yazım şekli (Mensur/Manzum) Mensur.
Alfabe ve yazı türü Arap harfli-Nesih
Kaynak/Referans Kâtib Çelebi, Keşfü’z-Zunûn, VII, 21; el-Habeşî, Câmi‘u’ş-Şurûh ve’l-Havâşî, III, 2077; DİA, XXX, 366-7; XX, 445-6; İbn Ya‘îş, Şerhu’l-Mufassal, (dipnotlandıran ve indeksleyen İmîl Bedî‘ Yakub), (Beyrut: DKİ, 2001), (Neşredenin girişi) 1/23-9.
Mühürler Vakıf mührü, Şeyhülislam Veliyyüddin Efendi, Veliyyüddin b. Mustafa b. Hüseyin el-İstanbulî, “Vakafe Şeyhu’l-İslâm Veliyyüddin Efendi ibnü’l-Merhûm el-Hâcc Mustafa Ağa ibnü’l-Merhûm el-Hâcc Hüseyin Ağa” 1175, 1b…315b
İstinsah kaydı (Arap harfli) (315a)تمت بعون الله وحسن التوفيق على يد عبد الضعيف...المزيد بن حصبک بن حمزة...وقد وقع الفراغ من تحريره سنة ثلاثة وعشرين وثمان ماية في عشر الأول من ربيع الآخر
Kaynağa git Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı
Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı
Kaynağa git

Şerhu’l-Mufassal

(شرح المفصل)
Yazar İbn Ya‘îş
Yazar Orijinal ابن يعيش، أبو البقاء موفق الدين يعيش بن علي بن يعيش الحلبي الأسدي الموصلي
Konu Afro-Asyatik (Hami-Sami) diller / Diğer diller / Dil ve dilbilim
Tür Kitap
Dil Arapça
Dijital Evet
Yazma Evet
Fiziksel Boyutlar 260x175-220x140 mm.
Kütüphane Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı
Demirbaş Numarası 547064
Kayıt Numarası 547064
Lokasyon Beyazıt Kütüphanesi/Veliyyüddin Efendi
Tarih 1-10 Rebîülâhir 823
Notlar Eser ismi, Ia, 1b ve ferağ kaydında (315a) Şerhu’l-Mufassal şeklinde kaydedilmiştir. Müellif ismi, Ia ve 1b sayfalarında İbn Ya‘îş şeklinde; ferağ kaydında (315a) Muvaffakuddin Ebu’l-Bekâ’ Ya‘îş b. Ali b. Ya‘îş en-Nahvî el-Halebî şeklinde kaydedilmiştir.İbn Ya‘îş mukaddimesinde telif sebebini ve şerhinde yaptığı faaliyeti anlatmıştır. Müellif, Mufassal’ın müşkil ve mücmel ifadelerini açıklayarak bu ilmi edinmek isteyene yolu kolaylaştırmak amacıyla şerhini telif ettiğini ifade etmiştir.Müellif şerhinde, Zemahşerî’in el-Mufassal adlı eserinin tertibini takip etmiştir. Ayrıca Arap şiiri, ayet, hadîs ve emsallerden birçok şevâhid getirmiştir.Müellif mukaddimesinde, şerhini yetmiş yaşındayken yazdığını ifade etmiştir.Eser ilk defa G. John tarafından 1882 yılında Leipzig’de neşredilmiştir. Ardından Ezher uleması tarafından on cilt halinde İdâretu’t-Tab‘ati’l-Minîre’de basılmıştır. Abdulhüseyin el-Mübârek 1988’de Âsım Behcet el-Baytâr 1990’da bu baskı için eserin fihristini yapmışlardır. Ardından 2011 yılında İmîl Bedî‘ Yakub eserin fihristini yapmış; eseri notlandırarak Beyrut, DKİ’de neşretmiştir.Nüsha eserin üçüncü ve son cildidir. I ve ve ferağ kaydında (315a) nüshanın eserin üçüncü cildi olduğu belirtilmiştir. Nüshada eserin “min Esnâfi’l-İsmi’l-Mebnî” kısmında eserin sonunda kadar olan kısmı bulunmaktadır.Nüshada sayfa kenarlarında metne dair çeşitli notlar ve düzeltmeler yer almaktadır.Ia’da nüshanın değişmeden önceki ve şimdiki demirbaş numarası, satır sayısı; 315b’de nüshanın yaprak ve satır sayısı kaydedilmiştir.Şerh edilen esas metnin başlıkları ile (قال ـ فصل) ifadeleri kırmızı mürekkeple yazılmıştır. Nüsha müşirlidir.Ib ve nüshanın sonundaki Ia-b sayfaları boştur.Sayfa kenarlarına matlablar çekilmiştir.1a’da Arap Edebiyatına dair bir alıntı yer almaktadır. Eser, Zemahşerî’nin isim, fiil, harf ve bunların ortak meselelerini kapsayan müşterekler olmak üzere dört ana bölüme ayırdığı, Arap olmayanların Arapça öğrenme ihtiyaçlarını karşılama arzusuyla telif ettiği; Arapça gramere dair el-Mufassal adlı eseri üzerine İbn Ya‘îş tarafından kaleme alınan ansiklopedik şerhtir.
Örnek Metin (1b)بسم الله...رب تمم بالخير قال صاحب الكتاب رحمه الله ومن أصناف الاسم المبني قوله على المبني البناء مخالف الإعراب ويضاده من حيث كان البناء لزوم آخر الكلمة ضربا واحدا من السكون أو الحركة لا لشيئ أحدث ذلك من العوامل فحركة آخره كحركة أوله في اللزوم والثبات بخلاف الإعراب...(2a)قال البناء على السكون هو القياس إلى آخره القياس في كل مبني أن يكون ساكنا وما حرك من ذلك فلعلة فإذا وجدت مبنيا ساكنا فليس لك أن تسأل عن سبب سكونه لأن ذلك مقتضى القياس فيه... (315a)قال أبو العباس محمد بن يزيد قال أبو عثمان المازني رأيت في كتاب سيبويه هذا البيت في باب الإدغام قال أبو عمرو وهو فرزدق قاله في رجلين أحدهما من قيس والآخر من غزة فسبق الغزي وكان اسمه خالدا ومنه قوله عداةة طفت علماء...الشاهد فيه قوله تعالى والمراد على الماء فحذفوا فاعرفه هذا آخر الجلد الثالث من شرح كتاب المفصل تأليف الشيخ الإمام العالم العلامة... موفق الدين أبو البقاء يعيش بن علي بن يعيش النحوي الحلبي
Eser türü Şerh
Tasnif numarası/Konu 492.7 / Arap dili
Koleksiyon no. V3010
Yaprak, satır, sütun sayısı I+315+I yk., 31 st.
Cilt numarası 3/3.
Cilt özellikleri Sırtı ve sertabı kahverengi deri, kapakları ebru kağıt kaplı, miklebli ve şirazeli cilt.
Yazım şekli (Mensur/Manzum) Mensur.
Alfabe ve yazı türü Arap harfli-Nesih
Kaynak/Referans Kâtib Çelebi, Keşfü’z-Zunûn, VII, 21; el-Habeşî, Câmi‘u’ş-Şurûh ve’l-Havâşî, III, 2077; DİA, XXX, 366-7; XX, 445-6; İbn Ya‘îş, Şerhu’l-Mufassal, (dipnotlandıran ve indeksleyen İmîl Bedî‘ Yakub), (Beyrut: DKİ, 2001), (Neşredenin girişi) 1/23-9.
Mühürler Vakıf mührü, Şeyhülislam Veliyyüddin Efendi, Veliyyüddin b. Mustafa b. Hüseyin el-İstanbulî, “Vakafe Şeyhu’l-İslâm Veliyyüddin Efendi ibnü’l-Merhûm el-Hâcc Mustafa Ağa ibnü’l-Merhûm el-Hâcc Hüseyin Ağa” 1175, 1b…315b
İstinsah kaydı (Arap harfli) (315a)تمت بعون الله وحسن التوفيق على يد عبد الضعيف...المزيد بن حصبک بن حمزة...وقد وقع الفراغ من تحريره سنة ثلاثة وعشرين وثمان ماية في عشر الأول من ربيع الآخر
Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı
Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı yönlendiriliyorsunuz...

Lütfen bekleyiniz.